Κώστας Γάκης: "Πίσω από τις βεντέτες του δικού μας επαγγέλματος κρύβεται μεγάλος πόνος, μεγάλη ανασφάλεια"

Ποια μηνύματα δίνει στον σύγχρονο θεατή ένα έργο που διαδραματίζεται στη σκιά του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, πίσω από τις ιστορίες των παρασκηνίων ενός θεάτρου της αγγλικής επαρχίας;
Ότι η τέχνη αντέχει όσο και αν την πολεμούν. Ότι η ανθρώπινη ζεστασιά  υπερνικά την υγρασία των παγωμένων καμαρινιών. Ότι οι μοναξιές που συναντιούνται καμιά φορά μπορούν να φτάσουν στο θαύμα της συνύπαρξης. Ότι στις ζωές των ανθρώπων εντός και εκτός σκηνής ο ζόφος συχνά βαπτίζεται καλοσύνη αλλά και το αντίστροφο. Ότι οι αυταπάτες μας όσο γοητευτικές κι αν είναι μπορεί μακροπρόθεσμα να φέρουν δυστυχία. Ότι αξίζει κάθε μέρα και στιγμή να ζούμε τη ζωή με πάθος αλλά και συνειδητότητα. Ότι ακόμα κι όταν πέφτουν βόμβες πάνω στο κεφάλι μας μπορούμε να σηκώσουμε το ποτήρι μας στη ζωή και να κάνουμε λυτρωτικά αστεία για να γελάσει όλη η παρέα.

Ο συγγραφέας εστιάζει στην ιδιόμορφη σχέση του Σερ, ενός  τριτοκλασάτου πρωταγωνιστή που ηγείται μπουλουκιών και του Νόρμαν, του αφοσιωμένου αμπιγιέρ του. Η ακλόνητη σχέση ενός μεγάλου ηθοποιού με τον αμπιγιέρ του και τα υπόλοιπα μέλη του θιάσου δημιουργεί ένα παιχνίδι ανάμεσα σε εξουσιαστή και εξουσιαζόμενο;
Αυτή είναι η μια μόνο όψη του νομίσματος. Πέρα από τις σχέσεις εξουσίας που αναπτύσσονται μέσα στο θεατρικό κόσμο το έργο μιλάει με εξαιρετικά οξυδερκή και αποκαλυπτικό τρόπο για βαθύτατες ανθρώπινες ποιότητες όπως η αποξένωση, η κοφτερή οντολογική μοναξιά, το γήρας, η αλληλεγγύη, η αξία της συνύπαρξης μέσα σε ένα καθεστώς γενικευμένου κοινωνικού τρόμου. 

Έχεις συναντήσεις ανθρώπους στο θέατρο με συμπεριφορά βεντέτας;
Πολύ συχνά οι άνθρωποι σε όλα τα επαγγέλματα όταν ανεβαίνουν σε ιεραρχία και σε φήμη την "ψωνίζουν". Μπορεί να συμβεί στον καθένα. Στο θέατρο απλώς είναι πιο εμφανές επειδή είναι μια τέχνη που χτίζεται υπό το φως των προβολέων. Πίσω από τις βεντέτες του δικού μας επαγγέλματος κρύβεται μεγάλος πόνος, μεγάλη ανασφάλεια και φυσικά μεγάλο άγχος επιβίωσης μέσα στο βάρβαρο σύστημα που ζούμε. 

Ποιες μπορεί να είναι οι παγίδες της αναγνώρισης για έναν καλλιτέχνη;
Η επανάπαυση στις δάφνες του, η καλόβολη συνήθεια να ενδίδει κανείς σε κολακείες και γλειψίματα, η επανάληψη της ίδιας "μανιέρας" από ρόλο σε ρόλο και η ιδιώτευση, η απομάκρυνση δηλαδή του καλλιτέχνη από τον ανθρωποκεντρικό και κοσμοαλλαχτικό χαρακτήρα της τέχνης.

Πώς θα χαρακτήριζες τον Σερ και τον Νόρμαν ως χαρακτήρες; 
Πολλαπλά ατελείς γι’ αυτό και εξαιρετικά γοητευτικούς. Συμπληρωματικούς σε δεκάδες πεδία που ούτε οι ίδιοι τα γνωρίζουν. Δυο δέντρα που φύτρωσαν σε άγονη γη και πλέξανε τις ρίζες τους για να συν-επιβιώσουν.

Στη διάρκεια των προβών τι βοήθησε να χτίσετε τους ρόλους μαζί με τον Ιεροκλή Μιχαηλίδη και τον Γεράσιμο Σκιαδαρέση;
Η άνευ όρων παράδοση και των τριών μας στις ιδέες που ρίχναμε όλοι για να χτιστεί το θαυμάσιο σχεσιακό ηφαίστειο των δύο χαρακτήρων. Υπήρχε ένας μεγάλος σεβασμός και από τους τρεις και μεγάλη υπομονή παρά το πιεσμένο χρονικό πλαίσιο των προβών να διερευνηθεί διεξοδικά  κάθε ιδέα για τους χαρακτήρες και κάθε μικρή σκηνική συμπεριφορά του ενός ή του άλλου χαρακτήρα. Αυτό που εγώ προσπάθησα ήταν να ενδυναμώσω την ήδη θαυμάσια σκηνική σχέση που είχαν οι δυο τους, χτισμένη σε προηγούμενες παραστάσεις ("Τάβλι", "Μινόρε") και να μετατρέψω την ήδη ανθοφόρα τους σχέση σε ανθοφόρα σχέση των ηρώων του έργου.

Η παράσταση έχει χιούμορ; Υπάρχει τεχνική γι’ αυτό;
Από γραφής ο "Αμπιγιέρ" ενώ είναι ένα βαθιά υπαρξιακό έργο πάνω στην ανθρώπινη κατάσταση, προσφέρει αρκετές στιγμές ενός λεπτού βρετανικού χιούμορ που άλλοτε σε κάνει να χαμογελάς κι άλλοτε να σκας στα γέλια. Έχουμε τη χαρά να ακούμε ηχηρά γέλια στην αίθουσα. Φυσικά και υπάρχει τεχνική για να προκληθεί το γέλιο. Χρησιμοποίησα όλη την πυξίδα των τεσσάρων ειδών της κωμωδίας: το βρετανικό (φλεγματικό) χιούμορ, το μελαγχολικό χιούμορ στους δεύτερους ρόλους που θυμίζει Ηλιόπουλο και Μπάστερ Κήτον, το σαρκαστικό χιούμορ με το οποίο ο συγγραφέας έχει χτίσει πολύ ωραίες κωμικοτραγικές στιγμές του έργου και τέλος το φαρσικό - χοντροκομμένο χιούμορ σε ελάχιστες στιγμές κατά τις οποίες οι σαιξπηρικοί ηθοποιοί του Χάργουντ καταφεύγουν στα άγρια αστεία που κάνουν μεταξύ τους τα μέλη των θεατρικών θιάσων. 

Μέσα από τον "Αμπιγιέρ" ανακάλυψες ή συνειδητοποίησες πράγματα για το θέατρο;
Τόσο η βουτιά στο αριστουργηματικό αυτό κείμενο όσο και οι πρόβες με τους τόσο ταλαντούχους ηθοποιούς του θιάσου με έμαθαν πολλά με σπουδαιότερο δώρο την πίστη ότι το χτίσιμο "γεφυριών" μεταξύ ανθρώπων που μοιάζουν εντελώς διαφορετικοί μεταξύ τους είναι όχι μόνο εφικτό αλλά και απίστευτα συγκινητικό. Ξαναθυμήθηκα ότι η ενεργητική ακοή είναι το πιο όμορφο πράγμα στο ομαδικό όνειρο που ονομάζεται θέατρο, ότι αν ως σκηνοθέτης ακούσω ακομπλεξάριστα τις προτάσεις όλων των ηθοποιών τόσο για τους ρόλους τους όσο και συνολικά για το έργο κάτι μαγικό θα γεννηθεί από αυτή την ένωση των διαφορετικών συμπάντων που φέρει ο καθένας.

Ποια είναι η επόμενη δουλειά που ετοιμάζεις;
Παράλληλα με τον Αμπιγιέρ συμμετέχω σε δύο παραστάσεις που πρωταγωνιστούν δυο ταλαντούχοι ηθοποιοί της νεότερης γενιάς: Κάθε Πέμπτη παίζεται στο θέατρο Άλφα/Ληναίος - Φωτίου η πολιτική παράσταση "Θάλαμος Νο 6" στην οποία συμμετείχα συνεργαζόμενος στη σκηνοθεσία, στα βίντεο, και στη μουσική με τη ταλαντούχα νέα ηθοποιό-δημιουργό Νατάσα - Φαίη Κοσμίδου,η οποία διασκευάζει και σκηνοθετεί την ομώνυμη νουβέλα του Τσέχοφ προσδίδοντάς της όλη την πνοή και τη νιότη του σύγχρονου αγώνα ενάντια στη βία της πατριαρχίας, την τυφλή αστυνομική βία και κάθε κοινωνικό αποκλεισμό αποδεικνύοντας ότι το πολιτικό θέατρο μπορεί να είναι ποιητικό κι ότι το θέατρο της κοινωνικής διαμαρτυρίας  μπορεί να ευωδιάζει τρυφερότητα, φρεσκάδα και ανθρωπιά. Ταυτόχρονα σε περιοδεία σε όλη την Ελλάδα βρίσκεται η σκηνοθεσία μου πάνω στο μονόλογο της Δήμητρας Παπαδοπούλου "Ο φίλος μου ο Ντοστογιέφσκι" με τον Παύλο Λουτσίδη στον πρωταγωνιστικό ρόλο να ισορροπεί αξιοθαύμαστα ανάμεσα στο κοφτερό χιούμορ και την ειλικρινή συγκίνηση ενός νεαρού απόκληρου της περιοχής του Αγίου Παντελεήμονα ο οποίος συναντά μέσα στο αδιέξοδό του τον Ντοστογιέφσκι και συνομιλεί μαζί του με συναρπαστικό τρόπο.