Για τον Δημήτρη Καπουράνη, o "Τσούκκο καταργεί τα όρια"

Στη "Μια άλλη Θήβα" υποδυόσασταν έναν απαιτητικό, τραυματισμένο ήρωα. Τώρα περνάτε στον κόσμο του Κολτές. Πώς βιώνετε αυτή τη μετάβαση;

Νιώθω ότι ο Μαρτίν θα μπορούσε να ανήκει στον κόσμο του Κολτές. Νομίζω ότι ο Κολτές θα σαγήνευε ένα παιδί σαν τον Μαρτίν.

Ποια στοιχεία του χαρακτήρα του Μαρτίν πιστεύετε ότι θα μπορούσαν να τον σαγηνεύσουν;

Ίσως η έξοδός του από το σπίτι, το γεγονός ότι φεύγει από αυτό το περιβάλλον, πουλώντας βέβαια το σώμα του. Αλλά αξιοποιεί κάτι που ο πατέρας του δεν μπορεί να δει, δεν μπορεί να αναγνωρίσει. Ίσως να είναι αυτό.

Όταν πρωτοδιαβάσατε το κείμενο του Κολτές για τον "Ρομπέρτο Τσούκκο", ποια ήταν η πρώτη σας σκέψη για αυτόν τον τόσο ιδιαίτερο, αλλόκοτο ήρωα;

Όσο προχωρούσε η διαδρομή του έργου, ένιωθα ότι καταργεί τα όρια και αποδομεί τους κόσμους, με έναν τρόπο που μου θυμίζει τον Άμλετ. Είχα ασχοληθεί με τον Άμλετ και πέρυσι, οπότε, όταν διάβαζα τον Τσούκο, έβρισκα τρομερές συσχετίσεις. Αυτοί οι ήρωες είναι πάρα πολύ κοντά, κατά τη γνώμη μου. Σκεφτόμουν ότι, όταν ένας άνθρωπος διαπράττει κάτι ακραίο, έχουμε συχνά την ανάγκη να τον απομονώσουμε.

Τον Κολτές τον σαγήνευε ο κόσμος του περιθωρίου. Τον έλκυαν οι άνθρωποι που περισσεύουν — όχι με την αριθμητική έννοια, αλλά εκείνοι που η κοινωνία αντιμετωπίζει σαν να μην έχουν θέση μέσα της

Μήπως, όμως, αυτή η απόσταση μάς απαλλάσσει από δύσκολες ερωτήσεις για την κοινωνία στην οποία ζούμε; Πώς στέκεστε εσείς απέναντι σε έναν τέτοιο άνθρωπο;

Δεν προσπαθούμε να κάνουμε μια ψυχολογική ανάλυση ενός ανθρώπου που έχει σκοτώσει και έχει διαπράξει αυτούς τους φόνους. Προσπαθώ, όμως, να αναγάγω αυτή την πράξη, το γεγονός της δολοφονίας, σε έναν άνθρωπο που προσπαθεί να καταργήσει τα όρια που του έχουν επιβληθεί. Προσπαθεί να ισοπεδώσει τα όρια που τον συγκρατούν και τον ορίζουν, για να φτιάξει τα δικά του. Το έργο παραλληλίζει αυτή τη διαδρομή, η οποία απαιτεί τεράστιο κόπο και την οποία ελάχιστοι άνθρωποι καταφέρνουν να διανύσουν. Είναι μια πορεία μέσα από τη φωτιά. Πρέπει να περάσεις διά πυρός και σιδήρου. Χρειάζεται να είσαι κάπως ακραίος για να ακολουθήσεις έναν τέτοιο δρόμο. Και υπάρχει βία. Ο άνθρωπος αυτός χρησιμοποιεί τα πάντα· δεν φοβάται τη βία. Είναι κομμάτι της ζωής του, κομμάτι του κόσμου του.

Πώς θα περιγράφατε τον κόσμο του Μπερνάρ-Μαρί Κολτές και τι τον συνδέει με τον κόσμο του "Ρομπέρτο Τσούκκο”; 

Τον Κολτές τον σαγήνευε ο κόσμος του περιθωρίου. Τον έλκυαν οι άνθρωποι που περισσεύουν- όχι με την αριθμητική έννοια, αλλά εκείνοι που η κοινωνία αντιμετωπίζει σαν να μην έχουν θέση μέσα της. Γι' αυτούς έγραφε· αυτοί ήταν η έμπνευσή του. Είναι ένας κόσμος του περιθωρίου, όπου κυριαρχούν η βία, η επιβίωση, το ένστικτο, η παρόρμηση και η δράση. Αν θέλαμε να κάνουμε έναν παραλληλισμό με τον κόσμο του Άμλετ, θα λέγαμε ότι ο Άμλετ σκέφτεται, ενώ ο Τσούκο πράττει. Ο Κολτές μάς παρουσιάζει έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι δρουν.

Η βία εισβάλλει καθημερινά στην οθόνη μας, παντού. Σας φαίνεται ότι ο κόσμος του Κολτές είναι ιδιαίτερα επίκαιρος σήμερα;

Νομίζω ότι η βία υπήρχε πάντα. Απλώς τώρα φτάνει στα χέρια μας. Έχουμε οικειοποιηθεί τη βία σε μεγάλο βαθμό. Αισθάνομαι ότι, επειδή έχουμε τόσο μεγάλη πρόσβαση στη βία, ο εγκέφαλός μας έχει βρει έναν τρόπο να μην τη διαχειρίζεται συναισθηματικά. Είναι τόση πολλή και τόσο άμεσα διαθέσιμη, που ίσως δεν μπορούμε να την επεξεργαστούμε. Αν προσπαθούσαμε να διαχειριστούμε συναισθηματικά όλη τη βία του κόσμου που έχουμε στα χέρια μας, μάλλον θα τρελαινόμασταν. Αυτό, όμως, έχει συνέπειες τόσο σε κοινωνικό όσο και σε προσωπικό επίπεδο. Σίγουρα κάτι έχουμε σκοτώσει μέσα μας.

Τι σημαίνει, λοιπόν, να ανεβάζει κανείς σήμερα ένα έργο που φέρνει τον θεατή αντιμέτωπο με τη βία; Αρκεί να τον ταράξει μια παράσταση ή χρειάζεται να τον κινητοποιήσει και με κάποιον άλλο τρόπο;

Ο δρόμος ενός ανθρώπου για να βρει το όνομά του και την ταυτότητά του είναι ένας δρόμος βίας και κόπου. Ίσως αυτά τα έργα μάς θυμίζουν ότι δεν χρειάζεται να διανύουμε αυτή τη διαδρομή μόνοι μας, ότι υπάρχουν άνθρωποι από τους οποίους μπορούμε να ζητήσουμε βοήθεια. Είναι σαν να κοινωνούμε όλοι μαζί κάτι που κανείς δεν μπορεί να διαχειριστεί μόνος του.

Μήπως αυτό που μας τρομάζει σε έναν άνθρωπο σαν τον Τσούκκο δεν είναι μόνο όσα κάνει, αλλά και η αδυναμία μας να πιστέψουμε ότι το κακό μπορεί να βρίσκεται πολύ κοντά σε αυτό που ονομάζουμε ανθρώπινο;

Συμφωνώ πολύ. Και το ξεχνάμε αυτό. Βέβαια, το κακό είναι και υποκειμενικό· ο καθένας το αντιλαμβάνεται και το διαβάζει διαφορετικά.

Ίσως, επειδή έχουμε την ευκολία να χαρακτηρίσουμε κάποιον "τέρας", να ξεχνάμε την ανθρώπινη υπόστασή του. Με αυτόν τον τρόπο, όμως, δεν αποφεύγουμε να αναρωτηθούμε τι διαμόρφωσε αυτή την προσωπικότητα;

Ναι. Το να χαρακτηρίσεις κάποιον τέρας εμπεριέχει την ανάγκη να τον ερμηνεύσεις ως κάτι πολύ μακρινό από εσένα. Και αυτή η ερμηνεία, κατά κάποιον τρόπο, σου δίνει εξουσία απέναντί του. Οι ερμηνείες αυτές μπορεί να μας εμποδίζουν να δούμε τις αιτίες, αλλά και τα κοινά χαρακτηριστικά που έχουμε με αυτόν τον άνθρωπο. Ότι έχει πατέρα, μητέρα, ίσως αδέλφια, ότι είναι εραστής. Ότι, πέρα από τις πράξεις του, παραμένει ένας άνθρωπος με σχέσεις και μια ανθρώπινη υπόσταση. Ίσως αυτό να πραγματεύεται ακριβώς το έργο: τους χαρακτηρισμούς. Μπορεί και ο ίδιος ο Κολτές να προσπαθούσε σε όλη του τη ζωή να ξεφύγει από αυτούς. Όπως και ο πραγματικός Τσούκκο προσπαθούσε να ξεφύγει από την εικόνα του, για να μην τον πιάσουν.

Ο Δημήτρης Καραντζάς μου είχε πει, μετά από κάποιες δοκιμές, ότι η ηρεμία ενός τόσο επικίνδυνου ανθρώπου τον κάνει ακόμη πιο επικίνδυνο. Αυτό μου ξεκλείδωσε πολλά πράγματα

Στη δουλειά σας με τον Δημήτρη Καραντζά, υπήρξε κάποια στιγμή ή κάποια συμβουλή που σας βοήθησε να ξεκλειδώσετε αυτόν τον πολυσύνθετο χαρακτήρα;

Έχει γίνει πάρα πολλή ανάλυση δουλεύει πολύ έτσι, λέξη προς λέξη, εξετάζοντας τα πάντα. Ο Δημήτρης Καραντζάς μου είχε πει, μετά από κάποιες δοκιμές, ότι η ηρεμία ενός τόσο επικίνδυνου ανθρώπου τον κάνει ακόμη πιο επικίνδυνο. Αυτό μου ξεκλείδωσε πολλά πράγματα. Η ηρεμία ενός ανθρώπου για τον οποίο γνωρίζουμε τι έχει κάνει είναι τρομακτική. Μια ακόμη ενδιαφέρουσα διάσταση που αναδεικνύεται στην παράσταση είναι η ενοχή του Ρομπέρτο σε σχέση με τον πόθο του και την επαφή με το ανδρικό σώμα. Ο Κολτές το έχει γράψει, αλλά συχνά αυτό το στοιχείο δεν βρίσκεται στο επίκεντρο των αναλύσεων. 

Το προσεγγίσατε μαζί με τον Δημήτρη Καραντζά;

Ναι. Είναι ένα στοιχείο που αναδείχθηκε μέσα από την παράσταση. Το έχουμε κάνει παραστασιακό στοιχείο.

Συνεργάζεστε με έναν πολύ δυνατό θίασο. Πόσο σας επηρεάζει η ενέργεια των συναδέλφων σας;

Πάρα πολύ. Είναι ταλαντούχοι, υπέροχοι συνεργάτες και πολύ ανθρώπινοι. Γενικά, η πρόβα και η συνεργασία μας ήταν εξαιρετικές. Δεν γίνεται διαφορετικά. Σε κάθε πρόβα ανταλλάσσουμε σκέψεις και παρατηρήσεις. Έχω ακούσει πολλές φορές πράγματα από τους συναδέλφους μου που με έχουν βοηθήσει. Έχω έναν εξαιρετικό θίασο, με πολύ έμπειρους και υποστηρικτικούς ανθρώπους.

Έχει τύχει η αντίδραση κάποιου άλλου ηθοποιού να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο βλέπατε τον δικό σας ρόλο;

Σε κάθε πρόβα λέμε πράγματα ο ένας στον άλλον. Πολλές φορές έχω ακούσει παρατηρήσεις και σκέψεις που με έχουν βοηθήσει πολύ.

Πώς διαμορφώνονται οι ρόλοι μέσα στην παράσταση; Ποιοι είναι οι ηθοποιοί που ενσαρκώνουν τους υπόλοιπους χαρακτήρες;

Ο Μπάμπης Αλεφάντης κάνει τον φύλακα, την ξετρελαμένη πόρνη και το παιδί. Ο Βασίλης Ζαφειρόπουλος κάνει τους φρουρούς και τον σωματώδη άνδρα. Τον αδελφό τον κάνει ο Μιχάλης Τιτόπουλος. Η Άννα Καλαϊτζίδου κάνει την κυρία, τη μητέρα και τις μητρικές φιγούρες. Ο Μανώλης Μαυροματάκης κάνει τον κύριο και τον Επιθεωρητή. Η Δήμητρα Βλακοπούλου κάνει την αδελφή και η Ιωάννα Δεμερτζίδου την παιδούλα. Όλοι είναι εξαιρετικοί. Είναι μια τρομερή ομάδα μαζί και με τον Τάσο Καραχάλιο στην κίνηση, την Ιωάννα Τσάμη  που έκανε τα κοστούμια, ο Δημήτρης Κασιμάτης  που υπογράφει τους φωτισμος και ο  Γιώργος Ραμαντάνης που έκανε τη μουσική.

Προπώληση: more.com