Το θέατρο της αλήθειας: Γιατί αγαπάμε παραστάσεις σαν το "Τζόνι Μπλε"

Στο "Τζόνι Μπλε" δεν καταλαβαίνεις αμέσως πότε αλλάζει το έδαφος κάτω από τα πόδια σου. Μια παρέα φίλων, ένα υπόγειο, ποτά, πειράγματα, κουβέντες που μοιάζουν οικείες. Κάπου ανάμεσα σε μια ατάκα και σε μια παύση, όμως, κάτι μετατοπίζεται. Το γέλιο γίνεται αμηχανία, η οικειότητα αποκτά σκοτεινές αποχρώσεις και μια συνηθισμένη συνάντηση αποκαλύπτει μια οδυνηρή πραγματικότητα. Αυτό είναι και το μυστικό της παράστασης του Γιωργή Τσουρή: δεν μας προετοιμάζει για όσα πρόκειται να συμβούν, αλλά μας αφήνει να τα ανακαλύψουμε μαζί με τους ήρωες.

Η θερμή ανταπόκριση του κοινού και οι πέντε διακρίσεις στα 28α Θεατρικά Βραβεία Κοινού του Αθηνοράματος αποτελούν μια δικαίωση για τους συντελεστές, αλλά παράλληλα φανερώνουν την ανάγκη του σημερινού θεατή για ιστορίες που δεν ωραιοποιούν τη ζωή, δεν αποστρέφουν το βλέμμα από τις δύσκολες πλευρές της και δεν προσφέρουν καθησυχαστικές απαντήσεις.

Το "Τζόνι Μπλε" συνομιλεί δημιουργικά με την παράδοση του θεατρικού ρεαλισμού και την ωμότητα του βρετανικού κινήματος In-Yer-Face των ’90s —από τα "Blasted", "Cleansed" της Σάρα Κέιν μέχρι το "Shopping and Fucking" του Μαρκ Ρέιβενχιλ. Έργα που έφεραν στο προσκήνιο τη βία, τη σεξουαλικότητα και την κοινωνική αποσύνθεση, καταργώντας την πολυτέλεια της ασφαλούς απόστασης από τον θεατή. Παράλληλα, συντονίζεται με τη σύγχρονη εγχώρια σκηνή που διψά για ακατέργαστη αλήθεια (όπως οι "Άνθρωποι και ποντίκια" του Βασίλη Μπισμπίκη). Παρότι δεν χρησιμοποιεί την ίδια θεατρική γλώσσα, μοιράζεται την ίδια επιθυμία: να διαρρήξει τα όρια μεταξύ σκηνής και πλατείας, φέρνοντάς μας αντιμέτωπους με όσα συνήθως προσπερνάμε.

Τρεις φίλοι, ένα μπουκάλι ουίσκι και μια ανέμελη συνάντηση διολισθαίνουν σταδιακά σε μια σκοτεινή αποκάλυψη. Κάτω από την επιφάνεια της καθημερινότητας, αναδύονται αμείλικτα η βία, η ενοχή, η σιωπή, τα οικογενειακά τραύματα και η ευθύνη απέναντι στα παιδιά μας.

 

Ως συγγραφέας, σκηνοθέτης και πρωταγωνιστής, ο Γιωργής Τσουρής διαθέτει εξαιρετική αίσθηση του ρυθμού. Δεν χρησιμοποιεί το χιούμορ ως διάλειμμα από το δράμα, αλλά το αφήνει να συνυπάρξει μαζί του —όπως ακριβώς συμβαίνει και στη ζωή, όπου συχνά γελάμε τη στιγμή που αδυνατούμε να διαχειριστούμε τον πόνο. Έτσι, το γέλιο εδώ δεν αμβλύνει τη σκληρότητα, αλλά τη κάνει ακόμη πιο αιχμηρή.

Καθοριστική σε αυτή τη λειτουργία είναι η αφοπλιστική φυσικότητα της ερμηνευτικής ομάδας. Οι ηθοποιοί Ιωσήφ Ιωσηφίδης, Μάνος Καζαμίας, Βάλια Παπακωνσταντίνου, Στρατής Χατζησταματίου και ο Γιωργής Τσουρής κατοικούν τις αντιφάσεις των χαρακτήρων. Οι αμήχανες σιωπές, τα βλέμματα και οι καθημερινές ατάκες αποκτούν δραματικό βάρος, μετατρέποντας τον θεατή από απλό παρατηρητή σε συνενοχή. Μας αναγκάζουν να αναρωτηθούμε: Πού τελειώνει η αγάπη και πού αρχίζει η συνενοχή;

Η θερμή ανταπόκριση των θεατών σφραγίστηκε και επίσημα στα 28α Θεατρικά Βραβεία Κοινού του Αθηνοράματος, χαρίζοντας στην παράσταση πέντε σημαντικές διακρίσεις: το 1ο Βραβείο Καλύτερης Παράστασης, το 1ο Βραβείο Σκηνοθεσίας στον Γιωργή Τσουρή, το 2ο Βραβείο Ανδρικής Ερμηνείας στον Ιωσήφ Ιωσηφίδη, το 3ο Βραβείο Σκηνογραφίας  στη Ζωή Μολυβδά Φαμέλη καθώς και το 2ο Βραβείο Φωτισμού στη Σεμίνα Παπαλεξανδροπούλου. 

Όπως έλεγε ο Αντονέν Αρτό: "Το θέατρο, όπως και η πανούκλα, δημιουργήθηκε για να ξεσκεπάζει το ψέμα, την υποκρισία και τη νωθρότητα." Τα πέντε βραβεία είναι η απάντηση του κοινού σε ένα θέατρο που δεν φοβάται να αφήσει τις ρωγμές του ανοιχτές. Και το μεγαλύτερο κέρδος της παράστασης είναι η αίσθηση που σε συνοδεύει αποχωρώντας: ότι κάπου γελάσες ενώ δεν έπρεπε, κάπου σιώπησες ενώ ήθελες να φωνάξεις και, τελικά, όσα είδες σε αφορούσαν πολύ περισσότερο απ’ όσο ήσουν διατεθειμένος να παραδεχτείς.