Aίας

Ένα παγωμένο τοπίο, η ορχήστρα σαν χιονισμένη, οι ηθοποιοί προσέρχονται ντυμένοι βαριά και η παράσταση ξεκινάει από τη μέση της τραγωδίας, όταν η Τέκμησσα θρηνεί πάνω από το σώμα του σπουδαίου πολεμιστή των Ελλήνων στην Τροία και συζύγου της, του Αίαντα. Ο Αργύρης Ξάφης δείχνει να γοητεύτηκε βαθιά από το έργο και την παγωμένη ερημιά που βιώνει ο κεντρικός ήρωας, και επικεντρώθηκε στο να τον φέρει στο προσκήνιο˙ ίσως για αυτό αντέστρεψε τη δράση, ξεκινώντας από τη διαμάχη για την ταφή του απόντα από τη σκηνή αυτόχειρα, για να συνεχίσει σαν σε flash back με τα γεγονότα που τον οδήγησαν στην αυτοκτονία. Έτσι, με την εξέλιξη της παράστασης ο πρωταγωνιστής –δηλαδή το δραματικό και ιδεολογικό βάρος του– έρχεται σε πρώτο πλάνο, ενώ η παράσταση κλείνει με την υπέρτατη στιγμή της αυτοχειρίας του.

Η παράσταση δείχνει να αντιπαραβάλλει στην αλύγιστη μορφή του Αίαντα (Στάθης Σταμουλακάτος) τους φορείς της εξουσίας ως αλαζονικά ανθρωπάκια, κρίνοντας από την καθοδήγηση του Μενελάου (Γιάννης Νταλιάνης) και του Αγαμέμνονα (Νίκος Χατζόπουλος), ενώ η θεϊκή εξουσία, στο πρόσωπο της Αθηνάς (Δέσποινα Κούρτη), απεικονίζεται σαν σκανδαλιάρικο αγοροκόριτσο, σαν ένας πανούργος "σαιξπηρικός" Πουκ, που παίζει και ενίοτε περιγελά τους ήρωες. Είναι καλοδεχούμενες και ίσως προτιμότερες οι παραστάσεις που ερμηνεύουν μια τραγωδία αντί να την παραθέτουν επί σκηνής, όμως εδώ θα πρέπει να επισημανθεί ότι μικραίνοντας τον έναν πόλο από τους κόσμους που συγκρούονται, μικραίνει η σημασία της ίδιας της σύγκρουσης.

Η παραπάνω ένσταση ίσως να μην υπερίσχυε, αν τα υπόλοιπα στοιχεία υπάκουαν σε κάποια εσωτερική λογική, κάτι που δεν συνέβη ίσως εξαιτίας της σκηνοθετικής απειρίας του –τόσο καλού ηθοποιού– Αργύρη Ξάφη. Αισθητικές παραφωνίες, κυρίως στα "αψυχολόγητα" κοστούμια (Ιωάννα Τσάμη) –ένας λαϊκός Αίας με τιράντες και φανελάκι απέναντι στην "αυτοκρατορική" εμφάνιση της Τέκμησσας με το γούνινο πανωφόρι, στις στολισμένες επίσημες ενδυμασίες των ηγετών και στα αδιάβροχα του Χορού–, μια εξαιρετική αλλά επιτηδευμένη γλωσσικά μετάφραση που δεν συναντήθηκε με το ύφος της παράστασης (Νίκος Παναγιωτόπουλος) και αμήχανη διαχείριση του Χορού, περιορισμένου να αντιδρά συναισθηματικά στα δρώμενα, που δεν βοηθήθηκε ούτε από την κινησιολογία (Χαρά Κότσαλη) ούτε, ειδικά, από τη "μη μουσική" των πνευστών (Κορνήλιος Σελαμσής).

Ως επίγευση, σκηνές που αποζημιώνουν: το φινάλε, η ωραιότερη της παράστασης, με τους ήρωες μέσα στο αντίσκηνο του Αίαντα, ενώ ο ίδιος, μόνος στην ορχήστρα, βουτάει στο θάνατό του, το παιχνίδι με το φως και τις σκιές (Αλέκος Αναστασίου), οι ερμηνείες του Δημήτρη Ήμελλου (Οδυσσέας) και της Εύης Σαουλίδου (Τέκμησσα), τα ψήγματα της συγκίνησης που αναδύονται εδώ κι εκεί, όπως στις σκηνές μεταξύ του Αίαντα και του γιου του.

Επόμενοι σταθμοί περιοδείας: Δημοτικό Θέατρο Ηλιούπολης 26/8, Θέατρο Βράχων 1/9, Ελευσίνα 4/9, Κηποθέατρο Παπάγου 20/9, Σχολείον της Αθήνας "Ειρήνη Παπά" 23-25, 27-28/9.