Από αναγνωστικά retreats μέχρι βιβλιοπωλεία-προορισμούς και λογοτεχνικά φεστιβάλ, όλο και περισσότεροι ταξιδιώτες δείχνουν να ακολουθούν… κατά γράμμα τη νεότερη τάση του αναγνωστικού τουρισμού. Ωστόσο, κατά πόσο είναι έτοιμη αυτή η ταξιδιωτική εμπειρία να γράψει χρυσή σελίδα στον κόσμο του τουρισμού;
Για τους περισσότερους από εμάς, η πρώτη μας επαφή με κόσμους πέρα από τον δικό μας ξεκίνησε μέσα από παιδικά βιβλία. Ελπίζω. Και λιγότερο από οθόνες. Σε κάθε περίπτωση, ο Μικρός Πρίγκιπας, ο Φιλέας Φογκ, ο Μάγος του Οζ, η Ματίλντα, οι Μικρές Κυρίες, ο Πίτερ Παν, ο Τομ Σώγερ, ο Χάρι Πότερ και πολλοί άλλοι μας πήραν από το χέρι και μας ταξίδεψαν σε κόσμους φανταστικούς αλλά και υπαρκτούς. Ίσως η αγάπη μας για τα ταξίδια να οφείλετε σε όλα αυτά τα ερεθίσματα και τις νοητικές αποδράσεις που αποκτήσαμε μικροί. Εξάλλου, πολύ πριν το TripAdvisor και τους travel influencers, υπήρχαν τα βιβλία!

Μπορεί τα ταξίδια σε τοποθεσίες κινηματογραφικών ή τηλεοπτικών γυρισμάτων ("set-jetting") να είναι στη μόδα και πολλοί να ψάχνουν που έφαγε πίτσα η Τζούλια Ρόμπερτς ή σε πιο resort ζούσαν την υπέρτατη χλιδή στο White Lotus, αλλά η λογοτεχνία, η πρώτη μας αγάπη δεν παύει να προηγείται πολύ ως πηγή έμπνευσης για ταξίδια.
"Η σκιά του ανέμου" του Κάρλος Ρουίθ Θαφόν με έκανε να ψάχνω (μάταια) στοιχειωτικά παλαιοπωλεία στην γοτθική γειτονιά της Βαρκελώνης, To συναρπαστικό "Τόκυο" της Mo Hayder μου ξεδίπλωσε κρυμμένες πτυχές της απόλυτης μητρόπολης του κόσμου ώστε όταν βρέθηκα εκεί, αισθανόμουν περισσότερο οικεία από το κανονικό. Όσο για το "Μια κινητή γιορτή" Έρνεστ Χέμινγουεϊ, έδωσε μια έμπνευση να ζήσω το Παρίσι… απλά με μικρότερη κατανάλωση αλκοόλ. Αυτό που θέλω να πως είναι πως τα βιβλία δημιουργούν μια δυνατή συναισθηματική σύνδεση με τον τόπο, έτσι όταν οι ταξιδιώτες επισκέπτονται έναν προορισμό που έχουν διαβάσει, η εμπειρία προσθέτει ένα νέο επίπεδο στην ιστορία. Και το ανάποδο! Τη ζουν, την περπατούν και την ανακαλύπτουν με διαφορετικό τρόπο.

Βέβαια, σε κάθε προσωπικό ταξίδι με λογοτεχνικό πρόσημο, έρχεται να προστεθεί κάθε οργανωμένη μορφή ταξιδιού εμπνευσμένου από βιβλία: retreats ανάγνωσης, θεματικά ξενοδοχειακά πακέτα, φεστιβάλ βιβλίου και ακόμα ταξίδια με συγγραφείς. Πολλά από αυτά εμπλουτισμένα από viral τάσεις όπως το #Booktok, που έχει συγκεντρώσει πάνω από 370 δισεκατομμύρια προβολές.
Για την άνοδο του λογοτεχνικού τουρισμού, ή τουλάχιστον για την επιφανειακή προβολή του μπορούμε να δώσουμε τα εύσημα, ή να κατηγορήσουμε αν προτιμάτε, τα social media με προεξέχον το ΤΙΚ ΤΟΚ. Το ιστορικό βιβλιοπωλείο Shakespeare and Company στο Παρίσι, το εμβληματικό Livraria Lello στο Πόρτο, η εκκεντρική Libreria Acqua Alta στη Βενετία και η αχανής βιβλιοθήκη Starfield μέσα σε ένα mall στην Σεούλ – δυστυχώς- έχουν γίνει τουριστικός προορισμός με τους περισσότερους να τα επισκέπτονται για τη φωτογραφία και όχι για τα βιβλία.

"Βοοκ" your holidays
Ασφαλώς, ο τουριστικός κλάδος έχει αγκαλιάσει πλήρως την τάση, με συνεργασίες και μια ποικιλία ταξιδιωτικών βιβλιοφιλικών εμπειριών. Ξεκινώντας με τα αναγνωστικά retreats όπου μικρά book clubs κλείνουν δωμάτια σε ξενοδοχεία- ησυχαστήρια για ανάγνωση, ανταλλαγή και καμία βουτιά στη θάλασσα. Το Silent Book Club προσκαλεί αναγνώστες να φέρουν το δικό τους βιβλίο σε ήρεμες συναντήσεις σε Ιταλία και Χαβάη, ενώ το Ladies Who Lit με retreats σε Μαρόκο και Ελλάδα δίνει κίνητρο μελέτης με φόντο την Μεσόγειο.
Διατηρώντας τον βιβλιοφιλικό ενθουσιασμό, μεγάλα ξενοδοχεία συνεργάζονται με βιβλιοπωλεία ή βιβλιοθήκες για να δημιουργήσουν εμπειρίες ανάγνωσης. Όπως το Tempo by Hilton Times Square που προσφέρει "Πακέτο Δωματίου και Βιβλίου" σε συνεργασία με το Book Club Bar της Νέας Υόρκης. Στο University Arms Hotel στο Κέιμπριτζ, μετά την ανακαίνισή του το 2018, τα δωμάτια και οι κοινόχρηστοι χώροι ενσωματώνουν βιβλιοθήκες με curated συλλογές "στο πνεύμα του Κέιμπριτζ", δημιουργώντας μια "βιβλιο‑ευγενική" ατμόσφαιρα. Περίπου 4.000 βιβλία φιλοξενεί στη βιβλιοθήκη του η βίλα-ξενοδοχείο Il Salviatino στη Φλωρεντία, προσφέροντας έναν χώρο ανάγνωσης μετά τη βόλτα στην πόλη.

Από το The Hemingway Experience στο Key West έως τις περιηγήσεις για τη Βιρτζίνια Γουλφ, τον Τ.Σ. Έλιοτ και τον Όσκαρ Ουάιλντ στο Λονδίνο, υπάρχουν αμέτρητες θεματικές διαδρομές. Άλλες εστιάζουν σε αγαπημένους χαρακτήρες όπως ο Σέρλοκ Χολμς ή ως αυτο-οδηγούμενες διαδρομές προσκαλούν τους αναγνώστες να ζήσουν τον Μεγάλο Γκάτσμπι στο Λονγκ Άιλαντ ή το Όσα Παίρνει ο Άνεμος στην Ατλάντα.
Γιατί να ακολουθείς τα βήματα του συγγραφέα όταν μπορείς να συνταξιδέψεις με τον ίδιο; Η συγγραφέας και δημοσιογράφος Daisy Buchanan διοργάνωσε το Read Yourself Happy Retreat στη Ζάκυνθο καλώντας τους θαυμαστές της σε μια εξερεύνηση της ευτυχίας. Ωστόσο, αν η έλλειψη νοήματος της ανθρώπινης ύπαρξης του Christopher Moore σας ιντριγκάρει, μπορείτε να διασχίσετε μαζί του το Δούναβη. Ακόμη και η συγγραφέας και ταξιδιωτική blogger Helene Sula, διοργανώνει κάθε Χριστούγεννα ένα ταξίδι με θέμα τις χριστουγεννιάτικες αγορές της Ευρώπης.

Κάθε πόλη που σέβεται τον εαυτό της -και το αναγνωστικό κοινό της- έχει τη δική της λογοτεχνική γιορτή. Το καλοκαίρι, το Φεστιβάλ Τζέιν Όστεν στο Μπαθ ήταν το μεγαλύτερο μιας και γιόρταζε τα 250 χρόνια από τη γέννησή της δημιουργού. Άλλα φεστιβάλ με μεγάλη επισκεψιμότητα; Αgatha Christie Festival στην Αγγλική Ριβιέρα, Middle Earth Festival στην Αγγλία, το Tennessee Williams & New Orleans Literary Festival τον Μάρτιο στη Νέα Ορλεάνη, το Berlin International Literature Festival τον Σεπτέμβριο στο Βερολίνο, το Jaipur Literature Festival στην Ινδία τον Ιανουάριο και η δική μας Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης τον Μάιο. Μετά από όλα αυτά, εσύ ακόμη να γυρίσεις σελίδα στις ταξιδιωτικές σου συνήθειες;
