Άνοιξε η προπώληση για τις "Τρωάδες" του Ευριπίδη: Πού θα τις δούμε μετά την Επίδαυρο

Περισσότεροι από 8.000 θεατές υποδέχθηκαν θερμά τις "Τρωάδες" του Ευριπίδη στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου (1&2 Αυγούστου), χαρίζοντας στους συντελεστές της παράστασης ένα παρατεταμένο χειροκρότημα που ξεπέρασε τα δέκα λεπτά. Η πρώτη σκηνοθετική παρουσία της Ελένης Ευθυμίου στην Επίδαυρο, σε παραγωγή του Εθνικού Θεάτρου, ανέδειξε το βαθιά ανθρωποκεντρικό έργο του αρχαίου τραγικού ποιητή μέσα από μια σύγχρονη, λυρική και συλλογική ανάγνωση.

Οι "Τρωάδες" έγραψαν ακόμη μία σημαντική σελίδα στην ιστορία του Αρχαίου Θεάτρου Επιδαύρου καθώς για πρώτη φορά ο χώρος έγινε προσβάσιμος σε άτομα με αισθητηριακές αναπηρίες, με την παράσταση να πραγματοποιείται σε συνθήκες που επέτρεψαν την ισότιμη συμμετοχή θεατών με οπτική και ακουστική αναπηρία. Μια ξεχωριστή σκηνική ανάγνωση για τη φρίκη και το παράλογο του πολέμου, μέσα από το φίλτρο του θηλυκού σώματος, που διεκδικεί το δικαίωμα της επιλογής ακόμη και όταν βρίσκεται υπό κατοχή.

Μετά τη μεγάλη υποδοχή στην Επίδαυρο, η παραγωγή ανοίγει πλέον τον κύκλο των παραστάσεών της σε επιλεγμένους σταθμούς σε όλη την Ελλάδα. Η προπώληση των εισιτηρίων για την περιοδεία ξεκίνησε σήμερα, Δευτέρα 3 Αυγούστου.

Σημειώνεται ότι η επιπλέον παράσταση στις 2 Αυγούστου προστέθηκε από το Εθνικό Θέατρο και το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, μετά τη ματαίωση της προγραμματισμένης παράστασης στις 31 Ιουλίου, λόγω των έκτακτων συνθηκών ασφαλείας που προκάλεσαν οι πυρκαγιές.

Λίγα λόγια για την παράσταση

Στην παράσταση συμμετέχει ένας μεικτός θίασος 22 ερμηνευτριών και ερμηνευτών με και χωρίς αναπηρία, μεταξύ των οποίων μέλη της ομάδας Εν Δυνάμει. Μέσα από τη συνύπαρξη διαφορετικών σωμάτων, φωνών και εμπειριών, η παράσταση δημιουργεί μια σκηνική αφήγηση για τον πόλεμο, την απώλεια και την ανάγκη κάθε ανθρώπου να διατηρήσει τη φωνή και την αυτονομία του.

Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους συναντάμε τη Λυδία Φωτοπούλου ως Εκάβη, τον Αργύρη Ξάφη ως Ταλθύβιο, τη Βασιλική Τρουφάκου ως Ελένη, την Εύη Σαουλίδου ως Ανδρομάχη, τον Γιώργο Χριστοδούλου ως Μενέλαο και τη Νάνσυ Σιδέρη ως Κασσάνδρα.

Οι "Τρωάδες" παρουσιάστηκαν από την Πρώτη Σκηνή της χώρας ως ένα ποιητικό και βαθιά πολιτικό σκηνικό ανέβασμα χωρίς αποκλεισμούς, ως ένα εγχείρημα πολιτιστικής πολιτικής που υπερασπίζεται την ισότητα και το δικαίωμα όλων στην ανεμπόδιστη πρόσβαση και την ισότιμη συμμετοχή στη θεατρική —και όχι μόνο— τέχνη.

Παράλληλα, αποτελούν μια υπενθύμιση του τρόπου με τον οποίο ένα θέατρο που στέκει εδώ και αιώνες μπορεί να εκπληρώνει σήμερα την αποστολή του, παραμένοντας ένας χώρος ανοιχτός και προσβάσιμος σε όλους τους ανθρώπους. Η πρωτοβουλία αυτή αποτέλεσε ένα σημαντικό βήμα προς ένα θέατρο χωρίς αποκλεισμούς, επιβεβαιώνοντας πως ένας χώρος με ιστορία αιώνων μπορεί να παραμένει ζωντανός και συνδεδεμένος με τις ανάγκες της σύγχρονης κοινωνίας.

Μια διαφορετική ανάγνωση των "Τρωάδων"

Στην παράσταση της Ελένης Ευθυμίου, οι γυναίκες της Τροίας δεν παρουσιάζονται μόνο ως θύματα μιας πολεμικής καταστροφής. Είναι σώματα και φωνές που έχουν αποκλειστεί, πρόσωπα που αναμετρώνται με την απώλεια, αλλά αναζητούν ξανά τη δυνατότητα επιλογής και αντίστασης. Η Ευθυμίου επιλέγει να διασκευάσει το έργο, βασιζόμενη στη μετάφραση του Γιάννη Τσαρούχη.

Οι Τρωάδες δεν είναι μόνο οι γυναίκες της βασιλικής οικογένειας του Πριάμου. Είναι και τα σώματα που η ιστορία συχνά αφήνει στο περιθώριο: παιδιά, ηλικιωμένοι, άνθρωποι με αναπηρία. Αιχμάλωτες μετά την άλωση της πόλης τους, έρχονται αντιμέτωπες και με τις δικές τους ευθύνες, καθώς η σιωπηρή αποδοχή του πολέμου αποκαλύπτει τις ολέθριες συνέπειές της.

Είναι πλέον φανερό πως ούτε οι θεοί, ούτε ο μύθος, ούτε η μοίρα ορίζουν τη ζωή τους. Παρά την οδύνη και την απόγνωση μπροστά στην καταστροφή, οι Τρωάδες βιώνουν την απώλεια, αλλά δεν παραδίδονται. Οι λέξεις γίνονται τα όπλα της αντίστασής τους, έστω και την ύστατη αυτή στιγμή, απέναντι στη σκλαβιά και στην απώλεια της ταυτότητας που η νέα πραγματικότητα τους επιφυλάσσει. Στέκουν όρθιες, βρίσκουν τη φωνή τους και σταδιακά το πένθος τους μετασχηματίζεται σε μια εύθραυστη αλλά επίμονη μορφή εξέγερσης, με την αλληλεγγύη να αποτελεί πλέον τη μεγαλύτερή τους δύναμη.

Θα μπορέσουν άραγε οι καταπιεσμένες αυτού του κόσμου να ξανακερδίσουν το δικαίωμα της επιλογής; Να κραυγάσουν τον θυμό και το μίσος τους, να θρηνήσουν, να γελάσουν μέσα στο χάος και το αδιέξοδο; Θα επαναοικειοποιηθούν ποτέ οι γυναίκες της Τροίας τα σώματά τους;

Σε συνέντευξή της στο "α", η Ελένη Ευθυμίου μιλά για την ανάγκη ενός θεάτρου που δεν αποκλείει κανέναν:

"Οι κοινωνίες μας είναι βαθιά βίαιες απέναντι στους ανθρώπους. Και δεν μιλώ μόνο για τα ανάπηρα άτομα, αλλά για όλες εκείνες τις ομάδες που δεν χωρούν στις ανάγκες του καπιταλισμού. Συχνά δεν αντιλαμβανόμαστε καν τους αποκλεισμούς που οι ίδιοι αναπαράγουμε".

Η σκηνοθέτρια εξηγεί πως η επικαιρότητα των "Τρωάδων" βρίσκεται ακριβώς σε αυτή τη συνθήκη της κοινής ευαλωτότητας:

"Μέσα σε εκείνη την "τρύπα”, στο στρατόπεδο συγκέντρωσης, βρίσκονται ανάπηροι άνθρωποι, μικρά παιδιά, ηλικιωμένες, αλλά και η βασίλισσα της Τροίας μαζί με τις πριγκίπισσες. Ο πόλεμος —και κάθε μεγάλη καταστροφή— εξισώνει τους ανθρώπους. Τους φέρνει σε ένα σημείο μηδέν, όπου αντιλαμβάνονται ότι στις βασικές τους ανάγκες είναι όλοι ίσοι".

Για την ίδια, η πορεία των γυναικών της Τροίας είναι μια διαδρομή από τον ατομικό πόνο προς τη συλλογική αντίσταση: "Ξεκινούν ως μεμονωμένες υπάρξεις, ως πρόσωπα συντετριμμένα που η καθεμία σκέφτεται τον δικό της πόνο. Μέσα όμως από τη διαδρομή της παράστασης ενώνονται σε ένα κοινό σώμα και οδηγούνται σε μια κοινή πράξη αντίστασης".

Ταυτότητα Παράστασης

Τη δραματουργική συμβουλή υπογράφει η Σοφία Ευτυχιάδου. Τα σκηνικά είναι της Ευαγγελίας Κιρκινέ, τα κοστούμια του Άγγελου Μέντη, η μουσική του Λευτέρη Βενιάδη, η κίνηση του Τάσου Παπαδόπουλου, ενώ τους φωτισμούς σχεδιάζει η Ζωή Μολυβδά – Φαμέλη και τον σχεδιασμό ήχου η Σοφία Καμαγιάννη. Καλλιτεχνικές συνεργάτιδες για την υποστήριξη της ομάδας Εν Δυνάμει είναι οι: Ελένη Ζαχοπούλου, Δάφνη Καφετζή, Αγγελική Τόμπρου.

Στο Χορός συμμετέχουν οι: Μύριαμ Σοφία Αρτζανίδου, Μαρία Δαχλύθρα, Ελένη Δημοπούλου, Νίκος Κυπαρίσσης, Ειρήνη Κουρούβανη, Λωξάνδρα Λούκας, Λυγερή Μητροπούλου, Θεανώ Παπαβασιλείου, Κατερίνα Παπανδρέου, Νίκη Πεταλά, Χρύσα Τουμανίδου. Μαζί τους, στους ρόλους της νεαρής Πολυξένης και του μικρού Αστυάνακτα, η Άνα Τζουλάκη Χριστοδούλου και ο Μιχάλης Μήτσης αντίστοιχα.

Μουσικοί επί σκηνής: Σοφία Καμαγιάννη (πιάνο), Γιώργος Μπουκαούρης (κρουστά), Σοφιανός Πεσιρίδης (όμποε).