Ελίνα Γιουνανλή©
Ο Στάθης Λιβαθινός έχει μια ιδιαίτερη σχέση με τα ρωσικά έργα, μια αγάπη που αποτυπώνεται σε κάθε παράσταση. Από τον Γκόρκι, τον Τσέχοφ και τον Γκόγκολ μέχρι τον Ντοστογιέφσκι, η ματιά του συνδυάζει την αυστηρότητα της ρωσικής ψυχολογίας με την ποίηση της σκηνής, δημιουργώντας παραστάσεις βαθιές, έντονες και λυρικά λεπτές. Φέτος, μετά το επιτυχημένο "Τρίτο στεφάνι" του Κώστα Ταχτσή στο Θέατρο Τέχνης "Κάρολος Κουν", ο Λιβαθινός ανεβάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα τη "Ντάμα Πίκα" του Πούσκιν, με τη Μπέττυ Αρβανίτη στο ομώνυμο ρόλο, προσφέροντας μια παράσταση όπου η εμμονή, η μοίρα και η ψυχολογία των χαρακτήρων συναντούν την ποιητική σκηνοθετική του ματιά.

Η παράσταση θα φιλοξενηεθεί στο Θέατρο Οδού Κεφαλληνίας (από 23/1) και σηματοδοτεί μια ακόμα συνεργασία του με τη μεγάλη κυρία του ελληνικού θεάτρου σε ένα πολύ ωραίο έργο. Η Αρβανίτη ενσαρκώνει την αινιγματική Ντάμα Πίκα σε μια παράσταση που από τις φωτογραφίες φαίβεται πως βασιλεύει μια γοητευτική ατμόσφαιρα μυστηρίου και υπερβατικότητας, ενώ τους υπόλοιπους ρόλους ερμηνεύουν οι ηθοποιοί Νίκος Αλεξίου, Παναγιώτης Καμμένος, Εύα Σιμάτου, Γιάννης Σύριος, Δήμητρα Χατούπη.

Η "Ντάμα Πίκα" του Πούσκιν έχει βασικά στοιχεία που επηρέασαν αργότερα τον Ντοστογιέφσκι, ιδιαίτερα στα έργα του "Έγκλημα και Τιμωρία" και "Ο παίκτης". Η ιστορία περιστρέφεται γύρω από έναν νεαρό άνδρα, τον Χέρμαν, που παρασύρεται από τον πειρασμό και την εμμονή για εύκολο κέρδος — όπως ο Ρασκόλνικοφ στον "Έγκλημα και Τιμωρία" ή οι χαρακτήρες του "Παίκτη" που εθίζονται στον τζόγο.

Στο σημείωμα για την παράσταση διαβάζουμε: "Είναι ένα έργο που κινείται με λεπτή ειρωνεία μεταξύ υπερφυσικού ρομαντισμού και ενός ιδιάζοντος ρεαλισμού. Άξονα του διηγήματος αποτελεί η μεταστροφή του νεαρού Χέρμαν από πρότυπο συγκρατημένου ανθρώπου σε εμμονικό παίκτη. Όταν μαθαίνει πως η η γριά κόμισσα Άννα Φεντότοβνα γνωρίζει ένα μεγάλο μυστικό που θα του εξασφαλίσει σίγουρο κέρδος στα χαρτιά, ο περιορισμένης οικονομικής επιφάνειας νεαρός, που ποτέ ως τότε δεν έχει ρισκάρει, όχι απλώς υποκύπτει στον πειρασμό, αλλά βάζει ως στόχο ζωής να υποτάξει την ίδια τη μοίρα. Στην προσπάθειά του να ελέγξει τα καπρίτσια της τύχης, κυνηγώντας μιαν εύκολη και σίγουρη νίκη στην πράσινη τσόχα, ο Χέρμαν θα αποκαλύψει έναν εαυτό που έλκεται από το σκοτάδι.

Δεν υπολογίζει τίποτε και εμφανίζει ελάχιστη αντίσταση στα κελεύσματα της παντοδύναμης μοχθηρίας. Προκειμένου να αποσπάσει το μυστικό της κόμισσας, χρησιμοποιεί με απίστευτο κυνισμό τους ανθρώπους και αφήνει πίσω του νεκρούς. Κι όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο σκηνοθέτης Στάθης Λιβαθινός, ο ακραίος ατομικισμός και η μανική επιθυμία του να "πιάσει την καλή" θα υφάνουν τη μοιραία του κατάληξη".

Γιατί ενδιαφέρει ένα έργο του 1834;
Η "Ντάμα Πίκα" είναι ένα ιστορικό λογοτεχνικό έργο και ταυτόχρονα μια ζωντανή ματιά στον άνθρωπο που κυνηγάει την τύχη και παρασύρεται από τα πάθη του — ένα θέμα πάντα επίκαιρο στον 21ο αιώνα. Παραμένει διαχρονική η ιστορία ενός ανθρώπου που παρασύρεται από τον ακραίο ατομικισμό, την εμμονή και την επιθυμία να "πιάσει την καλή", αποκαλύπτοντας έναν εαυτό που ελκύεται από το σκοτάδι. Η παράσταση του Λιβαθινού με σκηνικά - κοστούμια της Ελένης Μανωλοπούλου, σχεδιασμό φωτισμών του Αλέκου Αναστασίου, ηχητικό σχεδιασμό – περιβάλλον, σύνθεση – διασκευή κομματιών του Τηλέμαχου Μούσα, έρχεται να ανοίξει τον κόσμο του Πούσκιν με μια σύγχρονη ματιά, όπου η ποίηση, η ένταση και η ανθρώπινη αδυναμία συναντώνται πάνω στη σκηνή.

