Η λιτή και συγκινησιακά φορτισμένη παράσταση ενός έργου-σπουδή στο είναι και το φαίνεσθε μας βυθίζει αριστοτεχνικά στο υποσυνείδητο των ηρώων, με τον Λάζαρο Γεωργακόπουλο και την Άννα Μάσχα ωριμότερους ερμηνευτικά από ποτέ.
«Δουλειά μου είναι να κάνω τους ανθρώπους να συμμετέχουν πιο ουσιαστικά στη ζωή τους. Η τέχνη, για να είναι καλή, πρέπει να είναι χρήσιμη και όχι διακοσμητική», έχει πει ο Έντουαρντ Άλμπι, για τον οποίο το θέατρο λειτουργεί ως καθρέφτης της ζωής και ως καταλύτης που μπορεί να προκαλέσει μια αυτογνωσιακή διαδικασία. Στην ίδια αυτή διαδικασία μας βάζει και ο αρχαιοελληνικός μύθος του Οιδίποδα, του οποίου ολόκληρη η ζωή είναι η δύσκολη και γεμάτη εμπόδια πορεία προς την αυτογνωσία. Δεν είναι τα περιστατικά που καθιστούν τραγική την ύπαρξη. Τραγικός είναι αυτός που ωθεί τη βεβαίωση της ύπαρξής του στα όρια κι εκεί αποτυγχάνει.
Τι σχέση όμως έχουν όλα αυτά με το έργο του Θανάση Τριαρίδη; Ο Θεσσαλονικιός συγγραφέας βρήκε έναν ιδιοφυή τρόπο να συνομιλήσει με το εμβληματικό πρόσωπο του αρχαίου δράματος, ακολουθώντας τη δομή ενός εξίσου εμβληματικού έργου του σύγχρονου θεάτρου, του «Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ» του Έντουαρντ Άλμπι, προκειμένου να αποκαλύψει τις γκρίζες ζώνες της ταυτότητας και της οικογενειακής ζωής. Χρησιμοποιεί παιχνίδια του μυαλού και των λέξεων (Οίδημα-Νους) και προσπαθεί να ταυτίσει τον Λάιο με τον Οιδίποδα μέσα από την ιστορία ενός ζεύγους φιλολόγων. Η Ι. και ο Λ., αρνούμενοι να αποδεχτούν το θάνατο του παιδιού τους, αποφασίζουν να το «διατηρήσουν» στη ζωή. Ο Λ. μάλιστα στην καθημερινότητά του ζει άλλοτε ως πατέρας κι άλλοτε ως γιος – με αυτό τον τρόπο το έργο σχολιάζει τόσο τη σχέση του εξουσιαστή πατέρα με τον γιο του όσο και το οιδιπόδειο σύμπλεγμα.
Μια τέτοια ιστορία υπερβαίνει τις ερμηνείες, διότι οι ερμηνείες, καθότι ορθολογικές, δεν μπορούν να εξαντλήσουν το ανορθόδοξο που είναι η ύπαρξη μέσα στον κοσμικό χρόνο. Ο Λάζαρος Γεωργακόπουλος ζει εκ των έσω και με πάθος το δράμα του πατέρα. Το εσωτερικό αυτό δράμα, όμως, είναι ταυτόχρονα αυτό που, εξωτερικευόμενο, δημιουργεί την ιστορία. Μαζί με τη γυναίκα του –αξιοθαύμαστα συγκρατημένη η ερμηνεία της Άννας Μάσχα ως τραγικής μάνας και συζύγου–, εντέλει, δεν επιζητούν την «ευημερία» αλλά την αλήθεια. Αυτό είναι το οντολογικό χαρακτηριστικό του ανθρώπου, αυτό είναι το ζητούμενο σε αυτό το έργο για την αφύσικη συνθήκη της οικογένειας, για τον ανυπόφορο εαυτό, για τις παραισθητικές ταυτότητες της Δύσης, για την άβυσσο της ακατανόητης αγάπης.
Η σκηνοθεσία καθιστά διάφανες τις υπαρξιακές, μεταφυσικές και φιλοσοφικές αγωνίες του ιδιότυπου ψυχολογικού δράματος και μας καλεί να βυθιστούμε στο υποσυνείδητο του Λ., διατηρώντας όμως αδρή και ανέπαφη τη συνάντησή του με τη γυναίκα του Ι., η οποία τον παροτρύνει να απελευθερωθεί από τους φόβους του αλλά τον οδηγεί στη συντριβή. Αν αφεθείτε στο συγκινησιακό ταξίδι των σημαντικών ερμηνευτών, τότε με μια γνήσια συναισθηματική φόρτιση θα τους απολαύσετε και ίσως δεν κουραστείτε από τη διαρκή ένταση και το χρονικό «ξεχείλωμα» κάποιων σκηνών.
ΘΗΣΕΙΟΝ, ΕΝΑ ΘΕΑΤΡΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΕΧΝΕΣ Τουρναβίτου 7, 2103255444. Διάρκεια 90΄.
Περισσότερες πληροφορίες
Οιδίνους
Ένα εφιαλτικό ψυχολογικό θρίλερ όπου ο «Οιδίπους Τύραννος» του Σοφοκλή συναντά το «Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ» του Έντουαρντ Άλμπι.
