Είδατε την παράσταση για τον Νίκο Ξυλούρη;

Αντίστροφη μέτρηση για την μουσικοθεατρική παράσταση "Νίκος Ξυλούρης – Ο Αρχάγγελος της Κρήτης", που καταχειροκροτήθηκε από τους θεατές και συνεχίζεται για λίγο ακόμα στο θέατρο 'Ήβη. Είναι η πρώτη φορά που η ζωή και το έργο του καλλιτέχνη - σύμβολο Νίκου Ξυλούρη παρουσιάζεται στο θέατρο σε μία παράσταση που συνδυάζει ζωντανή μουσική, αδημοσίευτες φωτογραφίες, πολύτιμα ηχητικά ντοκουμέντα και αφήγηση. Ο Νικορέστης Χανιωτάκης υπογράφει τη σκηνοθεσία της παράστασης που κατεβάζει αυλαία την Κυριακή 5 Απριλίου, σε κείμενο της φιλολόγου και συγγραφέα Ζαχαρένιας Πετράκη, βασισμένο σε πολυετή έρευνα και αρχειακό υλικό. 

Η 'Άλκηστις Πρωτοψάλτη αφηγείται και ερμηνεύει, ενώ ο Αιμιλιανός Σταματάκης υποδύεται τον Νίκο Ξυλούρη. Πρωταγωνιστούν οι Μιχάλης Αεράκης, Γιάννης Ασκάρογλου, Ξανθή Γεωργίου, Νίκος Γκέλια, Γιάννης Καλατζόπουλος, Γιάννης Μαθές, Μέμος Μπεγνής, Λίζυ Ξανθοπούλου, Ελευθερία Πάλλα, Γιάννης Πέτρου, Αναστασία Τσιλιμπίου, Γιώργος Φλωράτος.

Το έργο επιχειρεί να συστήσει τη μορφή του Ξυλούρη, του "Αρχάγγελου της Κρήτης", ταξιδεύοντας στο εσωτερικό σύμπαν ενός ανθρώπου που τραγουδούσε με την ψυχή ενός λαού. Στο επίκεντρο της αφήγησης βρίσκονται η πορεία του από τα παιδικά του χρόνια στα Ανώγεια και την Κρήτη της Κατοχής, μέχρι τις μπουάτ της Αθήνας τη δεκαετία του ’70 και το αποκορύφωμα της δημόσιας παρουσίας του, που ταυτίστηκε με τον αγώνα, την αξιοπρέπεια και την ελπίδα μιας ολόκληρης εποχής. Έφυγε από τη ζωή μόλις σε ηλικία 44 ετών. Η Ουρανία Ξυλούρη, σύντροφος της ζωής του και θεματοφύλακας της μνήμης του, έχει συνεισφέρει ουσιαστικά στην τελική διαμόρφωση του κειμένου.

>> Διαβάστε περισσότερα για το αφιέρωμα στον Νίκο Ξυλούρη
 

Οι θεατές έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν τα εμβληματικά τραγούδια του Ξυλούρη, σε νέες ενορχηστρώσεις του Ανδρέα Κατσιγιάννη, ενώ το κρητικό πρόγραμμα της παράστασης επιμελείται μουσικά ο Ross Daly.

Στη σκηνή του θεάτρου Ήβη αναβιώνουν προσωπικότητες - σταθμοί της καλλιτεχνικής και πολιτιστικής ζωής της χώρας, όπως η Τζένη Καρέζη, ο Κώστας Καζάκος, ο Χρήστος Λεοντής κ.ά. Φυσικά ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη σχέση του Νίκου με τον Σταύρο Ξαρχάκο που ξεκίνησε με τον σημαντικό δίσκο "Διόνυσε Καλοκαίρι μας" και εξελίχθηκε σε μια δυνατή φιλία. 

Λίγα λόγια για τον Ψαρονίκο

Ο Νίκος Ξυλούρης δεν ήταν απλώς ένας τραγουδιστής· ήταν η φωνή ενός λαού που αναζητούσε δικαιοσύνη, φως και ελευθερία. Η μουσική του έμοιαζε με μυρωμένο λιβάδι· ένας τόπος όπου οι αισθήσεις στήνουν χορό κι η ψυχή ανασαίνει ελεύθερη.

Χωρίς σπουδές και πτυχία, αλλά με απλότητα, ακεραιότητα και σπάνιο ήθος, στάθηκε απέναντι σε κάθε μορφή εξουσίας που καταπίεζε τον άνθρωπο. 'Όπου κι αν τραγουδούσε, γεννιόταν μια άτυπη εξέγερση· γιατί η φωνή του δεν υπάκουε, αλλά υψωνόταν. Με πάθος, λεβεντιά και παρρησία.

'Ήταν εκείνος που επανέφερε τη λησμονημένη λύρα στο Ηράκλειο, αναστήλωσε την παράδοση και έδωσε φωνή στα ριζίτικα τραγούδια που, μέσα από τη δική του ερμηνεία, απέκτησαν κύρος, καθολικότητα και μια νέα δυναμική. Ολόκληρη η Κρήτη τραγούδησε ξανά και μαζί της… όλη η Ελλάδα.

Σημαντικό ρόλο στην πορεία του Ξυλούρη έπαιξε η κυκλοφορία των "Ριζίτικων" το 1971, έτσι όπως τα διασκεύασε-ενορχήστρωσε ο Γιάννης Μαρκόπουλος. Το "Πότε θα κάνει ξαστεριά" έπαψε να είναι απλώς ένα παραδοσιακό τραγούδι κι έγινε ένα σύνθημα, ένα κάλεσμα, ένα σύμβολο. Ο σπουδαίος μας συνθέτης χρησιμοποίησε σημειολογικά την "Ξαστεριά" ως εναρκτήριο άσμα του δίσκου και ένωσε τις φωνές των φοιτητών στην ιστορική συναυλία του Συλλόγου Κρητών στο γήπεδο του Σπόρτινγκ. 

Αναδείχθηκε σε σύμβολο αντίστασης απέναντι στη χούντα και τον φασισμό. 'Ήταν μάλιστα στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, όπου τραγούδησε την "Ξαστεριά" μαζί με τους φοιτητές. Δεν χώρεσε ποτέ σε καλούπια. Πήρε το φως του νησιού και το πάντρεψε με την ποίηση, τις έντεχνες αναζητήσεις και τις παραδόσεις άλλων πολιτισμών, δημιουργώντας κάτι αυθεντικό, καινούργιο, βαθιά ελληνικό και παγκόσμιο μαζί.

Τα σκηνικά υπογράφει ο Μανόλης Παντελιδάκης, τα κοστούμια η Ιωάννα Καλαβρού, τη φωνητική διδασκαλία ο Γιάννης Μαθές, τους φωτισμούς η Κατερίνα Μαραγκουδάκη και το video art η Βικτώρια Βελλοπούλου. Τις χορογραφίες και την κίνηση επιμελείται η Έλενα Γεροδήμου. 

Προπώληση εισιτηρίων: more.com