Όσα μάθαμε για τη "Γυναίκα που μαγείρεψε τον άντρα της"

'Ένα δείπνο που εξελίσσεται σε ναρκοπέδιο, ένα ερωτικό τρίγωνο και μια καλομαγειρεμένη εκδίκηση συνθέτουν την εμβληματική μαύρη κωμωδία της Ντέμπι 'Άιζιτ "Η γυναίκα που μαγείρεψε τον άντρα της" που μετέφρασε και σκηνοθετεί ο Γιάννης Μπέζος με τρεις αγαπημένους ηθοποιούς. Το έργο διαδραματίζεται στα 70s, γράφτηκε το 1991, αλλά παραμένει διαχρονικό, αφού "ο έρωτας, η αγάπη και ο χωρισμός μάς απασχολούν όλους, ανεξαρτήτως φύλου ή σεξουαλικού προσανατολισμού", σύμφωνα με την 'Έλενα Χαραλαμπούδη, η οποία υποδύεται τη Λόρα, το τρίτο πρόσωπο ανάμεσα στη Χίλαρι και τον Κεν, που ερμηνεύουν η 'Άννα-Μαρία Παπαχαραλάμπους και ο Λαέρτης Μαλκότσης, αντίστοιχα.

Παράλληλα, βέβαια, το έργο λειτουργεί ως καθρέφτης που μας υπενθυμίζει πόσο έχουμε προοδεύσει –ή όχι– στο θέμα των ερωτικών κυρίως σχέσεων και φυσικά δίνει την αφορμή για συζήτηση και εσωτερική αναζήτηση. Η παράσταση ξεκίνησε την πορεία της από το Ράδιο Σίτυ της Θεσσαλονίκης και από 16 Ιανουαρίου θα παίζεται στο θέατρο Βεάκη. 

Κοντολογίς η υπόθεση έχει ως εξής: 'Ένας άντρας εγκαταλείπει τη σύζυγό του για μια νεότερη γυναίκα. Εκείνη αρχικά δεν το γνωρίζει, κι όταν το μαθαίνει επιλέγει συνειδητά να τον διεκδικήσει. 'Όταν όμως η νέα του ζωή δεν του προσφέρει ούτε γευστικά ούτε συναισθηματικά τη θαλπωρή που αποζητά, επιστρέφει στην πρώην, η οποία του προτείνει ένα τελευταίο δείπνο.

"Ο χαρακτήρας του Κεν είναι μια φιγούρα τόσο απροκάλυπτα απαράδεκτη που προκαλεί την αγανάκτηση του ίδιου του κοινού", επισημαίνει με χιούμορ η Χαραλαμπούδη. Το επιβεβαιώνει και ο Λαέρτης Μαλκότσης: "Ο ρόλος που υποδύομαι είναι ένας τύπος γνώριμος, τον συναντάς παντού. 'Ένας άνθρωπος που τον ενδιαφέρει το φαγητό και το σεξ. Χωρίζει, ξαναγυρίζει, δεν ξέρει τι θέλει και πού πατάει. Η ανθρώπινη φύση διακρίνεται από μία ανικανοποίητη επιθυμία που διαβρώνει τις σχέσεις". Για τη Χίλαρι η Παπαχαραλάμπους σημειώνει ότι είναι θύμα και του ίδιου της του εαυτού. 'Έχει και προσωπική ευθύνη γιατί αφήνει τα πράγματα να φτάσουν στα άκρα για να πάρει αποφάσεις και να απεμπλακεί, και να δει τι έχει συμβεί στο γάμο της.

Ισχύει ότι διαβάζοντας αυτόν τον παραπλανητικά ανάλαφρο τίτλο οι περισσότεροι θεατές περιμένουν να δουν μια κωμωδία που θα τους κάνει να γελάσουν από την αρχή μέχρι το τέλος, όπως μας λέει η Χαραλαμπούδη, πίσω όμως από το χιούμορ κρύβεται ένα βαθύ, αναγνωρίσιμο σχόλιο για τις σχέσεις που δεν μας ικανοποιούν αλλά επιμένουμε να συντηρούμε. "Δεν είμαστε ιδιαίτερα εκπαιδευμένοι στην Ελλάδα σε αυτό το είδος, οπότε το κοινό ξαφνιάζεται, με θετικό βέβαια αντίκτυπο. Μέσα από τα άκρα της κωμωδίας και τους συμβολισμούς, η συγγραφέας καυτηριάζει στερεότυπα και κακώς κείμενα που για χρόνια θεωρούνταν δεδομένα στις σχέσεις ανδρών και γυναικών, με αποκορύφωμα τη νοοτροπία της ανοχής. Στο παρελθόν, ειδικά οι γυναίκες, έπρεπε να αντέχουν καταστάσεις επειδή δεν είχαν οικονομική ανεξαρτησία. Αυτό έχει αλλάξει. Ωστόσο, για να βρούμε τον σωστό άνθρωπο, πρέπει πρώτα να ξέρουμε ποιοι είμαστε εμείς", συμπληρώνει η Παπαχαραλάμπους. 

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και η κοινωνική διάσταση του έργου. "Παρότι λέμε ότι σήμερα μιλάμε πιο ανοιχτά για ζήλια, προδοσία, απιστία και χωρισμό, τα ταμπού εξακολουθούν να υπάρχουν", παρατηρεί η Χαραλαμπούδη, επισημαίνοντας ότι μια χωρισμένη γυναίκα εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται διαφορετικά από έναν χωρισμένο άντρα. Μιλώντας βέβαια και για τις πιο σκληρές αλήθειες που αποκαλύπτει το έργο, πράγματι "έχουμε την αίσθηση πως υπάρχει αλλαγή, όμως διαρκώς ακούμε για δύσκολες καταστάσεις που συμβαίνουν δίπλα μας. Σε σπίτια με πόρτες κλειστές, με γείτονες και συγγενείς που σιωπούν.

Για την ίδια τα πιο σημαντικά υλικά για μια υγιή σχέση είναι το χιούμορ, η υπομονή και ο σεβασμός στα όρια και στην προσωπικότητα του άλλου. "Κατά τη γνώμη μου ο γάμος δεν είναι ένας συνεχής πόλεμος με τη ρουτίνα. Η ρουτίνα πολλές φορές είναι και κάτι που μας ηρεμεί. Πρέπει όμως κατά καιρούς να θυμόμαστε γιατί ερωτευτήκαμε και γιατί αποφασίσαμε να κάνουμε οικογένεια", εξηγεί.

Η πρώτη αίσθηση που άφησε το έργο στον Λαέρτη Μαλκότση είναι ότι η συγγραφέας έγραψε το έργο αντλώντας από τα δικά της βιώματα, ίσως γι’ αυτό το κοινό βρίσκει τόσα κοινά με αυτή την ιστορία (αν και δεν είναι ξεκάθαρο ποια από τις δύο γυναίκες είναι το alter ego της Ντέμπι 'Άιζιτ). Εκείνος βέβαια στέκεται στο ότι, ενώ συζητάμε περισσότερο, αυτό δεν σημαίνει πως αλλάζουμε. "Συχνά καπηλευόμαστε τον πόνο, τις καταστάσεις, ακόμη και τα κινήματα, για να κάνουμε εντύπωση. Αυτό που με τρομάζει είναι οι μάζες και το γεγονός ότι αναπαράγουμε απόψεις που δεν είναι δικές μας. Προτιμώ να ξεχωρίζω ανθρώπους, προσωπικότητες, ενδιαφέρουσες και διαφορετικές απόψεις".

Ξεχωριστή μνεία έκαναν και οι τρεις ηθοποιοί στον τρόπο δουλειάς του Γιάννη Μπέζου ως σκηνοθέτη. Η 'Άννα-Μαρία Παπαχαραλάμπους έχει δουλέψει ξανά μαζί του και όπως μας είπε αυτό που τον χαρακτηρίζει είναι ότι κάνει τα δύσκολα να μοιάζουν εύκολα. "Έχει έναν τρόπο σχεδόν μαγικό να οδηγεί τους συνεργάτες του στην ουσία του έργου, κάνοντας τη διαδικασία ευχάριστη όσο απαιτητική κι αν είναι. Την πρώτη της συνεργασία με τον Γιάννη Μπέζο μετρά η 'Έλενα Χαραλαμπούδη: "Ο Γιάννης Μπέζος είναι ένας άνθρωπος που γνωρίζει βαθιά το θέατρο και την κωμωδία. Αντιμετωπίζει τα πράγματα ως σκηνοθέτης με σοβαρότητα και ταυτόχρονα με χιούμορ. 'Έχω ανάγκη να συνεργάζομαι με τέτοιους ανθρώπους που μεταλαμπαδεύουν απλόχερα τη γνώση τους και την αγάπη τους για το θέατρο". 

Τέλος, αυτό που έμαθε ο Λαέρτης Μαλκότσης δουλεύοντας μαζί του είναι ότι "πρέπει να είσαι ελεύθερος να παίζεις. Η παράσταση κάθε μέρα αλλάζει: οι τονισμοί, η χροιά, η κόπωση, η διάθεση. Εμείς αλλάζουμε καθημερινά, όπως αλλάζει και το κοινό. Και αυτή η συνάντηση δεν μπορεί να είναι μονόπλευρη. Το κοινό δεν είναι παθητικό. 'Έχει κι αυτό ταλέντο, έχει ευθύνη. Πρέπει να συνδεθεί, να είναι παρόν, να αφήσει κάτω τα κινητά. Εμείς οφείλουμε να τιμήσουμε τον χρόνο και τα χρήματα που μας προσφέρει – είναι τεράστιο αυτό και πολύ τιμητικό. Αλλά χωρίς συμμετοχή, δεν υπάρχει πραγματική θεατρική εμπειρία". 

Η μουσική επιμέλεια της παράστασης είναι του Γιάννη Μπέζου. Τα σκηνικά υπογράφει ο Γιώργος Γαβαλάς, τα κοστούμια η Νινέτα Ζαχαροπούλου, ενώ τους φωτισμούς σχεδίασε ο Νίκος Βλασόπουλος.