Ένας αντιφασιστικός Σεπτέμβριος

Παραστάσεις, συνέδρια, ομιλίες συντάσσονται με τον τρόπο τους με τον αντιφασιστικό Σεπτέμβριο κάπου ανάμεσα στις πορείες για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα και του Ζακ Κωστόπουλου/ Zackie Oh.

Ποια Ευρώπη παράσταση εβδομάδα κυπριακού θεάτρου © Χρίστος Αβρααμίδης

Με τις αντιφασιστικές κινητοποιήσεις με αφορμή την επέτειο της δολοφονίας του Παύλου Φύσσα από τάγμα εφόδου της Χρυσής Αυγής να κορυφώνονται τις προηγούμενες μέρες, η Παρασκευή το βράδυ μας βρήκε να παρακολουθούμε την παράσταση "Ποια Ευρώπη;" που παρουσιάστηκε για μία μόνο μέρα στο θέατρο Δίπυλον πλαίσιο της "Εβδομάδας Κυπριακού Θεάτρου" που διοργάνωσαν το Εθνικό Θέατρο, σε συνεργασία με το Τμήμα Σύγχρονου Πολιτισμού του Υφυπουργείου Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας και το Κυπριακό Κέντρο Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου (ΚΚΔΙΘ), και με τη στήριξη του Σπιτιού της Κύπρου στην Αθήνα. 

Εβδομάδα Κυπριακού Θεάτρου 2026 - Ποια Ευρώπη;
Χρίστος Αβρααμίδης©


Το έργο του Μιχάλη Παπαδόπουλου εκτυλίσσεται μέσα σε ένα βαγόνι του ηλεκτρικού που ακινητοποιείται κάπου κοντά στη Βικτώρια και "παγιδεύει" τέσσερις επιβάτες (Χάρης Κκολός, Μέλανη Στέλιου, Φώτης Φωτίου και Χριστίνα Χριστόφια) σε μια κλειστοφοβική συνθήκη που φέρνει στην επιφάνεια τον ρατσισμό και τη μισαλλοδοξία που κουβαλάει ο "μέσος πολίτης” σε μια Ευρώπη όπου η ακροδεξιά κερδίζει έδαφος

Με ευφυή τρόπο ο γνωστός συγγραφέας που έχει καταπιαστεί με διαφορετικά πολιτικά θέματα της Κύπρου συχνά μάλιστα στο περιθώριο της επίσημης ιστορίας, δεν μας επιτρέπει εύκολα και εξαρχής να ταυτιστούμε με τους σωστούς ανθρώπους, καθώς η πλοκή προκαλεί διαρκείς μετακινήσεις, χιούμορ και γροθιές στο στομάχι εναλλάσσονται, οι ατμόσφαιρες της παράστασης αλλάζουν και ο χρόνος περνά χωρίς να το καταλάβεις αφήνοντάς σε μετά να συζητάς όσα είδες στο δρόμο. Η Γάζα, ο Τραμπ, η Αντίσταση, το σεξ, η τέχνη, η οικογένεια περνούν μεταξύ άλλων από το μικροσκόπιο του συγγραφέα φέρνοντας στο προσκήνιο με αμεσότητα και χωρίς διδακτισμό τα αδιέξοδα της εποχής. Η παράσταση σε σκηνοθεσία Νεοκλή Νεοκλέους και παραγωγή του Θεάτρου ΑντίΛογος και της θεατρικής ομάδας "Σόλο για Τρεις" έχει ήδη παιχτεί στη Λευκωσία και σίγουρα θα κέρδιζε το Αθηναϊκό κοινό με το ρεαλισμό, το ρυθμό και τη δυναμική της αν ξαναπαιζόταν και εδώ. Οι συντελεστές της παράστασης την αφιέρωσαν στη μνήμη του Παύλου Φύσσα.

Φεμινισμός και φασισμός 

συγγραφέας Ντάλια δε λα Θέρδα Carnivora

Την επομένη, Σάββατο πρωί βρεθήκαμε στη φιλόξενη εκδήλωση των εκδόσεων Carnivora και του Eteron για καφέ, κουλουράκια και φεμινισμό με τη Μεξικανή συγγραφέα Ντάλια δε λα Σέρδα που έχει κάνει αίσθηση και στην Ελλάδα με τις "Αδέσποτες Σκύλες" της. Παίρνοντας το μικρόφωνο η δε λα Σέρδα έκανε σαφές ότι συντάσσεται με τον φεμινισμό μόνο με την προϋπόθεση ότι αυτός γίνεται αντιληπτός διαθεματικά και συμπεριληπτικά και λαμβάνοντας υπόψη την τάξη και τη φυλή. "Με τον φεμινισμό ναι, με τις φεμινίστριες όχι” επανέλαβε πάνω μια φορά στη διάρκεια της ομιλίας της ειδικότερα εφόσον στη χώρα της υπάρχει μεγάλο κομμάτι φεμινιστριών TERF που αποκλείουν τις τρανς γυναίκες από τον ορισμό του γυναικείου φύλου αλλά και δεξιές φεμινίστριες με τις οποίες η ίδια ως άτομο που προέρχεται από ένα περιθωριοποιημένο περιβάλλον εργατικής τάξης δεν έχει τίποτα κοινό.

συγγραφέας Ντάλια δε λα Θέρδα Carnivora

"Στο Μεξικό οι φεμινίστριες στο παρελθόν είχαν φυτίες, τι σχέση μπορώ να έχω με αυτές; Προτιμώ να ασχοληθώ με το πώς θα εξασφαλίσουμε τροφή σε μια περιθωριοποιημένη κοινότητα παρά να συζητάω ποιά θεωρείται γυναίκα και ποιά όχι. Στο Μεξικό υπάρχουν πολύ σημαντικές κοινότητες που δεν έχουν ακούσει ποτέ για φεμινισμό, πατριαρχία ή αποικιοκρατία, με τις οποίες αισθάνομαι πολύ πιο κοντά όπως οι κολεκτίβες γυναικών που αναζητούν αγνοούμενους. Οι TERF είναι φασίστριες αφού χρησιμοποιούν την ίδια ρητορική με τον φασισμό ιστορικά." είπε μεταξύ άλλων μιλώντας για προοδευτικές συμμαχίες απέναντι στην άνοδο της ακροδεξιάς, αλλά και για τον φασίστα που όλοι έχουμε μέσα μας και το πώς τον αναγνωρίζει βλέποντας τις αντιδράσεις διαφορετικών ατόμων σε σχέση με τη φυλή, τις περιθωριοποιημένες γειτονιές, τη χρήση ναρκωτικών, την παρένθετη μητρότητα, τα εργασιακά δικαιωμάτων των σεξεργατριών, τις τρανς.. 

Η αρχιτεκτονική της βίας 

Invastigative Commons Forensic
© https://www.borderforensics.org/
Χάρτης που παρουσιάζει τεκμηριωμένες περιπτώσεις θανάτων και εξαφανίσεων στα σύνορα. Χάρτης: Border Forensics, 2026. 
Invastigative Commons Forensic
© Maciej Moskwa, 2021. https://www.borderforensics.org/
Μια ομάδα μεταναστών στα σύνορα Λευκορωσίας–Πολωνίας, τον Αύγουστο του 2021, κοντά στο χωριό Ουσνάρζ Γκούρνι. Οι μετανάστες περικυκλώνονται από τις αρχές και των δύο πλευρών: μπροστά βρίσκονται οι πολωνικές αρχές, ενώ πίσω, στη γραμμή των δέντρων, οι λευκορωσικές αρχές, εμποδίζοντάς τους να προχωρήσουν ή να υποχωρήσουν. 

Το απόγευμα μας βρήκε στο κατάμεστο BIOS για τη δημόσια εκδήλωση Reporting from the Field του πρώτου συνεδρίου του δικτύου Investigative Commons, ενός διεθνούς δικτύου 16 οργανισμών που δημιουργήθηκαν μέσα από το πεδίο της forensic architecture και σήμερα δραστηριοποιούνται ανά τον κόσμο, από την Νορβηγία ως το Μεξικό και από την Αθήνα ως τη Γάζα. Χρησιμοποιώντας τεχνολογικά, αρχιτεκτονικά και αισθητικά εργαλεία η διευρυμένη αυτή κοινότητα πρακτικής περιλαμβάνει ερευνητικούς οργανισμούς και δημοσιογράφους, νομικούς, ακτιβιστές, επιστήμονες, καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες, κινηματογραφιστές, προγραμματιστές λογισμικού και πολιτιστικούς θεσμούς ενώ τα τεκμήρια που παράγουν αξιοποιούνται όπου μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στην αλλαγή: σε εθνικά και διεθνή δικαστήρια, σε αστικά δικαστήρια και επιτροπές αλήθειας, στα μέσα ενημέρωσης, καθώς και σε χώρους τέχνης και πολιτισμού. Ερευνούν την εμπλοκή και τη συνενοχή κρατικών και εταιρικών φορέων σε υποθέσεις ακροδεξιάς βίας, ρατσιστικής αστυνόμευσης και συνοριακών καθεστώτων, αστικού πολέμου, έμφυλης βίας, παραβιάσεων εργασιακών δικαιωμάτων και κυβερνοπαρακολούθησης, ενώ παράλληλα στηρίζουν τα αιτήματα για επανορθώσεις απέναντι στα συνεχιζόμενα εγκλήματα της αποικιοκρατίας.

Reporting from the field Forensic Commons

Invastigative Commons Forensic
© Forensic Architecture, 2023, Plano Negativo
H δολοφονία του Dilan Cruz, Κολομβία, 2019
Χωροθέτηση όλων των διαδηλωτών που κινούνταν προς βορρά στην Carrera 4, με βάση τρεις κάμερες που κατέγραψαν τη σκηνή από τη στιγμή που ο Dilan Cruz επέστρεψε τη δεύτερη χειροβομβίδα δακρυγόνου έως τον πυροβολισμό από τον λοχαγό Cubillos.
(Forensic Architecture, 2023) Plano Negativo

Reporting from the field Forensic Commons

Η πρακτική της χαρτογράφησης που χρησιμοποιούν διαφορετικές ομάδες για να ορίσουν, για παράδειγμα, ένα περιβαλλοντικό έγκλημα στην Κολομβία ή την εγκατάλειψη των προσφύγων να πεθάνουν στο κρύο στα σύνορα της Πολωνίας με τη Λευκορωσία, αλλά και η δημιουργία των συνθηκών εκείνων που θα κάνουν αντιληπτή μια τέτοια πράξη ως πολιτική βία και ως μαρτυρία ικανή να σταθεί σε ένα δικαστήριο απασχόλησε διαφορετικές παρουσιάσεις ξεδιπλώνοντας μια αρχιτεκτονική της βίας αλλά και της αντίστασης, μέρος της οποίας αποτελεί και η Ελλάδα (χαρακτηριστικά παραδείγματα όπου έχουν διεξαχθεί σχετικές έρευνες η Μόρια, η δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου/ Zackie Oh και η Πύλος). 

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε Επίσης


 

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Τέχνες

Αυτά είναι τα βιβλία της shortlist για το βραβείο Booker 2026

Η βραχεία λίστα περιλαμβάνει δύο προηγούμενους νικητές, έναν συγγραφέα που έχει συμπεριληφθεί ξανά σε βραχεία λίστα και τρεις πρωτοεμφανιζόμενους συγγραφείς στον θεσμό.

ΓΡΑΦΕΙ: ΣΕΒΗ ΣΑΛΑΓΙΑΝΝΗ
23/09/2026

Η διαφορετική όραση γίνεται πεδίο καλλιτεχνικής έρευνας στο Sculpture Genetics

Το "Sculpture Genetics" εξερευνά τη διαφορετική όραση ως αφετηρία για νέους τρόπους αντίληψης, μέσα από το έργο των Δημήτρη Αμελαδιώτη και Φώτη Φλεβοτόμου.

Μια νέα εικαστική στάση του Δημήτρη Ζουρούδη στη Gallery Braggart

Η Gallery Gallery Braggart υποδέχεται τη νέα ατομική έκθεση του Δημήτρη Ζουρούδη, που ανοίγει στις 2 Οκτωβρίου και θα διαρκέσει έως τις 29 του μήνα.

Όσα κρύβονται πίσω από το πλέγμα: Ο Aubert Issachar στη Roma Gallery

Το Αθηνόραμα βρέθηκε στο press preview της έκθεσης "Grids" του Aubert Issachar στη Roma Gallery, λίγο πριν από τα εγκαίνια, και ανακάλυψε έναν κόσμο από πλέγματα, λέξεις και επαναλήψεις που αποκτούν νέο νόημα.

Ένας αιώνας Αθήνα, μέσα από μία πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση

Η ιστορία της πρωτεύουσας ζωντανεύει μέσα από μια έκθεση "Όψεις της πόλης, 1841-1941", που παρακολουθεί την εξέλιξη της Αθήνας από το 1841 έως το 1941.

Τι θα δούμε το φθινόπωρο στα μουσεία της Αθήνας

Φτιάξαμε μια λίστα με τα εικαστικά ραντεβού που αξίζει να δώσετε τους επόμενους μήνες στα μουσεία και τα πολιτιστικά ιδρύματα της πόλης.

Έχετε αναρωτηθεί ποια είναι "η επόμενη ημέρα" στη σχέση ανθρώπου-φύσης;

H έκθεση καταπιάνεται με ζητήματα για το περιβάλλον, αναδεικνύοντας ότι η ευαισθητοποίηση και η συλλογική δράση, μπορούν να συμβάλουν στην αποκατάστασή του.