Ο Θωμάς Μοσχόπουλος οδηγεί φέτος στην Επίδαυρο (28 & 29/8) μια δυναμική θεατρική ομάδα, τον Θεατρικό Οργανισμό Κύπρου, με πρωταγωνιστές τη Στέλα Φυρογένη, τον Νεοκλή Νεοκλέους και τον Γιάννη Τσουμαράκη (τον Μάιο του 2025 του απονεμήθηκε το θεατρικό βραβείο "Δημήτρης Χορν"), αναμετρώμενος με ένα από τα πλέον αινιγματικά και λιγότερο παιγμένα έργα της αρχαίας γραμματείας: τον "Ίωνα" του Ευριπίδη.
"Ο Ίων, ως σύλληψη και ως δομή, είναι πιο κοντά στη κωμωδία παρά στην τραγωδία. Είναι σαν να άφησε ο Ευριπίδης κάτι ορθάνοιχτο, μια δυναμική, που θα μετασχηματιζόταν αργότερα" σημειώνει ο Θωμάς Μοσχόπουλος γι' αυτό το υπέροχο έργο.
Μυστικά και αναγνωρίσεις: Η υπόθεση του έργου
Η δράση του "Ίωνα" εκτυλίσσεται στο ιερό μαντείο του Απόλλωνα στους Δελφούς. Εκεί καταφθάνουν η Κρέουσα, κόρη του μυθικού ιδρυτή της Αθήνας Ερεχθέα, και ο σύζυγός της Ξούθος, αναζητώντας χρησμό έπειτα από χρόνια ατεκνίας. Ο Απόλλωνας, επιχειρώντας να οδηγήσει τα πράγματα προς μια προδιαγεγραμμένη τάξη, αποκαλύπτει ψευδώς στον Ξούθο πως ο πρώτος νέος που θα συναντήσει βγαίνοντας από το ιερό είναι ο γιος του. Ο νέος αυτός είναι ο Ίων, ένας άγνωστης καταγωγής υπηρέτης του ναού, μεγαλωμένος στους Δελφούς υπό την προστασία του θεού.
Η αλήθεια, ωστόσο, είναι πολύ πιο σκοτεινή. Ο Ίων είναι παιδί της Κρέουσας και του Απόλλωνα, καρπός μιας βίαιης ένωσης που η ίδια έχει προσπαθήσει να θάψει στη σιωπή και τη λήθη. Καθώς οι αποκαλύψεις διαδέχονται η μία την άλλη, η Κρέουσα έρχεται αντιμέτωπη με το τραύμα, την οργή και την αίσθηση αδικίας που τη συνοδεύουν όλα αυτά τα χρόνια. Το έργο κορυφώνεται με την αναγνώριση μητέρας και γιου και με την παρέμβαση της Αθηνάς, που αποκαθιστά την τάξη και προαναγγέλλει το μέλλον του Ίωνα και των ελληνικών φύλων.
Η ματιά του Μοσχόπουλου διεισδύει στις γκρίζες ζώνες του έργου
Ο "Ίων" αποτελεί μια ιδιαίτερη και μάλλον παρεξηγημένη στιγμή στο έργο του Ευριπίδη. Δεν είναι μια τυπική τραγωδία, αλλά ένα έργο γεμάτο παρεξηγήσεις και ανατροπές, που ουσιαστικά προαναγγέλλει την εξέλιξη της κωμωδίας. Ο Θωμάς Μοσχόπουλος, υπογράφοντας τη μετάφραση και τη δραματουργική επεξεργασία, εστιάζει ακριβώς σε αυτή την ασυνήθιστη μείξη: το τραγικό μπερδεύεται με το κωμικό, και ο μυστικισμός με την αμφισβήτηση. Η σκηνοθεσία του αποφεύγει την άκαμπτη, κλασική τελετουργία και μας μεταφέρει σε έναν κόσμο όπου τίποτα δεν είναι σίγουρο και όλα επαναπροσδιορίζονται.
Η αναζήτηση της ταυτότητας και η ανάγκη να ανήκεις κάπου —ζητήματα που ακουμπούν άμεσα τις σημερινές μας ανησυχίες βρίσκονται στο επίκεντρο αυτής της παράστασης. Ο Ευριπίδης αφήνει στην άκρη τους αλάνθαστους ήρωες και στρέφει το βλέμμα στην ανθρώπινη αδυναμία. Πρωταγωνιστές του είναι μια κακοποιημένη γυναίκα, η Κρέουσα, και το εξώγαμο παιδί της, ο Ίωνας. Μέσα από αυτή την οπτική, ο Μοσχόπουλος αποδομεί την "τέλεια" εικόνα των θεών και φέρνει στο φως τις σκοτεινές συμφωνίες της πολιτικής ηγεσίας, μετατρέποντας τον αρχαίο μύθο σε μια αιχμηρή κοινωνική κριτική.
Αυτή η διπλή φύση του έργου αποτυπώνεται καθαρά και στη σκηνή. Η επιλογή ενός μεικτού Χορού —σε αντίθεση με τις αποκλειστικά γυναικείες μορφές του πρωτοτύπου— διευρύνει το κοινωνικό σχόλιο, μετατρέποντας τη σκηνή σε καθρέφτη των σύγχρονων αντιθέσεων. Τα σκηνικά και τα κοστούμια του Βασίλη Παπατσαρούχα, η ζωντανή μουσική της Nama Dama και η κίνηση του Φώτη Νικολάου δημιουργούν ένα σύγχρονο περιβάλλον, όπου το προσωπικό τραύμα συναντά τη δημόσια σφαίρα.
Η παράσταση επιλέγει το ειρωνικό, παιγνιώδες ύφος. Ακόμα και το "αίσιο τέλος", με την παρέμβαση της από μηχανής Αθηνάς, δεν έρχεται για να καθησυχάσει τον θεατή, αλλά για να θυμίσει με ποιο τρόπο η εκάστοτε εξουσία κατασκευάζει τη δική της αλήθεια. Έτσι, ο Ίων του Μοσχόπουλου γίνεται μια επίκαιρη μελέτη για τη μνήμη, το ψέμα και την ανάγκη για δικαιοσύνη σε έναν κόσμο που βρίσκεται σε διαρκή σύγχυση.
Οι ηθοποιοί και οι μουσικοί της παράστασης
Ίων: Γιάννης Τσουμαράκης
Κρέουσα: Στέλα Φυρογένη
Ξούθος: Νεοκλής Νεοκλέους
Παιδαγωγός: Βαλεντίνος Κόκκινος
Ερμής: Ανδρέας Κουτσόφτας, Βασίλης Χαραλάμπους
Αθηνά: Μαργαρίτα Ζαχαρίου
Πυθία: Ιωάννης Βαρβαρέσος
Δούλος: Δημήτρης Αντωνίου
Βασίλης Αθανασόπουλος, Γρηγόρης Γεωργίου, Νικόλας Γραμματικόπουλος, Μαρία Δράκου, Ιωάννα Κορδάτου, Θεοφάνης Κοσμάς, Μάριαν Κυπριανού, Δημήτρης Λαγούτης, Πέλλα Μακροδημήτρη, Θεόφιλος Μανόλογλου, Αθηνά Μουστάκα, Χρήστος Παπαδόπουλος, Χριστίνα Παπαδοπούλου, Ιωάννα Παπαμιχαλοπούλου, Κρις Σπύρου, Μαρία Τσιάκκα.
Μουσικοί επί σκηνής: Nama Dama, Νικόλας Τσαγγάρης, Ζήνωνας Οικονομίδης.
Προπώληση εισιτηρίων: more.com
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
