(c) iStock.com
Υπάρχει ένα μικρό παράδοξο με την Τζιά. Ένα νησί μόλις μια ώρα από το Λαύριο, τόσο κοντά στην Αθήνα, κι όμως κατάφερε να μείνει εκτός από τον χάρτη του μαζικού τουρισμού. Αν προσπαθήσεις να εξηγήσεις γιατί δεν ακολούθησε την ξέφρενη πορεία άλλων νησιών, δεν θα βρεις μια μόνο απάντηση.
Η Τζιά δεν ήταν το νησί προορισμός. Δεν πήγαινες εκεί για διακοπές με την κλασική έννοια. Θα πήγαινες σε κάποιον. Σε σπίτι ενός φίλου. Σε έναν φίλο φίλου. Για ένα Σαββατοκύριακο που κατέληγε να γίνεται καλοκαιρινή συνήθεια. Ήταν το νησί των φιλοξενούμενων, όχι των περαστικών και φυσικά ανέκαθεν αγαπημένος προορισμός των σκαφάτων.
Ίσως γιατί μέχρι και πρόσφατα δεν είχε καν τον τρόπο να σε κρατήσει αλλιώς. Δεν υπήρχαν ξενοδοχεία, εκτός από το Porto Kea Suites, ένα από τα πρώτα ακόμα σε λειτουργία και σχεδόν καμία οργανωμένη τουριστική ταυτότητα. Κι όμως, ίσως ακριβώς γι΄αυτόν τον λόγο διατήρησε κάτι σπάνιο, μια αίσθηση ιδιωτικότητας που καθόρισε και το κοινό της: ανθρώπους που δεν ψάχνουν να δουν και να τους δουν, αλλά να περάσουν καλά με την παρέα τους.
H ζωή άλλωστε στο νησί κινούνταν κυρίως στα ιδιόκτητα σπίτια και τις βίλες, πολλές από τις οποίες γνωστών προσωπικοτήτων της δημόσιας ζωής που έβρισκαν εδώ ένα καταφύγιο ηρεμίας και διακριτικότητας.
Κάπως έτσι είχα κι εγώ την τύχη να γνωρίσω την Τζιά πριν 20 χρόνια, μέσα από τους ανθρώπους της.
Η φιλία μου με τη Λίζα Μορφονιού και τον Τάκη Ασπιώτη που έγραψαν τη δική τους ιστορία στα Άστρα ήταν καθοριστική. Δεν υπάρχει άνθρωπος που να πέρασε από το νησί και να μην χόρεψε, να μην διασκέδασε σε αυτό το θρυλικό beach bar στο Γιαλισκάρι. Κι όταν η αυλαία εκεί έπεσε, μια νέα ιστορία ξεκίνησε πριν σχεδόν δύο δεκαετίες.
Με το νέο τους δημιούργημα το boutique hotel Aigis Suites (Βουρκάρι, @aigis_suites_kea), σκαρφαλωμένο σε μια προνομιακή θέση με ανεμπόδιστη θέα στο γραφικό Βουρκάρι. Σήμερα, στις 9 μοναδικής αισθητικής σουίτες του προσφέρουν αυθεντική Τζιώτικη φιλοξενία και ιδιωτικότητα, ενώ τα live parties και τα θρυλικά sunsets rituals την ώρα του ηλιοβασιλέματος αποτελούν μια από τις εμπειρίες που δεν πρέπει να χάσεις… Μέσα από τα μάτια τους γνώρισα και αγάπησα το νησί, όχι σαν επισκέπτης, αλλά σαν φίλη φίλων. Και χρόνο με τον χρόνο, η Τζιά με έκανε δική της…
Η μετάβαση…
Για δεκαετίες η Τζιά έμοιαζε να κρατά χαμηλό προφίλ. Σαν να μην την ενδιέφερε να διεκδικήσει τη θέση της ανάμεσα στα διάσημα νησιά του Αιγαίου. Τα τελευταία χρόνια όμως κάτι αλλάζει. Όχι στην ταυτότητά της, αλλά στον τρόπο που συστήνεται στους επισκέπτες της.
Τα νέα ξενοδοχεία που ανοίγουν, οι βίλες που χτίζονται καθώς και οι προσεγμένες γαστρονομικές αφίξεις δίνουν στο νησί μια διαφορετική δυναμική. Δεν χάνει την αυθεντικότητά της, αλλά πλέον διαθέτει περισσότερους λόγους για να την επιλέξει κανείς. Η πολυαναμενόμενη άφιξη του One & Only Κea (@ookeaisland) πέρσι αποτέλεσε ίσως το πιο ηχηρό κεφάλαιο αυτής της μετάβασης. Για πρώτη φορά ένα πολυτελές hotel brand επέλεξε το νησί, στρέφοντας τα βλέμματα ενός παγκόσμιου κοινού πάνω του. Σκαρφαλωμένο πανοραμικά πάνω από την παραλία Βρόσκοπος, έβαλε τη Τζιά στον χάρτη του luxury travel. Με ιδιωτικές βίλες, σουίτες με infinity πισίνες, εστιατόρια και το Βοnd beach bar, το One & Only απευθύνεται σε ένα κοινό με υψηλές απαιτήσεις…
Από την άλλη, το νησί απέκτησε και πιο εναλλακτικές προτάσεις, όπως το Kea Retreat (@kea_retreat) στο Ψαθί που δίνει έμφαση στη φύση, στη σιωπή, στην αποσύνδεση.
Λίγα δωμάτια -σε παλιές καθικιές- και το Lygaria, ένα βραβευμένο εστιατόριο ένα βήμα από την αμμουδιά (@lygaria_kea). Δεν είναι εύκολο να φτάσεις σε αυτή την απομονωμένη παραλία, καθώς ο δρόμος είναι χωματόδρομος και απότομος, αλλά αν το τολμήσεις θα σε ανταμείψει…
Τέλος, φέτος τον Ιούλιο πρόκειται να ανοίξει στον Κούνδουρο το Domotel Kea της Domotel (@domotel) με 16 δωμάτια και το εστιατόριο Salt House το οποίο θα αναλάβει ο γνωστός σεφ Δημήτρης Κατριβέσης με ένα μενού που θα κινείται γύρω από τη λογική του coastal fire cooking με έμφαση στις τοπικές πρώτες ύλες.
Ένα νησί που δεν φωνάζει...
Η Τζιά δεν εντυπωσιάζει με τον προφανή τρόπο. Δεν είναι το λευκό των Κυκλάδων που σε τυφλώνει. Δεν είναι το νησί της έντασης ή της εικόνας. Είναι πιο γήινη, πιο στεριανή σε σημεία, μια αρχιτεκτονική που ξεφεύγει από το κλισέ. Κεραμοσκεπές, απαλές αποχρώσεις, σπίτια που μοιάζουν να ανήκουν στο τοπίο…
Σε καλωσορίζει στο λιμανάκι της, την Κορησσία. Από ένα απλό πέρασμα, γίνεται σταδιακά προορισμός. Νέοι χώροι με προσεγμένη αισθητική και μια πιο σύγχρονη προσέγγιση ανεβάζουν το επίπεδο χωρίς να αλλοιώνουν τον χαρακτήρα. Δίπλα στα αραγμένα ιστιοπλοϊκά, νέα μαγαζιά όπως το Oikos (@oikos_kea), το Nisos (@nisos_kea), αλλά και το deli Αbeli (@abeli_kea) έχουν ανεβάσει τον πήχη ψηλά δίνοντας στους επισκέπτες έναν επιπλέον λόγο να παραμείνουν…
Βουρκάρι, η καρδιά σε χαμηλούς τόνους!
Μόλις 2 χλμ. από το λιμάνι, το Βουρκάρι αποτελεί το αγαπημένο αραξοβόλι για όσους φτάνουν στην Τζιά με σκάφος ή ιστιοπλοϊκό. Τους υποδέχεται στην είσοδο του κόλπου ο Φάρος του Αγίου Νικολάου. Ένα γραφικό, απάνεμο, λιμανάκι που δεν προσπαθεί να γίνει κάτι περισσότερο από αυτό που είναι. Στα λίγα μέτρα περαντζάδας και δίπλα σε κλασικά στέκια όπως ο Αρίστος γνωστός για την αστακομακαρονάδα του (@estiatorioaristos), οι 9 Κόρες για τα εξαιρετικά θαλασσινά (@ennea_kores) και η Στροφή του Μίμη για παραδοσιακή κουζίνα (@strofitoumimi), έχουν προστεθεί νέα στέκια όπως το Cousteau για εκλεκτή ψαροφαγία (cousteau.gr), αλλά και το bar Acqua (@acqua_kea) στο παλιό Βινύλιο. Ένα τραπέζι πάνω στην άμμο. Ένα χαλαρό cocktail δίπλα στο κύμα, κάτω από τ΄ άστρα. Απλές στιγμές που μυρίζουν καλοκαίρι.
Η Τζιά όμως δεν είναι μόνο τα λιμάνια της…
Ιουλίδα, η χώρα αλλιώς
Η Ιουλίδα, σκαρφαλωμένη πάνω από το λιμάνι, έτσι ώστε να επιβλέπει από ψηλά, δεν θυμίζει καμία άλλη κυκλαδίτικη Χώρα. Αντί για τα λευκά κυβόσπιτα, έχει σπίτια με κεραμοσκεπές. Αντί για αυστηρή συμμετρία, χαρακτηρίζεται από μια πιο ελεύθερη, ζωντανή δομή. Είναι ένας οικισμός που σου αποκαλύπτεται σιγά σιγά. Έτσι κάπως τυχαία θα ανακαλύψεις και τη βαθιά της σχέση με τον Έλληνα ζωγράφο Αλέκο Φασιανό που όχι μόνο διατηρούσε στην ομώνυμη οδό τη θερινή κατοικία-ατελιέ του, επισκέψιμο πλέον τους καλοκαιρινούς μήνες, αλλά έχει αφήσει το καλλιτεχνικό του αποτύπωμα σε πολλά σημεία της… Το ανηφορικό της κεντρικό καλντερίμι σφύζει από ζωή, καθώς εδώ συγκεντρώνονται όλα: παραδοσιακά καφενεία, χαλαρά μπαράκια, οικογενειακές ταβέρνες, όπως αυτή Των Καλοφαγάδων (@kalofagadon), αλλά και μαγαζάκια με σουβενίρ και είδη Τέχνης… Μην φύγετε αν δεν κάνετε μια στάση στο Τυράκειον, ένα μικρό τοπικό σύμπαν με τυριά και γαλακτοκομικά είδη δικής τους παραγωγής. (@tyrakeion).
Παραλίες, που δεν σου χαρίζονται...
Οι παραλίες της Τζιάς έχουν κάτι από τα 80’s. Δεν είναι όλες εύκολα προσβάσιμες, αλλά αυτό είναι και το μυστικό τους. Οι πιο προσιτές είναι το Γιαλισκάρι με το beach bar Eora (@eorakea) και ο Οτζιάς, η μεγαλύτερη παραλία με ξαπλώστες, αλμυρίκια που χαρίζουν απλόχερα τη σκιά τους καθώς και δύο προσεγμένες οικογενειακές ταβέρνες. Eξαιρετικά δημοφιλείς είναι οι Ποίσσες, αλλά και ο Κούνδουρος, 16 χλμ. από την Ιουλίδα, με το γνώριμο τοπίο των ανεμόμυλων και μια πιο κοσμική αύρα με beach bars και water sports. Αλλά η πραγματική εμπειρία βρίσκεται αλλού. Σε μικρούς όρμους, σε παραλίες που απαιτούν λίγο περπάτημα ή πρόσβαση με σκάφος. Εκεί όπου μπορείς να απλώσεις μια πετσέτα και να νιώσεις ότι η παραλία είναι όλη δική σου… ακόμα και τον Αύγουστο!
Μονοπάτια, η άλλη Τζιά
Μετά από έναν βροχερό χειμώνα η Τζιά φέτος υποδέχτηκε την Άνοιξη καταπράσινη, με έναν τρόπο που δεν το περιμένεις από Κυκλαδονήσι. Είναι από τα λίγα νησιά που το περπάτημα, ειδικά αυτή την εποχή του χρόνου, δεν είναι απλώς δραστηριότητα, αλλά ένας τρόπος να την αντιληφθείς καλύτερα. Εδώ βρίσκεται η γνήσια ομορφιά της που καθηλώνει όποιον πραγματικά τη γνωρίζει.
Χιλιόμετρα σηματοδοτημένων μονοπατιών διασχίζουν το νησί και σου συστήνουν τη μαγεία της Τζιώτικης φύσης, με τις βελανιδιές, την τοπική αρχιτεκτονική με τις χαρακτηριστικές καθικιές της, έτσι όπως ονομάζονται τα πετρόχτιστα σπίτια της εξοχής. Κάποια από τα μονοπάτια θα σε οδηγήσουν στον Φάρο του Αγίου Νικολάου και άλλα σε μυστηριώδη αρχαία γλυπτά, όπως ο Λέοντας της Κέας, το χαρακτηριστικό μυθικό λιοντάρι λαξευμένο σε βράχο, λίγο έξω από την Ιουλίδα, που χρονολογείται στον 6ο αιώνα π.Χ.. Θα χρειαστεί να ακολουθήσεις ακόμα πιο δυσπρόσιτα για να φτάσεις μέχρι την Καρθαία, τον πιο σημαντικό αρχαιολογικό χώρο του νησιού που αποκαλύπτεται σχεδόν θεατρικά με φόντο την ομώνυμη παραλία. Αν βρεθείτε στο αρχαίο θέατρο σε κάποια από τις καλοκαιρινές παραστάσεις κάτω από τον έναστρο ουρανό, θα τη θυμάστε για πολύ καιρό…
Την Τζιά δεν την επισκέπτεσαι, τη ζεις
Είτε την επισκεφθείς για ένα Σαββατοκύριακο ή για τις διακοπές του καλοκαιριού, η Τζιά δεν θέλει πρόγραμμα. Ζεις τις στιγμές. Όπως να χαθείς στην Ιουλίδα χωρίς χάρτη. Να ακολουθήσεις ένα μονοπάτι της. Να δεις ένα ηλιοβασίλεμα στο Βουρκάρι. Να ανακαλύψεις μια παραλία που δεν θα θυμάσαι το όνομα της. Να βρεθείς σε ένα τραπέζι φίλων που δεν είχες κανονίσει. Να χάσεις ένα πλοίο για να μείνεις λίγο παραπάνω απ’ όσο είχες υπολογίσει. Κι κάπως έτσι να νιώθεις ότι το νησί σου ανήκει… Και μόνο γνωρίζοντας την θα γίνει το μικρό σου καταφύγιο κάθε φορά που αναζητάς μια σύντομη απόδραση, μόλις μια ώρα από το λιμάνι…
Το ήξερες ότι...
Η Τζιά είναι από τους κορυφαίους καταδυτικούς προορισμούς με 4 εντυπωσιακά ναυάγια, ανάμεσά τους το HMHS Britannic, "αδελφάκι” του Τιτανικού.
Το Ιούλιο στο νησί λαμβάνει χώρα η Γιορτή Παραμυθιών, ένα διεθνές φεστιβάλ αφήγησης που γεμίζει το νησί με ιστορίες και μουσική. (https://kea.gr/events)
Το νησί είναι γνωστό για τα αμύγδαλα και για τα βελανίδια του. Στην περιοχή Κάμπια ο Αθηναίος βιοκαλλιεργητής Αλέξανδρος Λυμπερόπουλος, γνωστός ως Ξωτάρης, καταβάλλει προσπάθεια να διατηρήσει την αμυγδαλοκαλλιέργεια στο νησί. Όσο για την Aμερικανίδα Μarcie Mayer, έχει συνδέσει το όνομα της με το project Οakmeal και τα Acorn Cookies (cookies από βελανίδι), που έχουν γίνει γνωστά διεθνώς.
Μια από τις πιο ευχάριστες εμπειρίες είναι ο γύρος του νησιού με αυτοκίνητο. Από πανοραμικά τοπία, μέχρι αγροκτήματα και παρακάμψεις που οδηγούν σε κρυφούς κολπίσκους, η διαδρομή αποκαλύπτει την ποικιλομορφία της Τζιάς. Μόλις 5 χλμ. από τον Οτζιά, αξίζει να κάνεις μια στάση στην Παναγιά Καστριανή, που μοιάζει να αιωρείται πάνω από το Αιγαίο.
Πώς να πάτε
Η Τζιά συνδέεται καθημερινά με το Λαύριο με συχνά δρομολόγια πλοίων (Τriton Ferrries, Goutos Lines, Karystia Travel, Hellenic Seaways) που κάνουν τη διαδρομή για Κορησσία σε περίπου 1 ώρα. Αν δεν θέλετε να πάρετε το αυτοκίνητό σας μπορείτε να το αφήσετε στο parking στο λιμάνι.
