Δεν του αρέσει να προκαλεί, τραβάει όμως όλα τα βλέμματα. Μπορεί να μεγάλωσε στο Λονδίνο, αλλά δεν ξέχασε ποτέ τις μπανγκλαντεσιανές ρίζες του. Τι ξεχωριστό έχει ο Άκραμ Καν κι έκανε το κοινό της Στέγης να προαγοράσει όλα τα εισιτήρια για την παγκόσμια πρεμιέρα του «Xenos», της τελευταίας παραγωγής μεγάλης διάρκειας στην οποία θα τον δούμε να χορεύει;
Ο 43χρονος Άκραμ Καν, χορευτής, χορογράφος και δάσκαλος, αναζήτησε στο χορό τον άνθρωπο ως ουσία και καλλιτεχνική έκφραση. Εξεγερμένος ενάντια στην εμπορευματοποίηση της εποχής μας, υπηρέτησε με κάθε κόστος το όραμά του για το χορό. Παρά το ακαδημαϊκό οικογενειακό του υπόβαθρο, ο Καν βρήκε από τα επτά του χρόνια τρόπο έκφρασης στον παραδοσιακό ινδικό χορό κατάκ δίπλα στον διάσημο γκουρού Σρι Πρατάπ Παγουάρ κι αισθάνθηκε την ανάγκη να δημιουργήσει μια νέα κληρονομιά για τον εαυτό του. Ξεκίνησε μαθήματα μοντέρνου χορού, σπούδασε στο Northern School of Contemporary Dance κι έπειτα από μια περίοδο συνεργασίας με την Αν Τερέζα ντε Κέερσμακερ, από το 1990, άρχισε να παρουσιάζει σόλο δουλειές.
Εμπειρία ζωής ήταν η συμμετοχή του στη θρυλική «Μαχαμπαράτα» του Πίτερ Μπρουκ σε ηλικία μόλις 14 ετών. Το 2000, τη χρονιά που ίδρυσε τη δική του ομάδα με σκοπό τη διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στο σύγχρονο δυτικό χορό και στο κατάκ, ο οργανισμός The Critic’s Circle Dance Awards τού απένειμε το βραβείο του πιο πολλά υποσχόμενου νέου καλλιτέχνη. Ακολούθησαν ακόμη πολλά κορυφαία βραβεία και συνεργασίες με σπουδαίους χορευτές όπως η Σιλβί Γκιλέμ και ο Σιντί Λαρμπί Τσερκαουί αλλά και με τη Ζιλιέτ Μπινός, την Κάιλι Μινόγκ, τον εικαστικό Άντονι Γκόρμλεϊ, τον συνθέτη Στιβ Ράιχ κ.ά.
Το καλλιτεχνικό id ενός μεγάλου δημιουργού
Ζώντας στο πολυπολιτισμικό Λονδίνο αλλά και σε διαρκή επαφή με τις ρίζες του, ο Άκραμ Καν δεν θα μπορούσε παρά να τοποθετεί το ζήτημα των ταυτοτήτων, εθνικών, πολιτισμικών και άλλων, στο κέντρο της δουλειάς του. Το ελληνικό κοινό είχε την ευκαιρία να το διαπιστώσει αυτό στο «Desh», το βαθιά συναισθηματικό σόλο του που έθιγε το θέμα της ιθαγένειας, το οποίο είδαμε στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση το 2012. Ο Άκραμ Καν δεν κερδίζει το κοινό μόνο με το συγκλονιστικά ιδιοσυγκρασιακό χορευτικό του «λεξιλόγιο», το οποίο ο ίδιος περιγράφει ως «σύγχρονο κατάκ». Ακόμη ένα στοιχείο που τον κάνει ξεχωριστό είναι ο τρόπος με τον οποίο απεικονίζει στη σκηνή την υπαρξιακή του αναζήτηση, την αέναη μάχη με τις σκοτεινές πτυχές του εαυτού.
Αυτό φιλοδοξεί να κάνει και με τη χορογραφία του «Xenos», η οποία κάνει παγκόσμια πρεμιέρα στη σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση (21-27/2) κι έγινε sold out σε χρόνο-ρεκόρ. Όσοι εξασφάλισαν εισιτήριο θα έχουν την ευκαιρία να τον απολαύσουν για τελευταία φορά να χορεύει σε μια παραγωγή μεγάλης διάρκειας. Στους φαν του, που κρίνουν αυτήν την απόφαση ως βεβιασμένη, ο Καν απαντά: «Μετά τη συνεργασία μου με τους νέους χορευτές του Εθνικού Μπαλέτου της Αγγλίας στη “Ζιζέλ” συνειδητοποίησα ότι δεν είμαι ευχαριστημένος με το σώμα μου και αποφάσισα ότι το κεφάλαιο της ερμηνείας έπρεπε να κλείσει».
Τι θα δούμε τελικά στο «Xenos»;
Ο Καν εστιάζει στα εκατομμύρια μη λευκών αντρών που υπηρέτησαν στους στρατούς της Ευρώπης και της Αμερικής κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. «Θέλησα να μελετήσω αυτήν την πραγματικότητα, να σκεφτώ εις βάθος και να τη συνδέσω με τον άνθρωπο. Ερευνώντας μαζί με τους συνεργάτες μου, διαπιστώσαμε ότι το ανθρώπινο είδος είναι απίστευτα δημιουργικό και καταστροφικό κι εντυπωσιαστήκαμε από αυτήν την αντίφαση... Χρειάζεται να αφηγούμαστε τις ιστορίες άλλων ανθρώπων όταν αυτοί έχουν χαθεί; Μήπως τελικά τις ιστορίες για τα ανθρώπινα ταξίδια τις αφηγούμαστε, τις επαναφηγούμαστε και τις αφηγούμαστε ξανά και ξανά, ώστε να μάθουμε επιτέλους από τα λάθη μας;» Στο έργο του το ιστορικό γεγονός ερμηνεύεται στον παρόντα χρόνο, αλληλεπιδρώντας και διαμορφώνοντας μια νέα αφήγηση σε μια εποχή που η αύξηση της μετανάστευσης έχει θέσει νέα δεδομένα στην έννοια του ξένου.
Με την ομορφιά της χορογραφημένης γλώσσας, ο Άκραμ Καν εικονοποιεί την κραυγή μιας ολόκληρης κοινωνίας που βιώνει την κρίση κι έχει πάψει να πιστεύει σε έναν αόριστο ανθρωπισμό. Δεν παίρνει τίποτα ως δεδομένο και πιστεύει πως «οφείλουμε να καταστρέψουμε τις βάσεις πάνω στις οποίες εδράζεται ο τρόπος ζωής και η νοοτροπία μας σήμερα, διότι, αν όχι εμείς, τα παιδιά μας θα βρεθούν αντιμέτωπα με ένα αδιέξοδο. Ο εθνικισμός κερδίζει έδαφος... Είμαστε η γενιά του “i” (εγώ). Επικοινωνούμε με iPhone, iPad, iPod touch, όλα στρέφονται γύρω από αυτό, γι’ αυτό και πρέπει να το αμφισβητήσουμε και να το αλλάξουμε... Έχουμε ξεμείνει από μύθους. Ενδεχομένως η νέα γενιά να είναι εκείνη που θα βρει μια πιο ισορροπημένη μυθολογία, η οποία θα προάγει για παράδειγμα την ακρόαση των πολλών αντί του ενός».
Περισσότερες πληροφορίες
Xenos
Ο Άκραμ Καν, μαζί με πέντε μουσικούς επί σκηνής, μας ταξιδεύει στο σαγηνευτικό του σύμπαν: κατάκ, σύγχρονος χορός, ξεσηκωτικοί ρυθμοί και μουσικές του κόσμου
