istock
"Δεν έχετε κάνει κράτηση; Όντως;" Η ιδιοκτήτρια του κάμπινγκ μάς κοιτάζει με γνήσια απορία. Το ίδιο την κοιτάζουμε κι εμείς. Είναι αρχές Ιουλίου και ρισκάραμε, απ' ό,τι φαίνεται τελικά, να πάμε στο κάμπινγκ της Αστυπάλαιας (2243061900) χωρίς να έχουμε κάνει κράτηση. Δεν ξέρω ποια από τις δυο πλευρές είχε δίκιο. Εμείς που είπαμε να συμπεριφερθούμε σαν να είναι 2010 ή η επαγγελματίας του τουρισμού σε ένα νησί που τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια έχει δει τον εαυτό του και το κοινό του να αλλάζει –και πώς να το πω... να "ωριμάζει", να "σοβαρεύει", να "εξευγενίζεται"– κάθε μέρα; Η απάντηση είναι πώς δεν υπάρχει απάντηση.
Οι προορισμοί αλλάζουν, οι ταξιδιωτικές συνήθειες το ίδιο, επομένως το θέμα για καθένα από μας είναι να βρει τον χώρο που του αντιστοιχεί σε κάθε μα κάθε νησάκι αυτού του τόπου και να χαρεί τις πολλές ή λίγες διακοπές που έχει την τύχη να κάνει. Και η αλήθεια είναι ότι υπάρχει χώρος για όλες και όλους (ακόμα και στη Μύκονο, όπως με διαβεβαίωσε πρόσφατα ένας καλός φίλος, αλλά αυτή είναι μια άλλη ιστορία).
Το Tsoula Festival που άνοιξε τη σεζόν
Για να δώσουμε όλα τα δεδομένα, η φετινή άφιξή μας στην Αστυπάλαια (δεκαέξι χρόνια μετά την τελευταία φορά) συνέπεσε με την έναρξη του δεύτερου Tsoula Festival που διοργάνωνε ο Δήμος Αστυπάλαιας μαζί με μια εξ Αθηνών ορμώμενη οργανωτική επιτροπή (4-12 Ιουλίου συνέβησαν όλα αυτά), που σημαίνει ότι αυτή ήταν και η πρώτη "φορτωμένη" εβδομάδα της σεζόν για το νησί – μήπως είχε δίκιο τελικά η ιδιοκτήτρια του κάμπινγκ;
Πράγματι, το καράβι που πήραμε από Πειραιά και μετά από 11 ώρες περίπου μάς έφερε στον Πέρα Γυαλό (το νέο λιμάνι του Αγίου Ανδρέα λειτούργησε μόνο για λίγο εξαιτίας σοβαρών κακοτεχνιών που το κατέστησαν ακατάλληλο) κατέβασε στο νησί το πρώτο μεγάλο κύμα επισκεπτών-φεστιβαλιστών της χρονιάς. Μια σεζόν που ξεκίνησε δυναμικά την πρώτη εβδομάδα του Ιουλίου (πολύ καλή ιδέα οι συγκεκριμένες ημερομηνίες, θα συμφωνήσουν οι περισσότεροι), και που φαίνεται πώς έτσι "γεμάτη" θα είναι η Αστυπάλαια μέχρι το τέλος του καλοκαιριού, ενώ αυτό μόνο καλό μπορεί να είναι για την τοπική οικονομία. Δεν ξέρω, βέβαια, τι γίνεται με την τοπική γεωγραφία, εννοώντας ότι κι εδώ η παρεμβατική πλέον ανοικοδόμηση νέων καταλυμάτων καλά κρατεί· αλλά και αυτό είναι μια άλλη ιστορία, που δεν αφορά μόνο την Αστυπάλαια, εννοείται.
"Μια τσούλα να σε φυλάει", γράφει ένα μοντέρνο μαγνητάκι από το καλόγουστο merch του φεστιβαλ και πράγματι το πολύ πολύ έξυπνο –με όρους μάρκετινγκ– όνομα που δόθηκε στη διοργάνωση προέρχεται από ένα φυλαχτό, σαν ανάποδο τρίγωνο, που περιλαμβάνεται στην παραδοσιακή γυναικεία φορεσιά του νησιού.
Τσούλες, όμως, λένε στα Δωδεκάνησα και τις κατσίκες με τα κομμένα αυτιά, ακούσαμε μια παρέα ντόπιων να λέει στο διπλανό τραπέζι, επομένως κρατήσαμε και αυτήν την πληροφορία – ειδικά όταν μπήκαμε στον μεγάλο κύκλο του χορού (γνωρίζοντας, ή και όχι, τα βήματα) στο πανηγύρι που στήθηκε στο λιμάνι το πρώτο μας βράδυ, με τους Panjo Volta και τον Γλαύκο Σμαριανάκη στο βιολί να σημάνουν την έναρξη του φεστιβάλ. Χορέψαμε με την ψυχή μας εκείνο το σαββατόβραδο. Πόσο μεγάλη είναι η δύναμη του κύκλου.
Συνεχίζοντας, το πρόγραμμα του Tsoula Festival ήταν και αυτό που καθόριζε εν πολλοίς την έναρξη της βραδινής βόλτας την εβδομάδα που μείναμε στο νησί. Τι περιελάμβανε μετά το εναρκτήριο πανηγύρι; Κυρίως μουσική: Μαρίνα Σάττι και Γιώργο Παπαγεωργίου με τους Polkar στο παλιό σχολείο ψηλά στη Χώρα. Billie Kark και Πάνο Βλάχο στο γυμνάσιο-λύκειο με την απίστευτη θέα (φοβερό το συναυλιακό κόνσεπτ του Πάνου Βλάχου, να πούμε εδώ)· στο ίδιο σημείο και ο Κωστής Μαραβέγιας, ενώ οι Γιαγκίνηδες διασκέδασαν τον κόσμο στη Μαλτεζάνα και ο Pan Pan με τις PapithedogTV εμφανίστηκαν στο Στενό. Στο μεταξύ διοργανώθηκε και μια κουβέντα με θέμα: "Λέξεις και Γυναίκες που ενοχλούν" με τη συγγραφέα Λένα Διβάνη και τη σκηνοθέτρια Εύη Καλογηροπούλου, ενώ στα μισά του φεστιβάλ παρακολουθήσαμε "Σπασμένη Φλέβα" και "Σπιρτόκουτο" μαζί με ένα Q&A με τον σκηνοθέτη Γιάννη Οικονομίδη και την ηθοποιό Ιωάννα Κολλιοπούλου στην αυλή του Πολιτιστικού Μορφωτικού Συλλόγου Αστυπάλαιας στον Πέρα Γυαλό.
Όσο για το κλείσιμο, η τελευταία Κυριακή του φεστιβάλ ήταν αφιερωμένη στους ντόπιους, οι οποίοι έριξαν και την αυλαία με τις μουσικές και τις αφηγήσεις τους. Γεμάτη εβδομάδα, πολύς κόσμος, νέο κοινό για το νησί, πολλή δουλειά για τις τοπικές επιχειρήσεις· όλες και όλοι ευχαρηστημένοι.
Δυο τα φτερά της πεταλούδας
Μπορεί και όχι, αλλά, είπαμε, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, υπάρχει χώρος για όλους. Και πράγματι, όπως το νησί μοιάζει από ψηλά με πεταλούδα και είναι χωρισμένο σε δυο μέρη – σαν φτερά, το ίδιο ισχύει με τη δραστηριότητά του. Απ΄τη μια έχουμε την ωραία Χώρα στα ψηλά, η οποία να σημειωθεί πώς κάπως μαγικά ξεπροβάλλει σε διάφορες στροφές του δρόμου σε όποια μεριά του νησιού κι αν κινείστε(!), ενώ εδώ βρίσκεται επίσης ο Πέρα Γυαλός, το ακούραστο επίνειο και λιμάνι του νησιού, απ' όπου εκκινούν και οι ημερήσιες κρουαζιέρες στα "εξωτικά" νησάκια και παραλίες Κόκκινος Γκρεμός, Κουτσομύτης και Κουνούπα (στον Πέρα Γυαλό σημειώστε για την επιστροφή τις "Γυρονοστιμιές" που σερβίρουν μεταξύ άλλων τυλιχτό με κοντοσούβλι προβατίνα).
Απ' την άλλη μεριά της Χώρας βρίσκεται το Λιβάδι, με τη μεγάλη οργανωμένη, απάνεμη παραλία και όλους τους κήπους και τα μποστάνια που απλώνονται προς τα πίσω, δικαιολογλωντας το καμπίσιο όνομα του οικισμού, αλλά και δυο πολύ "δυνατές" ταβέρνες: το "Παρά Θιν' Αλός" (2243062227) και το "Γεράνι" (2243061484).
Από αυτή τη μεριά, θα βρείτε και ορισμένες από τις πιο γνωστές, αλλά και απαιτητικές παραλίες του νησιού, στις οποίες θα πάτε αφού μελετήσετε πρώτα τον καιρό. Ξεκινάμε με τα Τζανάκια, πολύ κοντά στο Λιβάδι, για τα οποία θα χρειαστεί να περπατήσετε για ένα δεκάλεπτο περίπου στο κατηφορικό (και ύστερα ανηφορικό) μονοπάτι, και είναι από τις λίγες παραλίες που επιτρέπεται ο γυμνισμός.
Ακολουθούν τρεις ακόμα επιλογές για απολαυστικό μπάνιο και φαγητό ή ποτό, για τις οποίες θα οδηγήσετε σε χωματόδρομο. Ο Αγιος Κωνσταντίνος "βλέπει" την πίσω μεριά της Χώρας και διάθετει ένα από τα ωραιότερα beach bar ("Al Mare", 6946128815) για καλή μουσική (ενημερωθείτε για τα dj set που οργανώνουν) και το πιο χορταστικό όσο και "δυνατό" daiquiri φράουλα του νησιού. Πολύ καλή και η ταβέρνα της παραλίας, ονόματι "Αέρινο" με όλα τα κρέατα δικά τους.
Στις Βάτσες, θα πάτε για μια θέση κάτω από το αλμυρίκι, ατέλειωτες βουτιές και ηλιοβασίλεμα – εδώ και μια καντίνα με ομπρελοξαπλώστρες στη δεξιά πλευρά της παραλίας για όλα τα απαραίτητα. Προσοχή να μην φυσάει!
Τρίτη, δυσκολότερη στην πρόσβαση, αλλά εξαιρετικά φημισμένη, η παραλία Καμινάκια με τα ωραία νερά – όπως παντού στο νησί για να λέμε την αλήθεια – και την περίφημη παραδοσιακή ταβέρνα "Λίντα" (6981893658), όπου εικάζω ότι τον Αύγουστο θέλει κράτηση.
Με ή χωρίς κράτηση, κινούμαστε στη Χώρα – το απόγευμα και το βράδυ αυστηρά. Δίνουμε τα ραντεβού μας στους μύλους, μπαινοβγαίνουμε στα καλόγουστα νέας κοπής καταστήματα, απολαμβάνουμε καφέ, γλυκό και θέα στο "Αρχιπέλαγος" (2243061889) κι ύστερα αράζουμε για φαγητό στο πολύ ωραίο μεζεδοπωλείο "Ναυαγός", αλλά και στο "Μελτέμι" (2243061479) ή στο "Αγέρι" (2243061777) στην αρχή της μεγάλης βόλτας.
Τρώμε σουβλάκι στο "Στέκι του Καλοφαγά" (2243061984) ή φαλάφελ στο "Τιρκουάζ" (2243062286, αδελφάκι του αθηναϊκού "Φεϊρούζ", που εξυπηρετεί και τους ξενύχτηδες), πάμε για τσίπουρο ή ούζο στο "Παραδοσιακό Καφενείο" (2243061409, πρώην "Καφενείο του Μουγγού"), που συνεχίζει την καφενειακή παράδοση του νησιού ή παίρνουμε γερές ανάσες για να εξερευνήσουμε τα ανηφορικά στενά και να φτάσουμε στο Κάστρο της κορυφής. Μεγάλη και ίσως κουραστική η βόλτα, γι' αυτό και μια άλλη νόστιμη στάση στην πολύ ωραία "Απανεμιά" (2243062190, δοκιμάστε χειροποίητες μακαρούνες με τοπική χλωρή και ζαφορά – το αστυπαλιώτικο σαφράν δηλάδη) επιβάλλεται, ειδικά αν έχετε σκοπό να συνεχίσετε στα μπαρ.
Γιατί αν υπάρχει μια φήμη που συνοδεύει την Αστυπάλαια από παλιά είναι η νυχτερινή ζωή της. Ξεκινήστε με χαλαρό κοκτέιλ στο εμβληματικό "Castro bar" (6946761230) στα ψηλά ή ένα πρώτο ποτό στο μικροσκοπικό και φιλόξενο "Άλας" στα χαμηλά και συνεχίστε στο "Άρτεμις" (2243061714), με τον dj να πιάνει δουλειά μετά τα μεσάνυχτα και τους τελευταίους θαμώνες να αποχωρούν το ξημέρωμα. Εδώ προσθέστε και το μπαρ του κάμπινγκ στο οποίο παρτάρουν από τις 10 Ιουλίου και μέχρι τα τέλη του Αυγούστου διαμένοντες και μη, ενώ δεν είναι λίγες και οι βραδιές που διοργανώνονται στο Στενό. Βασική προϋπόθεση να διαβάζετε τα τοιχοκολλημένα αφισάκια.
Τοιχοκολλημένα είναι στις διάφορες στάσεις του νησιού και τα δρομολόγια του τοπικού λεωφορείου, τα οποία είναι ικανοποιητικά συχνά, ενώ ένας eco friendly νεωτερισμός που έκανε λίγο περισσότερο (μιντιακά) γνωστή την Αστυπάλαια τα τελευταία χρόνια ακούει στο όνομα astybus.
Τι συμβαίνει με αυτά; Πρόκειται για μια ντουζίνα ηλεκτροκίνητα βανάκια, τα οποία μπορείς να καλέσεις από τις διάφορες στάσεις που υπάρχουν στο νησί μέσω της εφαρμογής astymove. Μπαίνεις στο app, στο οποίο έχεις περάσει την κάρτα σου, σε εντοπίζει, επιλέγεις πού θέλεις να πας, τον αριθμό των ατόμων, πληρώνεις κι ύστερα παρακολουθείς, μέσω της εφαρμογής πάντα, σε πόση ώρα έρχεται. Τα astybus "δουλεύουν" από τις 7 το πρώι μέχρι τις 2 μετά τα μεσάνυχτα και είναι τα οχήματα που συναντάς περισσότερες φορές στο νησί τα τελευταία πέντε καλοκαίρια που είναι σε λειτουργία. Από δίπλα, στις επιλογές μετακίνησης, και ένα ταξί (από τις τρεις άδειες που υπήρχαν μέχρι πρόσφατα) και πάμπολλα αυτοκίνητα προς ενοικίαση.
Δυο οι όψεις των σύγχρονων διακοπών
Και κάπου εδώ, αφήνουμε σιγά σίγα πίσω μας το "δραστήριο" φτερό της Χώρας, για να περάσουμε στην άλλη φάση των αστυπαλιώτικων διακοπών, εκεί που η check list είναι σαφώς μικρότερη και η καθημερινότητα πολύ πιο ήσυχη.
Προσπερνάμε το κάμπινγκ κι ύστερα την οργανωμένη και family friendly παραλία του Στενού (σημειώστε τη αν είστε με παιδιά), όπως επίσης και τις υπέροχες Πλάκες (που αξίζει μια στάση και για τη βουτιά και για τη φωτογραφία) και οδεύουμε προς Μαλτεζάνα ή Ανάλυψη. Πρόκειται για τον έτερο παραλιακό οικισμό του νησιού, με πολύ λίγους μόνιμους κατοίκους (από τους χίλιους που μένουν στην Αστυπάλαια όλο τον χρόνο), και μετρημένα στο χέρι καταλύματα, καταστήματα, καφέ και ταβέρνες. Εδώ η παραλία είναι λίγο οργανωμένη και περισσότερο ελεύθερη, τα αλμυρίκια προσφέρουν συμπαθητική σκιά, τα νερά είναι κρυστάλλινα όπως παντού, ενώ για τους πολύ πρωινούς διαμένοντες στον οικισμό αξίζει σε κάθε περίπτωση να περπατήσουν 5-10' μέχρι το μικροσκοπικό Μπλε Λιμανάκι για την πρώτη βουτιά της μέρας σε μια από τις ωραιότερες μικρές παραλίες του Αιγαίου.
Στη Μαλτεζάνα τόσο το πρωινό όσο και το απογευματινό ραντεβού παραθεριστών και ντόπιων δίνεται στο "Καφεγλυκατζίδικο του Μαρίνου" για κουβεντολόι και σαντουιτσάκι σπέσιαλ, τηγανητά αβγά ή ομελέτα, ενώ το απόγευμα μετά το μπάνιο και το φαγητό, αξίζει να έρθετε και πάλι μέχρι εδώ για καφέ και χειροποίητο μιλφέιγ σε διάφορες εκδοχές (βανίλια, φράουλα, λεμόνι, μήλο-κανέλα) και πολύ κανονικές τιμές.
Στη Μαλτεζάνα υπάρχει επίσης η περίφημη "Αλμύρα" (2243061451), καφενείο στην όψη, εστιατόριο με τα όλα του στην ψυχή και στο μενού, ενώ από εδώ μια μικρή μονάχα ανηφορίτσα μας χωρίζει από τον διπλανό και τελευταίο παραλιακό οικισμό που ακούει στο όνομα Σχοινώντας και δυο από τις πιο αγαπημένες μας ταβέρνες στο νησί, τον φιλόξενο και περιποιημένο "Σχοίνο" (2243064064), που ακόμη και τα παξιμάδια είναι δικά τους εκτός από τα τυριά, τα κηπευτικά, τα αρνιά και τα κατσίκια (δοκιμάστε οπωσδήποτε το λεμονάτο με τις τηγανητές πατάτες και τα σηκωτάκια) και τον "Τάσο" (2243061529) που είναι μια ψησταριά, όπως την ξέρετε και τη φαντάζεστε. Εδώ θα έρθετε για παϊδάκια, μπιφτέκια και κατσικάκι κοκκινιστό. Και στις δυο ταβέρνες τα μενού δεν είναι για μια μόνο φορά – κρατήστε αυτήν την πληροφορία.
Για τους ταξιδιώτες που αγαπούν την εξερεύνηση, από τον Σχοινώντα ο δρόμος οδηγεί μετά από 13 χλμ. περίπου μέχρι το Βαθύ, σε ένα απόκοσμο κάπως τοπίο με μια λιμνοθάλασσα και δυο ταβέρνες (το "Μαράκι" και η "Γαλήνη") που λειτουργούν μεσημέρι με απόγευμα ή νωρίς το βράδυ.
Στο μακρινό Βαθύ είναι που μου έλεγε ένας Κορυδαλλιώτης φίλος ότι έχει μια μικρή περιουσία από τον παππού του, όταν κάποτε εγκατέλειψε το νησί για μια καλύτερη ζωή. Και τότε είναι που θυμήθηκα από ένα παλιότερο ρεπορτάζ ότι οι περισσότεροι Αστυπαλιώτες που βρέθηκαν στον Πειραιά, εγκαταστάθηκαν στη γειτονιά του Κορυδαλλού (και πράγματι βρέθηκα με κάμποσους Αστυπαλιώτες-Κορυδαλιώτες στο νησί μιλώντας εδώ κι εκεί). Κι ύστερα έπεσα πάνω στους Χανιώτες που έφτιαξαν το κρητικό καφενείο "Σαλής" (2243062183) στον Πέρα Γυαλό και σ' έναν Τρικαλινό που τρέχει το cafe-bar "Κολοκύθα" (2243062141) με το νόστιμο μπανόφι επίσης στο λιμάνι, ή στα παιδιά από την Πάτρα του καλόγουστου "Έαρ" (6907844036) στην παραλία της Μαλτεζάνας· σύγχρονοι εσωτερικοί μετανάστες με την αντίστροφη φορά.
Και κάπως αναλογίζομαι –τώρα που τα γράφω όλα αυτά- ότι και πόσες άλλες και άλλοι θα υπάρχουν ακόμα που μια δουλειά ή ένας έρωτας τούς έχει φέρει μέχρι εδώ (ή αλλού) στην καρδιά του Αιγαίου· στην ωραία πεταλούδα, που πεταρίζει αδιάκοπα και εν τέλει μας χωράει όλους· ντόπιους, μετοίκους και επισκέπτες· είτε πάμε με λίστα στις διακοπές (οι τελευταίοι) είτε για να ζήσουμε τη μέρα της μαρμότας.
Διαβάστε Επίσης
