Ελισάβετ Κωνσταντινίδου: "Η ‘Θελεστίνα’ είναι ένα έργο ογκόλιθος που μιλά για τη γυναίκα τότε και τώρα"

Η Ελισάβετ Κωνσταντινίδου δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις. Με πορεία γεμάτη επιτυχίες σε τηλεόραση, θέατρο και κινηματογράφο, παραμένει μια από τις πιο αγαπητές και δυναμικές παρουσίες της ελληνικής σκηνής. Ο κόσμος την αγαπάει πολύ και της το δείχνει, όπως μας είπε. Φέτος ερμηνεύει ένα ρόλο-έκπληξη με στοιχεία που αγγίζουν το γκροτέσκο και τη σάτιρα. Ο λόγος για τη Θελεστίνα, στο ομώνυμο εμβληματικό έργο του Φερνάντο ντε Ρόχας, που μετέφερε στη σκηνή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος με μεγάλη επιτυχία ο Αστέρης Πελτέκης, σε μια σκηνική μεταγραφή που ακροβατεί ανάμεσα στο πάθος, την ειρωνεία και την κοινωνική κριτική.

Η Θελεστίνα, μια γυναίκα "μάγισσα", μεσίτρια του έρωτα και εκπρόσωπος των περιθωριακών του κόσμου, κινείται με μαεστρία σε ένα σύμπαν διαβρωμένο από εξουσία, επιθυμία και ταξικές συγκρούσεις. Μέσα από το ρόλο αυτό, η έμπειρη ηθοποιός φέρνει στο φως όλες τις αντιφάσεις μιας ηρωίδας που δεν μπορείς να αγαπήσεις ή να μισήσεις απόλυτα, σ’ ένα κλασικό έργο με σύγχρονες προεκτάσεις. Η παράσταση παίζεται στο θέατρο 'Ήβη με έναν πολύ δυνατό θίασο -Χρύσα Ρώπα, Ταξιάρχης Χάνος, Αλεξάνδρα Παλαιολόγου κ.ά.- μέχρι και την 1η Ιουνίου.

 

Με τι διάθεση έρχεστε στην αθήνα μετά την επιτυχία της παράστασης στο κρατικό θέατρο βορείου ελλάδος και στη Θεσσαλονίκη;

Με μεγάλη χαρά. Θέλω πολύ να μοιραστώ εδώ αυτό που κάναμε εκεί. Αν και υπήρξε μια μεγάλη διακοπή, δεν ησύχασα ποτέ – είχα πάντα την αναμονή αυτής της "περιπέτειας" και στην Αθήνα. 'Ήταν μια παράσταση που μας δυσκόλεψε, αλλά μας έδωσε και τεράστια χαρά. Και πήγε και πολύ καλά, έσκισε. Οπότε ήθελα να τη δουν και οι άνθρωποι εδώ.
 

 

Θα θέλατε να μας συστήσετε την παράσταση η οποία περιλαμβάνει και εικαστικά, μουσική, χορό; Τι ακριβώς θα δούμε επί σκηνής;

Είναι ένα έργο του Μεσαίωνα, που ο ίδιος ο συγγραφέας το χαρακτηρίζει ιλαροτραγωδία. Είναι ένα έργο που ακόμα αφορά. 'Έχει ενδιαφέρον να σκεφτεί κανείς πως ο Φερνάντο ντε Ρόχας έγραψε μόνο αυτό το έργο, κι όμως έγινε σταθμός για την ισπανική –και ευρύτερα τη δυτικοευρωπαϊκή– λογοτεχνία. Είναι ένα έργο ογκόλιθος - από αυτόν εμπνεύστηκε μεταξύ άλλων και ο Σαίξπηρ. Αφορά τη γυναίκα τότε και τώρα. Στο φινάλε της παράστασης έχει προστεθεί ένα κείμενο του Αστέρη Πελτέκη, μία παρέμβαση σε μορφή παράβασης. Ξεχωριστή σημασία έχουν για την παράσταση και τα πολύ ωραία γλυπτά των γυναικείων μορφών που θα δούμε επί σκηνής. Πρόκειται ουσιαστικά για την ιστορία ενός ζευγαριού – αλλά στην καρδιά της είναι η θέση της γυναίκας στην κοινωνία.
 

"Είναι παιχνίδι το θέατρο – πρέπει οι άνθρωποι που θα συμμετέχουν να μιλούν την ίδια γλώσσα μεταξύ τους, να έχουν την ίδια ανάγκη. Αυτό είναι το πιο δύσκολο κομμάτι".

Ποια είναι η Θελεστίνα;

Η Θελεστίνα είναι μια καπάτσα, πανέξυπνη γυναίκα που λειτουργεί ως καταλύτης. Ήταν ένα αναγκαίο πρόσωπο εκείνη την εποχή. Ήταν η γυναίκα που έκανε τις παρθενοραφές, τις εκτρώσεις, τις συναντήσεις, τα προξενιά, τα σούρτα-φέρτα... Ήταν η "ειδική” για ό,τι χρειαζόταν να γίνει σε εκείνες τις κοινωνίες. Πολλές φορές δεν υπήρχαν διαθέσιμοι ειδικοί, όπως ένας γιατρός για παράδειγμα. Η Θελεστίνα είναι απαραίτητη, ένα πρόσωπο ενδιαφέρον, πολύπλευρο, που παρακολουθεί και βοηθάει την ιστορία του ζευγαριού που αποτελεί τον κεντρικό άξονα του έργου. Είναι ένας δύσκολος άνθρωπος, με καλοσύνη, αγριάδα, εξυπνάδα και πολλά ακόμα χαρακτηριστικά. Ο τρόπος, η διαδικασία της σκέψης της, η ετοιμότητά της, η γρηγοράδα της, είναι στοιχεία που την χαρακτηρίζουν και την καθιστούν έναν πολύπλοκο χαρακτήρα. Μου άρεσε που συναντήθηκα μαζί της. Ωραία "μπήκε" η μία μέσα στην άλλη. 'Ήταν μια δύσκολη, αλλά ωραία διαδρομή. Μου αρέσουν τα κλασικά έργα και να περνάω μέσα από διαφορετικά θεατρικά είδη. 'Έφυγα από την Αθήνα και μετακόμισα για πεντέμισι μήνες στη Θεσσαλονίκη για να βρω τη Θελεστίνα άλλωστε. Ήταν όμως μεγάλη πρόκληση για μένα να το κάνω.
 

Θα λέγατε ότι η Θελεστίνα είναι ένα έργο-καθρέφτης της κοινωνίας;

Αναμφίβολα. Αναφέρεται στα κακώς κείμενα της εποχής εκείνης πολλά από τα οποία βλέπουμε –δυστυχώς– και σήμερα. Η Θελεστίνα προσπαθούσε ουσιαστικά να επιβιώσει, με κίνδυνο να της πάρουν το κεφάλι. Δεν νομίζω ότι έχει πολιτική πρόθεση ή συνείδηση. Κάτω από τις λέξεις όμως κρύβεται το πιο ενδιαφέρον σε αυτό το έργο. Είναι ένα έργο εποχής, με σαφές κοινωνικό σχόλιο, αν και ο Ρόχας δεν μπορούσε να το δηλώσει άμεσα λόγω της Ιεράς Εξέτασης.
 

 

Στη "Θελεστίνα" συναντιέστε με μία ομάδα πολύ αγαπημένων ηθοποιών.

Εκτός από αγαπημένους συναδέλφους, γνωστούς από την τηλεόραση αλλά και την πολύχρονη πορεία τους, όπως η Χρύσα Ρώπα, η Αλεξάνδρα Παλαιολόγου, ο Ταξιάρχης Χάνος, όλοι οι ηθοποιοί από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος είναι μια υπέροχη ομάδα και τους περίμενα με μεγάλη χαρά στην Αθήνα για την πρεμιέρα της παράστασης. 
 

Τι είναι πιο σημαντικό για εσάς στις συνεργασίες σας;

Πρώτα απ’ όλα το έργο αλλά έχει πολύ μεγάλη σημασία και η ομάδα των συντελεστών. Είναι παιχνίδι το θέατρο – πρέπει οι άνθρωποι που θα συμμετέχουν να μιλούν την ίδια γλώσσα μεταξύ τους, να έχουν την ίδια ανάγκη. Αυτό είναι το πιο δύσκολο κομμάτι. Δεν αρκεί να σε συγκινεί ένα κείμενο – πρέπει να βρεις και τους κατάλληλους ανθρώπους.
 

"Πιστεύω ότι αξίζει να βγάλεις από την εργασία του ηθοποιού τη ματαιοδοξία και να αφήσεις μόνο το παιχνίδι". 

Ποιος είναι για εσάς ο ρόλος του θεάτρου σε περιόδους κρίσης;

Το θέατρο έπαιζε πάντα και θα συνεχίσει να παίζει καταλυτικό ρόλο. Ακόμα και στον πόλεμο υπήρχε θέατρο. Είτε ψυχαγωγικό είτε περισσότερο διασκεδαστικό, σου ανοίγει πεδία, σε φέρνει σε επαφή με άλλα σημεία του εαυτού σου. Είναι απαραίτητο γιατί δίνει ελπίδα και χώρο στο όνειρο. Έχει ένα μεγαλύτερο βάρος. Ειδικά το θέατρο, επειδή είναι ζωντανό και βασίζεται σε αυτή την ανατροφοδότηση που δημιουργείται με τον κόσμο, έχει τη δυνατότητα να σε συνταράξει και να σε ξεσηκώσει από τη θέση σου όταν βλέπεις μια παράσταση που σε αφορά και σε συγκινεί. Είναι μια πολύ ιδιαίτερη εργασία. Προσωπικά ταράζομαι όταν βλέπω κάποιους ανθρώπους να την αντιμετωπίζουν ως δημόσιοι υπάλληλοι. Δεν είναι τυχαίο που λέμε εμείς οι ηθοποιοί ότι πάμε να "παίξουμε". Πιστεύω ότι αξίζει να βγάλεις από την εργασία του ηθοποιού τη ματαιοδοξία και να αφήσεις μόνο το παιχνίδι.
 

Υπάρχει κάτι για το οποίο νιώθετε ιδιαίτερα περήφανη;

Νιώθω περήφανη για τη διαδρομή μου με την έννοια ότι πάντα δίνω τον καλύτερό μου εαυτό, ποτέ δεν έχω "προδώσει" ή παραμελήσει μια δουλειά στην οποία συμμετείχα. 'Ένας ρόλος είναι το αποτέλεσμα όλων των προηγούμενων και της συνολικής διαδικασίας από την οποία περνά κάποιος μέσα στα χρόνια ως ηθοποιός. Θα έλεγα ότι ενώ έχω συγκινηθεί με όλους τους ρόλους που έχω κάνει, αγαπώ ιδιαίτερα την Εκάβη από το "Τρίτο στεφάνι". Το σημαντικό μυθιστόρημα του Κώστα Ταχτσή που μετέφερε στη σκηνή ο Θανάσης Παπαγεωργίου στην πρώτη του σκηνοθεσία για το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος (2016). Η Εκάβη ήταν ένας ρόλος τόσο μεγάλων απαιτήσεων, όπου νομοτελειακά χρειάστηκε να χρησιμοποιήσω ό,τι είχα μάθει μέχρι τότε. Παίζοντας το ρόλο αυτής της ηρωίδας στο "Τρίτο στεφάνι", είναι σαν να έχω ερμηνεύσει όλους τους γυναικείους ρόλους μαζί - από το ρεπερτόριο που έχω παίξει μέχρι σήμερα τουλάχιστον. Πάντα ανατρέχω στην Εκάβη και από αυτό το ρόλο "έκλεψα" και για τη Θελεστίνα.