Ήρθε η ώρα να μάθουμε το όνομα Φιλίπ Κεν. Αυτός είναι ο νέος θαυματοποιός της γαλλικής avant-garde, ένας …Ρόμπερτ Ουίλσον των Παρισίων με την τρέλα των πρώτων σουρεαλιστών, τη μεταφυσική διάθεση του Μαίτερλινγκ, το πνευματώδες χιούμορ του Μπέκετ και τη γνώση του μεταμοντέρνου pastiche. Πρωτοπόρος σκηνοθέτης και εικαστικός με ιδιαίτερο υφολογικό στίγμα, ο Κεν (γενν. 1970) θριαμβεύει στα φεστιβάλ της Αβινιόν, της Βιέννης, της Νέας Υόρκης και του Χονγκ Κονγκ και καταφθάνει στην Ελλάδα για πρώτη φορά ύστερα από πρόσκληση της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών.
Στο εικαστικής φύσεως θέαμα «La melancolie des dragons» («Η Μελαγχολία των Δράκων», 26-28/2/2016) παρακολουθούμε τι συμβαίνει όταν το ξεχαρβαλωμένο Citroen μιας ξεπεσμένης μπάντας γερόλυκων της ροκ «μένει» στη μέση ενός αλπικού τοπίου και μια ηλικιωμένη με γνώσεις μηχανικού που εμφανίζεται προσφέρεται να το επισκευάσει. Με τη σειρά τους εκείνοι, προκειμένου να την ευχαριστήσουν, στήνουν ένα «πάρκο διασκεδάσεων», μια hard-rock Disneyland, με ό, τι διαθέτουν ρεπερτόριό τους. Ο Κεν ανασκευάζει το αρνητικό πρόσημο στη λέξη «μελαγχολία» και μας παραδίδει έναν αλλόκοτο ύμνο στην ανθρώπινη επαφή, μπλέκοντας το «Still loving you» των Scorpions με τα Κάρμινα Μπουράνα και τη μελαγχολική ποιητικότητα με τη σύγχρονη σκηνογραφική τεχνολογία.
Ίσως δεν είναι τυχαίο που ο Κεν συνήθιζε από παιδί να συλλέγει και να παρατηρεί έντομα. Δεν έγινε ποτέ εντομολόγος. Αντ’ αυτού, σπούδασε εικαστικά κι εργάστηκε αρχικά ως σκηνογράφος, μέχρι που ίδρυσε, το 2003, το Vivarium Studio (σε ελεύθερη μετάφραση “Στούντιο-Ενυδρείο») στο Παρίσι, την ομάδα που έστησε από κοινού με κάποιους ακόμη εικαστικούς, ηθοποιούς, μουσικούς και έναν σκύλο!
Η επεξεργασμένη στο έπακρο σκηνογραφία και η αδιαπραγμάτευτη φυσικότητα των ερμηνειών είναι αναπόσπαστο κομμάτι της δραματουργίας των παραστάσεών του. Ο Κεν συνθέτει στη σκηνή ένα είδος παράδοξου οικοσυστήματος εντός του οποίου εμβαπτίζονται οι ηθοποιοί και καλούνται να αλληλεπιδράσουν με αυτό. Ιδρυτικός, εξάλλου, στόχος του Vivarium Studio είναι η έκθεση του ανθρώπινου είδους σε συνθήκες μικροβιολογικού εργαστηρίου.
Κάπως έτσι, σε όλες τις παραστάσεις του, παρακολουθούμε μια φέτα (σουρεαλιστικής) ζωής και παρατηρούμε τον άνθρωπο-ηθοποιό να εκτίθεται σε αυτό, δίχως όμως το νατουραλισμό του Ζολά αλλά περισσότερο με το χιούμορ ενός εμπνευσμένου κομίστα. Κορυφαίο παράδειγμα; Η παράστασή του "Enchantillions" παίζεται πίσω από τη βιτρίνα ενός εμπορικού καταστήματος, με τους θεατές-περαστικούς να δίνουν, μέσω ενός iMac mouse, οδηγίες στους ηθοποιούς που εκτίθενται σε αυτήν. Ο Κεν δημιουργεί συχνά site-specific performances και εικαστικές παρεμβάσεις στο δημόσιο χώρο ή σε φυσικά τοπία. Σαν παράδειγμα, ένα άλλο θέαμά του, "Des Expériences" παίχτηκε σε γκαλερί, δάση και λίμνες, όπως εξίσου και σε μια χωματερή.
Το «Melancolie des dragons», με το οποίο ο Κεν μας συστήνεται, μοιάζει να αποζητά θεατές ανοιχτούς στο πρωτόγνωρα διαφορετικό. Το βέβαιο είναι πως το συνοδεύουν διθυραμβικές κριτικές, με τη γερμανική εφημερίδα De Morgen να το χαρακτηρίζει «απόλυτο αριστούργημα».
Περισσότερες πληροφορίες
Η μελαγχολία των Δράκων
Ο σπουδαίος Γάλλος εικονοκλάστης δίνει μια άκρως υπερρεαλιστική απάντηση στο τι δουλειά έχουν μια μπάντα χεβιμεταλλάδων, ένα αυτοκίνητο και μια γιαγιά σε ένα αλπικό τοπίο...
