Τέσσερις λόγοι για να δείτε την "Καρδιά του σκύλου" που επαναλαμβάνεται

1. Μια περίπλοκη θεωρία που έγινε λογοτεχνικό έργο

Ο Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ απόγονος του Νικολάι Γκόγκολ στην κοινωνική σάτιρα και πρόδρομος του θεάτρου του παραλόγου έγραψε τη νουβέλα "Η καρδιά του σκύλου” την εποχή που μεσουρανούσε στα εργαστήρια της Σοβιετικής Ένωσης ο Ιβάν Παβλόφ, ο πρώτος Ρώσος επιστήμονας που είχε διακριθεί με βραβείο Νόμπελ το 1903, μια σπουδαία διεθνής αναγνώριση για την αξία της έρευνας του. Ο Παβλόφ δεν σταμάτησε να πειραματίζεται στα εργαστήρια του ακόμα και κατά την Οκτωβριανή Επανάσταση, μάλιστα ήταν από τους λίγους σημαντικούς επιστήμονες που επέλεξαν να μείνουν στη Σοβιετική Ένωση μετά την Επανάσταση. Τα διάσημα πειράματα του έχουν επηρεάζει την κατανόηση της ψυχολογίας, της νευρολογίας και ορισμένα κατακρίθηκαν λόγω της παραβίασης των ηθικών ορίων. Το πείραμα του Παβλόφ με το σκύλο κινητοποίησε τον Μπουλγκάκοφ, που είχε σπουδάσει και εργαστεί ως γιατρός, να γράψει την περίφημη νουβέλα "Καρδιά του σκύλου” το 1925. Όμως, η ιστορία επιστημονικής φαντασίας δημοσιεύτηκε το 1987, εξαιτίας της λογοκρισίας.

2. Παράσταση για την εξέλιξη της ανθρώπινης ύπαρξης

Ο Παβλόφ ερεύνησε την αντίδραση σε ζώα και ανθρώπους και προσπάθησε να την εξηγήσει. Η βασική αρχή είναι ότι ο σκύλος, ή ένας άνθρωπος που συμπεριφέρεται με παρόμοιο τρόπο δεν μπορεί να ελέγξει το συγκεκριμένο αντανακλαστικό, το οποίο συμβαίνει αυτόματα. Ο Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ, πίσω από αυτά τα πειράματα, είδε την προσπάθεια δημιουργίας του "νέου ανθρώπου” και με το έργο του "Η καρδιά του σκύλου” προειδοποίησε για μια τερατοτοκία. Αφηγείται, μεταξύ επιστημονικής φαντασίας και ρεαλισμού, την ιστορία του Γιατρού Φιλίπ Φιλίποβιτς Πρεομπραζένσκι, που προχωράει σε ένα ιδιαίτερο πείραμα: εμφυτεύει την υπόφυση και τα γεννητικά όργανα ενός νεκρού άνδρα σε ένα σκύλο, τον Σάρικ. Όμως, η φιλοδοξία του να δημιουργήσει ένα "εξελιγμένο" μοντέλο ανθρώπου αποτυγχάνει, καθώς ο Σάρικ μεταμορφώνεται σε ένα άξεστο πλάσμα, που αρνείται να υπακούσει οποιαδήποτε κοινωνική επιταγή. Η μεταμόρφωση του είναι μόνο ένα…όνειρο, καθώς θέτει σε κίνδυνο την κοινωνική θέση και την επιστημονική υπόσταση του δημιουργού του αντικατοπτρίζοντας τα χειρότερα χαρακτηριστικά της "νέας” κοινωνίας, που ενθαρρύνει ως πολιτικά ορθή τη μαζοποίηση της συμπεριφοράς, την ιδιπέδωση των ιδιαιτεροτήτων. Μιλώντας στο "α” ο Αντώνης Μυριαγκός αναγνωρίζει πως στο έργο "υπάρχει ένα πολύ ισχυρό πολιτικό σκέλος σε σχέση με την ταυτότητα του ανθρώπου"!

3. Μια ατμοσφαιρική σκηνική πρόταση

Το παρελθόν συνυπάρχει με το μέλλον στο πολύ ατμοσφαιρικό σκηνικό της Έφης Μπίρμπα, που η αρχική διαμόρφωση του είναι χωρισμένη στα δύο. Αυτήν την αίσθηση μας έδωσε και ίσως, είναι ένα από τα ωραιότερα σκηνικά που έχει προτείνει μέχρι σήμερα σε θεατρική παράσταση με έναν εξαιρετικό συνδυασμό εικαστικών στοιχείων, φωτισμού, μουσικής και βίντεο του Γρηγόρη Πανόπουλου που βοηθά αναδειχθούν το παράλογο και το συγκρουσιακό. Η Μπίρμα έχει διασκευάσει μαζί με τον Άρη Σερβετάλη τη νουβέλα σε σκηνικό κείμενο και από σκηνοθετικής άποψης ο τρόπος που το είδε σε σχέση με τους ηθοποιούς είναι σωματικός. Όλος ο θίασος είναι δεμένος και καλά συγχρονισμένος.

4. Ερμηνείες ανάμεσα στο γκροτέσκο και τη μελαγχολία

Η Έφη Μπίρμπα πόνταρε στον Άρη Σερβετάλη και τον Αντώνη Μυριαγκό, δύο ηθοποιούς που εκφράζονται άνετα μέσω της κίνησης και της πλαστικής έκφρασης και η επιλογή της την διακαίωσε. "Προσωπικά, δεν μπορώ να αντιμετωπίσω ψυχολογικά ένα χαρακτήρα. Εξάλλου, όλα φέρουν σωματικότητα επί σκηνής, αφού ερμηνεύονται από το σώμα του ηθοποιού· έχει σημασία τα πράγματα να λέγονται και μέσα από τη σιωπή, την παρουσία, την κίνηση, όχι μόνο μέσα από τις λέξεις” έλεγε στο "α” ο Άρης Σερβετάλης με αφορμή την περσινή πρεμιέρα στο Κιβωτός. Όσο ριψοκίνδυνη κι αν είναι η μεταμόρφωση σε ένα σκύλο πειραματόζωο, ο Άρης Σερβετάλης το κατάφερε. Με την ερμηνεία του αφήνει να φανεί η απορία και η απόγνωση, η ανθρώπινη ύβρις απέναντι στον ίδιο τον άνθρωπο. Με στιβαρότητα παίζει ο Αντώνης Μυριαγκός το ρόλο του Γιατρού, που κρατά την ακλόνητη πίστη του στην επιστήμη και με μια ιδιαίτερη κινησιολογική φόρμα, που ιχνογραφεί το γκροτέσκο και την μελαγχολία, παίζουν οι: Ηλέκτρα Νικολούζου, Μιχάλης Θεοφάνους, Χαρά-Μάτα Γιαννάτου, Αλεξάνδρα Καζάζου, Σπύρος Δέτσικας.

Προπώληση: more.com