Τόπος εθιστικός, αν σε φτιάχνουν οι χαλαρές καταστάσεις και τα έξω καρδιά γλέντια, ξαναγυρνάς γκαραντί. Η Ιωάννα Γκομούζα περπάτησε πολύ, κολύμπησε ακόμη περισσότερο και κατάλαβε από πρώτο χέρι γιατί η Αμοργός έχει φανατικούς πιστούς.
«Αιγιάλη ή Κατάπολα;» Αυτή είναι η κλασική ερώτηση που μου κάνετε όσοι ετοιμάζεστε για Αμοργό. Αν έρθετε με αντίσκηνο και θέλετε τη θάλασσα στα πόδια σας, σας βλέπω στα λιμάνια. Εγώ πάλι ψήφισα Χώρα! Προσφέρει αυθεντική κυκλαδίτικη ατμόσφαιρα, υπέροχα στέκια και όταν έρχεται κάποιος στο νησί με διάθεση για γύρες, βρίσκεται στο πιο κομβικό σημείο, απ’ όπου περνούν τα λεωφορεία προς κάθε κατεύθυνση.
Άρωμα εποχής στην πρωτεύουσα
Να πάρω σοκολατόπιτα για πρωινό ή παραπάει; Κάθε φορά που συναντάω το γλυκοπωλείο «Καλλιστώ», μπαίνω σε δίλημμα. Είναι γλυκιά η Χώρα – από κάθε άποψη. Χτισμένη σε καιρούς παλιούς, σε μια πλαγιά που δεν είναι ορατή από τη θάλασσα, δεν χορταίνω να τριγυρνάω σε ασπρισμένα καλντερίμια και πλατείες και να χαζεύω τα διπλά και τρίδυμα εκκλησάκια. Ο περισσότερος κόσμος ανηφορίζει εδώ συνήθως το βράδυ για φαγητό στα «Λιοτρίβι» και «Τσαγκαράδικο», για ποτό στα «Γιασεμί» και «Μποτίλια», για να απολαύσει ζωντανά τζουρά και ρεμπέτικα στα «Καθ’ οδόν» και «Bayoko». Να της αφιερώσετε, όμως, κι ένα πρωινό. Ένιωσα τέτοια χαρά την ημέρα που «χάθηκα» στα δαιδαλώδη σοκάκια της ξεκινώντας από το Αρχαιολογικό Μουσείο στον Πύργο Γαβρά. Από την αυλή του η θέα μού έδειξε το δρόμο για τους ανεμόμυλους στην απέναντι ράχη. Από εκεί ατενίζεις τόσο τη Χώρα με το ενετικό κάστρο όσο και τη θάλασσα. Ναι, υπάρχει και κάστρο, στην κορυφή ενός βράχου (σχεδόν σαν μενίρ!), και είναι το πιο μικρούλι που έχω περπατήσει. Θα ανεβείτε σκαλί σκαλί το μονοπάτι από τη Λόζα, την κεντρική πλατεία, αφού δοκιμάσετε ένα πορτοκαλομπούρεκο στο ομώνυμο καφέ ή ξαποστάσετε στον «Ήλιο».
Από τη Χοζοβιώτισσα μέχρι την Κάτω Μεριά
Αν υπάρχει μια αρχετυπική εικόνα για την Αμοργό, είναι το πάλλευκο μοναστήρι της Παναγίας της Χοζοβιώτισσας, γαντζωμένο κατακόρυφα στα βράχια, πάνω από το πέλαγος! Ιδρύθηκε από τον αυτοκράτορα Αλέξιο Κομνηνό Β΄ και στο εσωτερικό του θα δείτε την εικόνα της Παναγίας κι ένα μουσείο με θρησκευτικά κειμήλια, ενώ από τους εξώστες η θέα απλώς δεν υπάρχει...
Ελπίζω να έχετε φορέσει ήδη το μαγιό σας. Γιατί η μικροσκοπική βοτσαλάδα της Αγίας Άννας δεν απέχει και πολύ. Η αγαπημένη μου παραλία, παρόλα αυτά, είναι ο Μούρος. Βρίσκεται αρκετά πιο κάτω, έχει βότσαλα, τιρκουάζ νερά και σπηλιές – ό,τι πρέπει για να χαζέψετε με μάσκα τα σούρτα φέρτα στο βυθό. Θα φτάσετε ακολουθώντας ένα δρόμο που ξετυλίγεται ψηλά στην πλαγιά, με θέα στη θάλασσα. Στα μισά της διαδρομής αξίζει μια παράκαμψη για το μοναστήρι του Αϊ-Γιώργη Βαλσαμίτη, που μέχρι πριν από μισό αιώνα λειτουργούσε ως υδρομαντείο! Είμαστε πλέον στην επικράτεια της Κάτω Μεριάς, σε έναν ήμερο τόπο με χωράφια, γαλήνια χωριά κι έναν όμορφο αρχαιολογικό χώρο, τον ελληνιστικό Πύργο της Αγίας Τριάδας, ο οποίος βραβεύτηκε φέτος με τη διάκριση Europa Nostra. Να μη συνεχίζαμε μέχρι το τέλος του δρόμου; Άλλωστε, από το βαθύ κόλπο της Καλοταρίτισσας φεύγει καΐκι γι’ ακόμη μία από εκείνες τις παραλίες που θα νοσταλγείτε μετά, αυτή στο νησάκι της Γραμβούσας.
Κατάπολα ή Αιγιάλη;
Με δύο κάμπινγκ –το «Kastanis» είναι πιο καινούργιο και ήσυχο–, τα Κατάπολα έχουν το δικό τους κοινό, το οποίο αρέσκεται σε πιο ήσυχες καταστάσεις, αράζει στο «Αιγαίον» για λεμονόπιτα με παγωτό μαστίχα και σουλατσάρει μέχρι την άλλη πλευρά του κόλπου, στο Ξυλοκερατίδι. Αν όμως σας ιντριγκάρουν οι περίφημες αμοργιανές ολυνυχτίες μέχρι πρωίας, αράξτε χύμα στο κύμα στην Αιγιάλη, στα «Que» και «Ammos» ή στο μουσικό καφενείο «Αμόργιαλος». Τα πρώτα δύο βρίσκονται στη μεγάλη αμμουδιά, στην οποία θα τιμήσετε κάποια στιγμή το έθιμο του ρακετο-παίγνιου, αν δεν πεταχτείτε στη γειτονική Λεβρωσό και την αγαπημένη των γυμνιστών Ψιλή Άμμο. Για κολύμπι στα πέριξ σημειώστε ακόμα τον Άγιο Παύλο και το νησάκι Νικουριά.
Όσοι ρομαντζάρετε με το ηλιοβασίλεμα δώστε ραντεβού την κατάλληλη ώρα στην «Καμάρα» στον Ποταμό. Την ώρα που πέφτει ο ήλιος, εμείς θα ανεβαίναμε στα Θολάρια (και για τις… περφόρμανς του κυρ Νικόλα στο «Πανόραμα»), στο ξωκλήσι-αετοφωλιά της Αγίας Τριάδας και σίγουρα στη Λαγκάδα, ένα όμορφο χωριό, που απλώνεται σε πράσινα περιβόλια. Θα αράζαμε σε ένα καφενείο (μας άρεσε το τόσο ρετρό «Μοσχουδάκι») και θα σεργιανίζαμε το μακρόστενο σοκάκι που κατηφορίζει μέχρι την ταβέρνα του Νίκου. Εδώ τα απογεύματα οι ντόπιοι δίνουν ραντεβού για τις μπάλες, ένα παμπάλαιο παιχνίδι που θυμίζει τη γαλλική πετάνκ, ενώ ακριβώς απέναντι στο «Ίαμα» βρίσκουμε τοπικά βότανα κι αιθέρια έλαια. Οι ιδιοκτήτες αυτού του εναλλακτικού χώρου μπορούν να σας δείξουν τη διαδικασία της απόσταξης των ελαίων και να σας κλείσουν μια συνεδρία σιάτσου ή μασάζ!
Διαμονή
Σαν παραδοσιακό αμοργιανό σπίτι, σε όμορφη αυλή, ο ξενώνας «Εμπροστιάδα» (2285071814) στη Χώρα. Μεγάλα δωμάτια με μπαλκόνι στο Αιγαίο και spa στο «Αιγιαλίς» (2285073393) στην Αιγιάλη. Φετινή άφιξη στην παραλία του Αγίου Παύλου τα επιπλωμένα διαμερίσματα «Aqua Petra» (2285073011). Για διακοπές relax με θέα μέχρι την Ανάφη και τη Σαντορίνη στο «Anemolithi» (2285071580) στον Βρούτση. Σε ύψωμα πάνω από τα Κατάπολα, στο απλό «Απάγγιο» (2285071750).
