Αντωνίνα Ανδρεαδάκη©
Στο αίθριο της Στοάς Αρσακείου, ένας εμβληματικός ανοιχτός χώρος εγκαινιάζεται φέτος το καλοκαίρι και αφιερώνεται στον πολιτισμό, φιλοξενώντας πάνω από 40 ημέρες εκδηλώσεων. Ο λόγος για τη Στοά Culture που φιλοδοξεί να μετατοπίσει ριζικά την ψυχαγωγική εμπειρία στον αστικό ιστό της Αθήνας. Η πρώτη θεατρική παράσταση του εγχειρήματος δεν θα μπορούσε να είναι άλλη από το νέο πρότζεκτ του Θεάτρου Τέχνης Καρόλου Κουν. Το ιστορικότερο τοπόσημο του εγχειρήματος της νέας Στοάς, που συνδέει το πολύτιμο παρελθόν με το ζωντανό παρόν της πόλης, "ανεβαίνει" φέτος το καλοκαίρι στο αίθριο για να συνομιλήσει με το μέλλον της. Από τις 29 Ιουνίου 2026 και κάθε Δευτέρα η παράσταση "Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες - The Loom", σε σκηνοθεσία της καλλιτεχνικής διευθύντριας του Θεάτρου Τέχνης Μαριάννας Κάλμπαρη, έρχεται για να αφηγηθεί την ιστορία που δεν ειπώθηκε ποτέ. Την ιστορία της Πηνελόπης και κάθε γυναίκας, του χθες και του σήμερα.

Με όχημα τον αργαλειό της Φοίβης Βλάσση που δεσπόζει στο κέντρο της σκηνής και χρησιμοποιείται ως μουσικό όργανο και τις δημιουργίες της ’ergon της Μαριέττας Καρπαθίου να επαναπροσδιορίζουν το ύφασμα ως φορέα μνήμης, μεταμόρφωσης και πολιτισμού, η Μαριάννα Κάλμπαρη αφηγείται αναλαμβάνοντας τον ρόλο μιας σύγχρονης ραψωδού και η Χριστίνα Σουγιουλτζή γίνεται το γυναικείο σώμα που παλεύει με τα όριά του, με τους ρόλους που του αποδίδονται, με τα "κοστούμια" που καλείται να φορέσει ή να απεκδυθεί.
"Από όπου θες λοιπόν, μούσα, ξεκίνα σήμερα την ιστορία. Γιατί πάρα πολλά ακούμε αιώνες τώρα για τις Οδύσσειες των γενναίων ανδρών, και τόσο λίγα για τις Πηνελοπιάδες των σιωπηλών γυναικών".
Η παράσταση "Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες - The Loom" μιλάει για τον κοινωνικό έλεγχο που επιβλήθηκε και συνεχίζει να επιβάλλεται στη γυναικεία σεξουαλικότητα, από τους πανάρχαιους χρόνους έως τα ασφυκτικά πρότυπα του σήμερα. Είναι η Οδύσσεια που δεν επιτράπηκε στην Πηνελόπη να αφηγηθεί, αλλά και η Οδύσσεια, ή μάλλον η Πηνελοπιάδα, κάθε γυναίκας, του χθες και του σήμερα.
Στο επίκεντρο της σκηνής, ένας αργαλειός γίνεται η μηχανή μιας νέας πλοκής. Δεν παράγει απλώς ύφασμα. Παράγει ζωντανά μουσική, μνήμη, αφήγηση. Το ομηρικό έπος πλέκεται με πρωτότυπα κείμενα και μύθους, παραδοσιακά και νέα τραγούδια, σώμα και ρούχο. Όλα "συρράπτονται" ζωντανά μέσα από τον ρυθμό του αργαλειού, δημιουργώντας αυτοσχέδιες ραψ-ωδίες, δηλαδή "ραμμένες" μεταξύ τους ωδές.

Στο κέντρο της σκηνής, η Φοίβη Βλάσση χρησιμοποιεί τον αργαλειό ως μουσικό όργανο, μετατρέποντας την πράξη της ύφανσης σε ζωντανή μουσική και τραγούδια. Η Μαριάννα Κάλμπαρη αφηγείται αναλαμβάνοντας τον ρόλο μιας σύγχρονης ραψωδού, ενώ η Χριστίνα Σουγιουλτζή γίνεται το γυναικείο σώμα που παλεύει με τα όριά του, με τους ρόλους που του αποδίδονται, με τα "κοστούμια" που καλείται να φορέσει ή να απεκδυθεί. Μέσα από τις δημιουργίες της ’ergon, η Μαριέττα Καρπαθίου συνομιλεί με το ύφασμα ως φορέα μνήμης, μεταμόρφωσης και πολιτισμού, ενώ η Στέλλα Κάλτσου φωτίζει με τον δικό της τρόπο την πρωτότυπη αυτή σκηνική συνάντηση, που συμπληρώνεται με τη συνεργασία στη σκηνοθεσία και σκηνογραφική επιμέλεια του Άγγελου Μπούρα.

Η ίδια η παράσταση δημιουργεί και ένα πλέγμα συνεργασιών. Το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν συναντά τη Στοά Culture και εγκαινιάζει μαζί της έναν νέο δημιουργικό διάλογο μέσα στη Στοά Αρσακείου, στο ιστορικό κτίριο που αναγεννάται ως ένας νέος χώρος πολιτισμού,γεύσης και εμπειρίας. Το ελληνικό cultural fashion brand ’ergon, που επίσης αποκτά τη δική του νέα στέγη στη Στοά, φέρνει τη γνώση και την αισθητική του πάνω στο ένδυμα και τη σύγχρονη ελληνική πολιτιστική ταυτότητα. Θέατρο, μουσική, χορός, ρούχο και χώρος πλέκονται, υφαίνοντας μαζί ένα νέο πεδίο συνάντησης με οδηγό την ελληνικότητα και τη σύγχρονη δημιουργία.

Το "The Loom" επιστρέφει στην Οδύσσεια για να ξηλώσει ένα κομμάτι της και να το ξαναϋφάνει αλλιώς: από την πλευρά των γυναικών που υποχρεώθηκαν να "ντυθούν" συγκεκριμένους ρόλους, προκειμένου να εξυπηρετήσουν ένα συγκεκριμένο αφήγημα. Γιατί δεν υπάρχει Οδύσσεια χωρίς πιστή Πηνελόπη.
'Όμως αυτό που αιώνες τώρα αποκαλείται "πίστη", ίσως να ήταν εξαναγκαστική υποταγή. Αυτό που παρουσιάζεται ως αρετή και σύνεση, ίσως να ήταν φόβος. Μην ξεχνάμε άλλωστε και τις δώδεκα ανώνυμες δούλες της Πηνελόπης, εκείνες τις γυναίκες χωρίς δική τους ραψωδία, που τιμωρήθηκαν με άγριο θάνατο για να αποκατασταθεί η τάξη και η "τιμή" του ανδρικού κόσμου.

Εκεί, λοιπόν, που ο αργαλειός της Πηνελόπης υπήρξε εργαλείο επιβίωσης και σιωπηλής αντίστασης, εδώ γίνεται εργαλείο αποκάλυψης. Το ύφασμα που υφαίνεται σήμερα δεν καλύπτει την αλήθεια. Κάθε χτύπος της σαΐτας ξηλώνει λίγο τον παλιό μύθο και ράβει στη θέση του ένα άλλο τραγούδι: όχι πια μόνο την Οδύσσεια του ήρωα που επιστρέφει, αλλά τις Πηνελοπιάδες των γυναικών που υπέμειναν σωπαίνοντας, αλλά τώρα θέλουν να μιλήσουν.
Στην καρδιά του Μεγάρου Αρσάκη, εκεί που η ιστορία γίνεται μέρος της πόλης, δύο οργανισμοί με κοινή πίστη στη ζωντανή καλλιτεχνική δημιουργία, συναντιούνται για να ανοίξουν έναν νέο διάλογο ανάμεσα στο θέατρο, τη μουσική, το σώμα, το ένδυμα και τον ίδιο τον χώρο. Η συνεργασία αυτή σηματοδοτεί την αρχή μιας σχέσης που φιλοδοξεί να φέρει νέες μορφές παραστατικής εμπειρίας στο κέντρο της Αθήνας μέσα από την "Στοά Culture, πολιτισμός στην πόλη."
Το κείμενο, τη σκηνοθεσία και τον λόγο υπογράφει η Μαριάννα Κάλμπαρη. Η Φοίβη Βλάσση αναλαμβάνει τη ζωντανή μουσική, το τραγούδι, τον ηχητικό σχεδιασμό και τον αργαλειό, ενώ η Χριστίνα Σουγιουλτζή συμμετέχει στον χορό, την ακροβασία και το ακορντεόν. Το garment & visual collaboration υπογράφει η Μαριέττα Καρπαθίου / ’ergon, τους φωτισμούς σχεδιάζει η Στέλλα Κάλτσου, ενώ ο Άγγελος Μπούρας συνεργάζεται στη σκηνοθεσία και έχει τη σκηνογραφική επιμέλεια. Την ομάδα του project ’ergon αποτελούν οι Νεφέλη Λιτσάκη, Ελένη Παλαφούτα και Ξένια Τσιαμαντά.

Info
Προγραμματισμένη πρεμιέρα: Δευτέρα 29 Ιουνίου 2026
Στοά Culture (αίθριο της Στοάς Αρσακείου, πάνω από το Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης, είσοδος Πεσμαζόγλου 5)
Παραστάσεις: κάθε Δευτέρα στις 9 μ.μ.
*Με αγγλικούς υπέρτιτλους από 6 Ιουλίου
Προπώληση εισιτηρίων: more.com
Περισσότερες πληροφορίες
Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες - The Loom
Η πρωτότυπη παράσταση έρχεται να αφηγηθεί την ιστορία της Πηνελόπης και κάθε γυναίκας του χθες και του σήμερα, η οποία δεν ειπώθηκε ποτέ. «Από όπου θες λοιπόν, μούσα, ξεκίνα σήμερα την ιστορία. Γιατί πάρα πολλά ακούμε αιώνες τώρα για τις Οδύσσειες των γενναίων ανδρών, και τόσο λίγα για τις Πηνελοπιάδες των σιωπηλών γυναικών». Με όχημα τον αργαλειό της Φοίβης Βλάσση που δεσπόζει στο κέντρο της σκηνής και χρησιμοποιείται ως μουσικό όργανο και τις δημιουργίες της Μαριέττας Καρπαθίου να επαναπροσδιορίζουν το ύφασμα ως φορέα μνήμης, μεταμόρφωσης και πολιτισμού, η Μαριάννα Κάλμπαρη αφηγείται αναλαμβάνοντας τον ρόλο μιας σύγχρονης ραψωδού και η Χριστίνα Σουγιουλτζή γίνεται το γυναικείο σώμα που παλεύει με τα όριά του, με τους ρόλους που του αποδίδονται, με τα «κοστούμια» που καλείται να φορέσει ή να απεκδυθεί.


