Ο τρόμος του κροκόδειλου

Μπορεί ένα έργο για την κακοποίηση να τροφοδοτήσει μία (μαύρη έστω) κωμωδία; Μπορεί απαντάει η Ιρλανδή Μέγκαν Τάιλερ με το έργο της που βλέπουμε για πρώτη φορά στην Ελλάδα. H Τάιλερ τοποθετεί τη δράση σε ένα χωριό της Βόρειας Ιρλανδίας το 1989, κατά την περίοδο των Ταραχών, αφήνει όμως το πολιτικό στοιχείο στο φόντο της ιστορίας της. Ηρωίδες είναι δύο αδερφές που επανενώνονται ύστερα από πολυετή αποχωρισμό: η Αλάννα, ευσεβής, συγκρατημένη, υπάκουη, ψυχαναγκαστική με την τάξη και την καθαριότητα, που ζει ακόμη στο οικογενειακό σπίτι, και η Φιόνα, που πέρασε κάποια χρόνια στη φυλακή και ύστερα εντάχθηκε στον ΙΡΑ. Η είδηση του θανάτου του τυραννικού πατέρα τους οδηγεί τη Φιόνα πίσω στο οικογενειακό σπίτι ύστερα από έντεκα χρόνια, για ν’ ανακαλύψει τελικά πως αυτός είναι ακόμη ζωντανός, αν και παράλυτος, και συνεχίζει να εξουσιάζει από τον πάνω όροφο τη ζωή της Αλάννας.

Η Τάιλερ, επιβεβαιώνοντας τη μεγάλη συγγραφική παράδοση των Ιρλανδών, έχει παραδώσει ένα σπουδαίο έργο για την (πατριαρχική) βία, την αδελφική και τη γυναικεία αλληλεγγύη, για την ενοχή και την αυτοτιμωρία ως συστατικό της γυναικείας ανατροφής, για την εξέγερση και την ανυπακοή. Ο "Τρόμος του κροκόδειλου" έχει τη γοητεία και το δυναμισμό των ιρλανδικών "ηθογραφιών", καθώς χτίζεται κατ’ αρχήν πάνω σε αυτές τις δύο τόσο διαφορετικές γυναίκες, στο κοινό παρελθόν και τα κοινά τους τραύματα, σε δύο γυναίκες που συγκρούονται, φιλιώνουν και συνωμοτούν σε μια κοινή αποστολή. Αυτές οι δύο ηρωίδες, μαζί με το χιούμορ, την καθημερινή, αβίαστη γλώσσα, το σκηνικό ρυθμό καθηλώνουν το θεατή από τα πρώτα λεπτά. Κι όταν οι δύο τους αποφασίζουν να τιμωρήσουν τον κακοποιητή πατέρα τους, η Τάιλερ δεν διστάζει να "πυρπολήσει" το ρεαλιστικό οικοδόμημα που τόσο έντεχνα δημιούργησε, εισάγοντας το παράλογο, το σπλάτερ, το γκροτέσκο και την παρωδία με την κωμική όσο και βαθιά δραματική δραματουργική λύση του "κροκόδειλου" (που εμπνέει τον τίτλο του έργου). Κι όμως το αποτέλεσμα απογειώνεται και το έργο επιδρά ως μια καθαρτήρια αλληγορία που καταλήγει σε ένα εμπρηστικό φινάλε, όπου οι δύο γυναίκες, σαν άλλες Θέλμα και Λουίζ, επιλέγουν τη λύτρωση μιας "βουτιάς στο κενό".

Πολύ δυνατά είναι τα συναισθήματα που προκαλεί η παράσταση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου, συγκίνηση, συμμετοχή, πάθος, μεταδίδοντας τόσο άμεσα τη δυναμική του έργου, τη σχέση των δύο αδερφών, τα κρυμένα μυστικά και τους κώδικές τους, τη βία που παραμονεύει. Συναρπαστικές αποδεικνύονται η Άννα Καλαϊτζίδου (Φιόνα) και η Σύρμω Κεκέ (Αλάννα), τόσο στη μεταξύ τους χημεία όσο και στη σύνθεση των ρόλων τους. Η δεύτερη θριαμβεύει στην ερμηνευτική πρόκληση που θέλει την Αλάννα να αφήνει πίσω την ενοχική πλευρά της "καλής κόρης" για να μεταμορφωθεί σε αδίστακτη τιμωρό, αλλά και η Άννα Καλαϊτζίδου κάνει σπουδαία δουλειά στο ρόλο της εξεγερμένης, ντόμπρας και άμεσης Φιόνα. Ικανοποιητικοί οι δύο άνδρες, ο Δημήτρης Γεωργαλάς στο ρόλο του χειριστικού ως το τέλος πατέρα και στο μικρότερο ρόλο του στρατιώτη ο Θοδωρής Λαμπρόπουλος, όμως μένουν στη σκιά της αδιαμφισβήτητης θηλυκής κυριαρχίας της παράστασης. Σωστά τα σκηνικά και τα κοστούμια της Μαγδαληνής Αυγερινού, αποτυπώνουν τους χαρακτήρες των δύο γυναικών και το τακτοποιημένο οικιακό περιβάλλον, ενώ η μουσική του Γιώργου Πούλιου και η κίνηση της Ξένιας Θεμελή συνηγορούν στο ακμαίο ανέβασμα ενός έργου που ξεδιπλώνεται και εκρήγνυται μέσα σε μια κουζίνα που πλημμυρίζει από νότες των 80s.