Υπάρχουν ιστορίες που, όσος χρόνος κι αν περάσει, δεν παύουν να ζητούν να ακουστούν. Μία από αυτές είναι η ιστορία της Σπυριδούλας, ενός δωδεκάχρονου κοριτσιού που έμελλε να γίνει σύμβολο θάρρους και αντίστασης απέναντι στην κακοποίηση. Οι "Σπυριδούλες" της Νεφέλης Μαϊστράλη, η πολυσυζητημένη παράσταση της θεατρικής ομάδας 4Frontal, επιστρέφουν τον Δεκέμβριο για τέταρτη χρονιά στο Σύγχρονο Θέατρο, συνεχίζοντας μια ξεχωριστή διαδρομή που ξεκίνησε από το Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου το 2023 και γνώρισε θερμή ανταπόκριση από κοινό και κριτικούς.
Σε σκηνοθεσία του Θανάση Ζερίτη και του Χάρη Κρεμμύδα, η παράσταση στρέφει το βλέμμα σε μια λιγότερο φωτισμένη πλευρά της ελληνικής κοινωνικής ιστορίας: τη ζωή των ψυχοκόρων και των οικιακών εργατριών κατά τις δεκαετίες του 1950 και του 1960. Κορίτσια, συχνά ανήλικα και προερχόμενα από φτωχές οικογένειες της ελληνικής επαρχίας, έφευγαν από τον τόπο τους με την υπόσχεση μιας καλύτερης ζωής, για να βρεθούν σε σπίτια εύπορων οικογενειών, εγκλωβισμένα σε συνθήκες εξάρτησης, αθέατης εργασίας και εκμετάλλευσης.

Στον πυρήνα του έργου βρίσκεται η αληθινή ιστορία της Σπυριδούλας από τη Ματαράγκα Αγρινίου. Σε ηλικία μόλις δώδεκα ετών, μετακόμισε στην Αθήνα για να εργαστεί ως ψυχοκόρη σε ένα εύπορο σπίτι στον Πειραιά. Για δύο ολόκληρα χρόνια υπέστη σωματική και ψυχολογική κακοποίηση, με αποκορύφωμα τον βασανισμό της με ηλεκτρικό σίδερο. Η αποκάλυψη της υπόθεσής της συγκλόνισε την ελληνική κοινωνία της εποχής. Εκείνο, ωστόσο, που καθιστά την ιστορία της διαχρονική είναι η δύναμή της να μιλήσει, να σπάσει τη σιωπή και να αποκαλύψει τη βία που κρυβόταν πίσω από τις κλειστές πόρτες των σπιτιών.
Με αφετηρία αυτή τη μαρτυρία, η Νεφέλη Μαϊστράλη συνθέτει ένα πρωτότυπο θεατρικό έργο, αξιοποιώντας ιστορικά ντοκουμέντα, γυναικείες αφηγήσεις της εποχής και σύγχρονες μαρτυρίες εσωτερικών οικιακών βοηθών. Έτσι, οι "Σπυριδούλες" δεν περιορίζονται στην αναπαράσταση ενός τραγικού περιστατικού του παρελθόντος, αλλά δημιουργούν μια γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικές εποχές, αναδεικνύοντας όσα εξακολουθούν να παραμένουν επίκαιρα: την αόρατη γυναικεία εργασία, την κοινωνική ανισότητα, την κακοποίηση και τη διεκδίκηση της προσωπικής ελευθερίας.

Επί σκηνής, επτά ηθοποιοί —ο Θανάσης Ζερίτης, η Αργυρώ Θεοδωράκη, η Κατερίνα Λάττα, ο Γιάννης Λεάκος, η Ειρήνη Μπούνταλη, η Αριστέα Σταφυλαράκη και η Ελένη Τσιμπρικίδου— αναλαμβάνουν να δώσουν φωνή στις γυναίκες αυτές, μεταφέροντας τις αφηγήσεις τους σε μια σκηνική σύνθεση που συνδυάζει το θέατρο ντοκουμέντο με την πρωτότυπη δραματουργία. Η μουσική των Θραξ Πανκc προσδίδει στην παράσταση έναν ιδιαίτερο ηχητικό παλμό, ενισχύοντας τη δυναμική και τη συναισθηματική ένταση της αφήγησης. Την εικόνα της παράστασης συμπληρώνουν τα σκηνικά και τα κοστούμια της Γεωργίας Μπούρδα, ενώ την κινησιολογική επιμέλεια υπογράφει ο Πάνος Τοψίδης. Οι φωτισμοί της Σεμίνας Παπαλεξανδροπούλου διαμορφώνουν το σκηνικό περιβάλλον, αναδεικνύοντας τις εναλλαγές και τις εντάσεις της δράσης, ενώ την έρευνα πραγματοποίησε ο Παναγιώτης Λιαρόπουλος.
Οι "Σπυριδούλες" παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στην Πειραιώς 260, στο πλαίσιο του grape (Greek Agora of Performance), της πλατφόρμας που προβάλλει τις ελληνικές παραστατικές τέχνες στο εξωτερικό. Στην τέταρτη χρονιά της σκηνικής τους διαδρομής, επιστρέφουν για να θυμίσουν πως πίσω από κάθε ιστορία που έμεινε για χρόνια στο σκοτάδι υπάρχουν φωνές που αξίζουν να ακουστούν. Γιατί η ιστορία της Σπυριδούλας δεν αφορά μόνο το χθες· αφορά όλες εκείνες τις γυναίκες που εξακολουθούν να αγωνίζονται για αξιοπρέπεια, ορατότητα και δικαιοσύνη.

Περισσότερες πληροφορίες
Σπυριδούλες
Η σκηνική σύνθεση της ομάδας 4frontal εκκινεί από την αληθινή ιστορία της Σπυριδούλας, μιας 12χρονης υπηρέτριας, που συγκλόνισε την κοινή γνώμη της δεκαετίας του 1950. Εκείνη, όπως και πλήθος ανήλικα άπορα κορίτσια, «υιοθετήθηκε» από μια επιφανή οικογένεια με την ιδιότητα της «ψυχοκόρης», για να εργαστεί ως εσωτερική οικιακή βοηθός, σε μια ιδιάζουσα κατάσταση σύγχρονης δουλείας. Και πράγματι, το μικρό κορίτσι υπέστη ακραία κακοποίηση, την οποία και αποκάλυψε, αποτελώντας παράδειγμα για γενιές γυναικών. Η παράσταση αξιοποιεί ιστορικά ντοκουμέντα και γυναικείες αφηγήσεις εποχής αλλά και συνεντεύξεις γυναικών που εργάζονται σήμερα ως εσωτερικές οικιακές βοηθοί. Το αποτέλεσμα ντύνει ο σύγχρονος πανκ ελληνικός ήχος των Θραξ Πανκc.
