Ανταπόκριση από την εκδήλωση «Ελληνικό γαστρονομικό χωριό» που έγινε στις 26 Ιουνίου στο Ευρωκοινοβούλιο στις Βρυξέλλες προωθώντας τα ελληνικά ΠΟΠ προϊόντα και μυώντας ένα πολυεθνικό κοινό στα μυστικά της απόλαυσή τους.
«Τι, για την ελληνική γαστρονομία θα πας στο Ευρωκοινοβούλιο; Όχι, για το Eurogroup; Τι loser είσαι!» Μπορεί ο γιος μου να παραήταν κατηγορηματικός σίγουρα όμως η γαστρονομική διπλωματία στην Ελλάδα δεν χαίρει της εκτίμησης που θα έπρεπε. Η εν λόγω πρακτική της σύναψης διαπολιτισμικών δεσμών και της δημιουργίας εθνικού branding μέσω της γαστρονομίας εφαρμόζεται πλέον στρατηγικά και με επιτυχία σε διάφορες χώρες στον κόσμο. Συχνά μάλιστα με εντυπωσιακά αποτελέσματα, όπως στην περίπτωση του Περού, όπου ο Οργανισμός Προώθησης Εξαγωγών και Τουρισμού ήδη από το 2006 εφάρμοσε στοχευμένη στρατηγική για την προώθηση της χώρας ως παράδεισου γαστρονομικής βιοποικιλότητας χρηματοδοτώντας βιβλία μαγειρικής, περουβιανά εστιατόρια που διακρίνονται στο εξωτερικό και διεθνή food festivals, συμβάλλοντας σημαντικά στη διεθνή καθιέρωση της περουβιανής κουζίνας της χώρας ως ανερχόμενο trend.
Η εξοικείωση του διεθνούς κοινού με τα προϊόντα και τη γαστρονομία μιας χώρας μέσω καλών εστιατορίων της συγκεκριμένης κουζίνας στο εξωτερικό, φεστιβάλ και βέβαια εξαγωγών τοπικών προϊόντων θεωρείται βασικός παράγοντας για την ανάπτυξη του γαστρονομικού τουρισμού. Μια μικρού βεληνεκούς αλλά στοχευμένη προσπάθεια σε αυτήν την κατεύθυνση γίνεται τα τελευταία τρία χρόνια στις Βρυξέλλες με πρωτοβουλία του γραφείου του ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Στέλιου Κούλογλου παρουσιάζοντας ελληνικά προϊόντα και γεύσεις μέσα στο Ευρωκοινοβούλιο και συγκεκριμένα στο εστιατόριο των ευρωβουλευτών σε μια ανοιχτή ετήσια εκδήλωση.
Η πρώτη προσπάθεια έγινε πριν τρία χρόνια στήνοντας ένα ελληνικό καφενείο, ενώ πέρυσι σειρά είχαν οι δημιουργικοί μεζέδες με τη συμμετοχή τεσσάρων Ελλήνων σεφ. Φέτος η εκδήλωση, σε συνδιοργάνωση με το γραφείο του ΕΟΤ Benelux, μεγάλωσε ακόμη περισσότερο με τον Κούλογλου να απευθύνεται στις Περιφέρειες της χώρας, από τις οποίες καθεμία έφερε στις Βρυξέλλες τα ΠΟΠ προϊόντα της και μια σειρά σεφ για να τα μεταμορφώσουν σε γευστικά finger food.
«Είμαστε ότι τρώμε και ότι τρώμε είμαστε. Σας καλούμε να δείτε το πραγματικό πρόσωπο της Ελλάδας πέρα από τα στερεότυπα, το δυναμικό πρόσωπο μιας χώρας με νέους εργαζόμενους ανθρώπους, μιας χώρας που ανακάμπτει και θα προοδεύσει» είπε χαρακτηριστικά ο Κούλογλου στην εναρκτήρια ομιλία του καλοσωρίζοντας στο Ελληνικό Γαστρονομικό Χωριό ένα πολυεθνικό πλήθος καλεσμένων που περιλάμβαναν από Ευρωβουλευτές και δημοσιογράφους μέχρι εισαγωγείς τροφίμων στο Βέλγιο και απλούς γκουρμέ που είχαν καταφέρει να περάσουν τους ελέγχους ασφαλείας και να βρεθούν στην καρδιά του ευρωπαϊκού γίγνεσθαι. Το παρόν έδωσε και η Υπουργός Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου.
«Τα ΠΟΠ ελληνικά προϊόντα στα ράφια ενός βελγικού σουπερμάρκετ είναι το καλύτερο μάρκετινγκ»
Τη σημασία αντίστοιχων ενεργειών χαιρέτισε η διευθύντρια του ΕΟΤ στις Κάτω Χώρες Ελένη Σκαρβέλη η οποία δήλωσε ότι η κουζίνα είναι ο τρίτος κατά σειρά λόγος για έναν Βέλγο ταξιδιώτη να επισκεφτεί την Ελλάδα. «Η προβολή του ελληνικού τουριστικού προϊόντος είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη γαστρονομική εμπειρία. Τα ΠΟΠ ελληνικά προϊόντα στα ράφια ενός βελγικού σουπερμάρκετ είναι το καλύτερο μάρκετινγκ. Πρέπει να εκπαιδεύσουμε το κοινό ώστε να προτιμά, για παράδειγμα, το παρθένο ελαιόλαδο ή το ελληνικό γιαούρτι, να γνωρίσει το αυγοτάραχο Μεσολογγίου ή το σύγκλινο Μάνης έτσι ώστε να ταξιδέψει στη συνέχεια στον τόπο παραγωγής τους για να τα απολαύσει.»
«Δεν υπάρχει ελληνική κουζίνα. Υπάρχει ελληνική γαστρονομία και τοπική ελληνική κουζίνα. Με την εκδήλωση αυτή θα αποδείξουμε το μεγαλείο της ελληνικής γαστρονομίας, θα μοιράσουμε γνώση, θα δείξουμε τι σημαίνει ΠΟΠ προϊόν. Η Ελλάδα δεν είναι μόνο φέτα.» συμπλήρωσε ο Κρητικής καταγωγής σεφ Μάνος Μακρυγιαννάκης που συντόνισε την εκδήλωση σε συνεργασία με τους καλεσμένους σεφ των Περιφερειών. Ενώ οι κουζίνες είχαν πάρει φωτιά και οι πρώτοι δίσκοι άρχισαν να παίρνουν τις θέσεις τους στους πάγκους ξεκλέψαμε λίγο χρόνο για να ακούσουμε τις εμπειρίες του σεφ που ζει και εργάζεται εδώ και αρκετά χρόνια στις Βρυξέλλες, έχοντας πλέον το δικό του ελληνικό εστιατόριο, το «Philema».
Ο Μακρυγιαννάκης δηλώνει περήφανος που υπάρχουν πλέον τουλάχιστον πέντε καλά ελληνικά εστιατόρια στις Βρυξέλλες, έστω κι αν αυτά είναι μειοψηφία ανάμεσα στα 500 περίπου εστιατόρια που δηλώνουν ελληνικά στο Βέλγιο. «Η δυσκολία εύρεσης καλών πρώτων υλών μας κάνει να αυτοσχεδιάζουμε. Σεβόμαστε το προϊόν που είναι η βάση για μια καλή κουζίνα. Η αναγνωρισιμότητα των προϊόντων είναι το πρώτο βήμα που πρέπει να γίνει γιατί μόνο έτσι θα ανέβουν οι εξαγωγές. Πώς ο ξένος θα αγοράσει τον τραχανά αν δεν ξέρει τι είναι; Με αυτήν την ενέργεια στοχεύουμε στην εξωστρέφεια.» Κλείνοντας μας επεσήμανε την ανάγκη για οργανωμένη πολιτική από τους θεσμούς προκειμένου να γίνει η ελληνική γαστρονομία brand.
Η Αττική είναι ΠΟΠ!
Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες και δημιουργικές παρουσιάσεις ανάδειξης των ΠΟΠ προϊόντων της (φυστίκια Αιγίνης και Μεγάρων, φέτα και λάδι Τροιζηνίας) αλλά και των οίνων προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης είχε στήσει η Περιφέρεια Αττικής με τον ταλαντούχο σεφ Μίλτο Αρμένη να έχει ετοιμάσει μια πικάντικη κοπανιστή με φέτα, γιαούρτι και καυτερές πιπεριές σε παξιμάδι, ένα δροσιστικό γκασπάτσο χωριάτικης που κλείνει μέσα του το ελληνικό καλοκαίρι αλλά και μια ανάλαφρη μους γιαούρτι με φιστίκι Αιγίνης.
Δοκιμάζοντας την ρετσίνα του Οινοποιητικού Συνεταιρισμού Κορωπίου αλλά και τα φιστίκια Μεγάρων που προσφέρονταν στον πάγκο της Περιφέρειας από την Εκπρόσωπο του Γραφείου Βρυξελλών Περιφέρειας Αττικής Δήμητρα Πουλαντζά, δεν μπορούμε παρά να συμφωνήσουμε με τον Ταξιάρχη Φαρμάκη, Περιφερειακό σύμβουλο της Αττικής, ότι αντίστοιχες ενέργειες έχουν σημασία γιατί «το προϊόν έχει απήχηση όταν το απολαμβάνεις στην τελική του μορφή.» «Ο ρόλος του πρωτογενή τομέα της χώρας στη σημερινή συγκυρία είναι ο πυλώνας πάνω στον οποίο μπορεί να στηριχθεί η ανάπτυξη της οικονομίας.» συμπλήρωσε ο Φαρμάκης.
Για τη σημασία της διασύνδεσης της αγροδιατροφής και του τουρισμού και την ανάγκη της κάλυψης του χαμένου εδάφους παλιότερων δεκαετιών που η αγροτική παραγωγή δεν έχαιρε της προσοχής που της αρμόζει μίλησαν οι εκπρόσωποι των περιφερειών πριν δώσουν το λόγο στα ΠΟΠ προϊόντα και τις δημιουργίες των 15 σεφ απ’ όλη την Ελλάδα. Ο πάντα επικοινωνιακότατος Πάτερ Επιφάνειος μας κέρασε μπουκιές τυριών παναρισμένες με σουσάμι και γλυκό κεράσι, τις οποίες είχε τηγανήσει ο ίδιος, δίνοντάς μας συμβουλές για το πανάρισμα, ενώ στον πάγκο της Κεντρικής Μακεδονίας δοκιμάσαμε ακόμη ωραιότατο χοιρινό με ροδάκινο και ανθόμελο, αλλά και ντολμαδάκια με γιαούρτι και μυρωδικά (σεφ: Αθηνά Γκαμπούρα, Δημήτριος Γκατζάρας, Μιχάλης Πάνος, Γεώργιος Σακολέβας).
Ποντιακό χαβίτσι με παστουρμά και κοτόπουλο με πλιγούρι από την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη (Στυλιανός Ιωαννίδης, Ηλίας Λαζαρίδης, Νίκος Καμιότης), ντακάκια και φάβα με απάκι από την Κρήτη (Ιωάννης Κατσιφαράκης, Αναστάσιος Παπαδάκης), πουγκάκια με σύκο και φορμαέλα από τη Στερεά Ελλάδα (Κωνσταντίνος Τζιτζικάκης), φιογκάκια με τυριά και πίτες από την Ήπειρο (Χριστόδουλος Καρβούνης, Έφη Στάμου), μους τυριού με μουστοκούλουρο και μέλι αλλά και με αυγοτάραχο από τη Δυτική Ελλάδα (Θωμάς Λαζανάς), λευκός τόνος, θρίμπι Καλύμνου, λειψιώτικα τυριά και μελεκούνια Ρόδου από την Ομοσπονδία Δωδεκανησιακων Σωματείων που στήριξαν με την παρουσια τους μικρους παραγωγους των νησιών ήταν μερικές από τις νόστιμες μπουκιές που έκλεψαν την παράσταση στους πάγκους του Ελληνικού Γαστρονομικού Χωριού.
Η γαστρονομία στην υπηρεσία της ανάπτυξης
Το ίδιο μεσημέρι είχαν προηγηθεί προσωπικές συναντήσεις ανάμεσα στους καλεσμένους παραγωγούς και τους εισαγωγείς, αφού όπως μας είπε ο Κούλογλου απώτερος στόχος της εκδήλωσης είναι βέβαια η ανάπτυξη των εξαγωγών και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. «Έστω και μια ελληνική οικογένεια να βρει νέες δουλειές χάρη σε αυτήν την εκδήλωση είναι κέρδος. Μπορεί να μην έχουμε την τεχνογνωσία για ανάλογες εκδηλώσεις - είναι άλλωστε η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο στο Ευρωκοινοβούλιο - ποντάρουμε όμως στην εφευρετικότητα του Έλληνα.» μας είπε ο ευρωβουλευτής και τα χαμογελαστά πρόσωπα των διεθνών συνδαιτυμόνων που ονειρεύονταν διακοπές στην Ελλάδα τσιμπολογώντας ντολμαδάκια και ντάκους και τσουγκρίζοντας ρετσίνες Αττικής νέας γενιάς και Μοσχοφίλερα Νεμέας μαρτυρούσαν την επιτυχία του εγχειρήματος. Του χρόνου μάλιστα ο Κούλογλου έχει ακόμη μεγαλύτερες βλέψεις, για τη διοργάνωση ενός γαστρονομικού φεστιβάλ σε υπαίθριο χώρο των Βρυξελλών.
Βγαίνοντας έξω από το λαβύρινθο του Ευρωκοινοβουλίου και το αποστειρωμένο περιβάλλον του γυάλινου μαυσωλείου που το φιλοξενεί στην ηλιόλουστη πλατεία Luxemburg οι πάγκοι της πολυεθνικής υπαίθριας αγοράς φαγητών που στήνεται εδώ κάθε Τρίτη σφύζουν από ζωή και οι μυρωδιές σε παρασύρουν να πάρεις θέσεις για πορτογαλέζικες γαρίδες με σκόρδο και βούτυρο ή να γεμίσεις την τσάντα σου με όσα βέλγικα κατσικίσια τυριά θεωρήσεις ότι είναι αρκετά σκληρά για να περάσουν τον έλεγχο του αεροδρομίου. Σε έναν πάγκο με το όνομα Aelia ο ένας ευγενέστατος και γεμάτος θετική ενέργεια Έλληνας δεύτερης γενιάς Γιώργος Αλεβάντης πουλάει ελιές, λάδι, παξιμαδάκια, ρακόμελα κι άλλα κρητικά κυρίως προϊόντα. Όπως θα μας πει από τον πάγκο αυτό έφτασε σήμερα να διατηρεί μια αναπτυσσόμενη εταιρεία διανομής ελληνικών προϊόντων σε σουπερμάρκετ και καταστήματα βιολογικών προϊόντων στις γειτονιές της πόλης.
Το γευστικό δυναμικό της Ελλάδας αλλά και το ενδιαφέρον του διεθνούς κοινού υπάρχει, όπως υπάρχουν και οι δραστήριοι άνθρωποι με όραμα που φέρνουν αυτά τα δύο κοντά από πολλές διαφορετικές όπως αποδεικνύεται θέσεις. Μένει να διευρυνθούν οι συνέργειες, να ανταλλαχθεί η τεχνογνωσία και να ενσωματωθούν οι μεμονωμένες πρωτοβουλίες σε ένα όσο το δυνατόν πιο συνειδητοποιημένο αλλά και ευέλικτο θεσμικό πλάνο με στρατηγικούς στόχους.
Είναι σαφές ότι η γευστική επανάσταση που συντελείται τα τελευταία χρόνια στο χώρο των ποιοτικών ελληνικών προϊόντων αλλά και οι στοχευμένες ενέργειες ανάδειξης της ελληνικής κουζίνας μπορούν να αποτελέσουν διαβατήριο για την ανάδειξη της χώρας μας σε γαστρονομικό προορισμό και να αποτελέσει όχημα ανάπτυξης.
