Αυτή είναι η "Κουκλίτσα" της Μαρίας Πανουργιά

Η Μαρία Πανουργιά προσεγγίζει το θέατρο ως ένα σύνθετο, εικαστικό και σωματικό πεδίο έρευνας. Με σπουδές στη ζωγραφική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών του Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και στην υποκριτική στο Στούντιο του Άκης Δαβής, φέρει μια διττή καλλιτεχνική ταυτότητα που διαπερνά το σύνολο της σκηνικής της γραφής. Η εικαστική της παιδεία λειτουργεί υποστηρικτικά και συγκροτεί έναν ιδιότυπο σκηνικό κόσμο, όπου το βλέμμα, η σύνθεση και η υλικότητα αποκτούν δραματουργική βαρύτητα.

Ως ηθοποιός έχει διανύσει μια πολυεπίπεδη πορεία, συνεργαζόμενη με σημαντικούς σκηνοθέτες της σύγχρονης ελληνικής και διεθνούς σκηνής, από τον Γιώργος Λάνθιμος έως τον Μιχαήλ Μαρμαρινός, ενώ η συμμετοχή της στους "Δαιμονισμένοι" του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι, σε σκηνοθεσία Konstantin Bogomolov, ανέδειξε την ικανότητά της να κινείται σε απαιτητικά, υβριδικά σκηνικά περιβάλλοντα.

Θα λέγαμε οτι η σκηνοθετική της διαδρομή, αν και μετρημένη σε αριθμό έργων, χαρακτηρίζεται από μια ερευνητική κατεύθυνση: διασκευές λογοτεχνικών και δραματουργικών κειμένων που μετασχηματίζονται σε σκοτεινά, συχνά υπερρεαλιστικά σκηνικά σύμπαντα, όπως στον "Μαιτρ και Μαργαρίτα: Ένα πικνίκ με τον διάβολο". Η Πανουργιά φαίνεται να ενδιαφέρεται λιγότερο για την αναπαράσταση και περισσότερο για την αποδόμηση της αφήγησης, δημιουργώντας χώρους όπου το οικείο μετατρέπεται σε απειλητικό και το ρεαλιστικό διαρρηγνύεται από το φαντασιακό.

Μέσα σε αυτό το καλλιτεχνικό πλαίσιο, η "Κουκλίτσα", βασισμένη στο Κουκλόσπιτο του Ερρίκος Ίψεν, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Όχι μόνο λόγω της διαχρονικότητας του ίψενικού έργου, αλλά κυρίως λόγω της σκηνοθετικής ματιάς που φαίνεται να μετατοπίζει το κέντρο βάρους από τον κοινωνικό ρεαλισμό σε μια πιο σκοτεινή, σχεδόν μεταφυσική ανάγνωση της οικογενειακής δομής. Επιλέγει να εστιάσει στη βία, την οικονομική εξουσία και τη σωματικότητα των σχέσεων υποδηλώνει μια ανάγνωση που συνομιλεί άμεσα με σύγχρονες αγωνίες.

"Στην καρδιά της σκοτεινής και ύπουλα βίαιης αυτής δημιουργίας, ανάμεσα στο ζευγάρι που έχει μια άνιση σεξουαλική σχέση και ζει σε κλίμα οικονομικής ανασφάλειας, κρύβεται ένα μυστικό. Η αποκάλυψή του και η σύγκρουση που ακολουθεί, φέρνει στην επιφάνεια βαθιά υπαρξιακά  ερωτήματα, στα οποία η ανθρώπινη νόηση – φύση αδυνατεί να βρει απαντήσεις" διαβάζουμε στο σκηνοθετικό σημείωμα.

"Χριστούγεννα. Μέσα από παράθυρα και μισάνοιχτες πόρτες, αποκαλύπτεται το εσωτερικό ενός σπιτιού, σαν να το παρακολουθεί κανείς απ' έξω. Πίσω από τους τοίχους του, ο ρεαλισμός διαρρηγνύεται, φανερώνοντας ή αποκρύπτοντας – πάντοτε με χιούμορ καυστικό –  σκοτεινές πτυχές, αμήχανες παύσεις, σκληρές πράξεις και λόγια που τολμούν τα πρόσωπα να αρθρώσουν. Μια αναμέτρηση διαρκής με την ανάγκη για διαφυγή και την παραδοξότητα της ανθρώπινης φύσης"

Οι Άρης Αρμαγανίδης, Στέλλα Βογιατζάκη, Μπάμπης Γαλιατσάτος, Ελεάνα Γεωργούλη, Δέσποινα Καραγιάννη, Μαρίνα Μάλλιου, Χριστιάνα Ματέλσκα Τόκα, Κατερίνα Παπαδάκη και Φιντέλ Ταλαμπούκας πρωταγωνιστούν σε αυτήν την παράσταση του Εθνικού Θεάτρου που κάνει πρεμιέρα 16 Απριλίου στη Νέα Σκηνή "Νίκος Κούρκουλος", μια παράσταση που θα επιχειρήσει μια ριζική επαναδιατύπωση του κλασικού.

Η Πανουργιά φαίνεται να αντιμετωπίζει τη Νόρα όχι ως σύμβολο χειραφέτησης με ιστορικούς όρους, αλλά ως ένα σώμα σε κρίση, ένα υποκείμενο που μετασχηματίζεται βίαια διεκδικώντας την ελευθερία του. Σε μια εποχή όπου τα ερωτήματα γύρω από την εξουσία, το φύλο και την αυτοδιάθεση παραμένουν ανοιχτά, η "Κουκλίτσα" μας κάνει να πιστεύουμε πως είναι μια παράσταση που δεν επιδιώκει απαντήσεις, αλλά την ένταση της σύγκρουσης. Και ακριβώς γι’ αυτό, την αναμένουμε.