Ένας γραφίστας και μια αρχιτέκτονας κρύβονται πίσω από την Athens Zine Bibliotheque, το ζινο-στέκι που εδρεύει στους Αμπελόκηπους εδώ και περίπου μια δεκαετία. Με αφορμή τη συμμετοχή τους στο Athens Art Book Fair 2024 στη Στοά Τρίστρατο (4-6/10), ο Τάσος Παπαϊωάννου και η Παναγιώτα Θεοφιλάτου μιλούν στο "α" για το επιτυχημένο τους εγχείρημα αλλά και το φανζίν "These are a few of our favourite things" που τρέχουν παράλληλα.
Όλα ξεκίνησαν το 2013. Όντας ζευγάρι για αρκετά χρόνια, ο Τάσος και η Παναγιώτα ήθελαν να ενώσουν τις δυνάμεις τους και να δημιουργήσουν ένα πρότζεκτ που θα τους επέτρεπε να γίνουν και συνεργάτες. Τελικά, τα ζιν ήταν η λύση. "Μας ενδιέφερε και τους δύο η συγκεκριμένη τέχνη" παραδέχονται, και έτσι το 2013 αποφάσισαν να συστήσουν το ελληνικό κοινό στο "These Are a Few of Our Favorite Things", ένα συνεργατικό φανζίν που αρχικά αφορούσε την αρχιτεκτονική, τη γραφιστική και την εικονογράφηση.
Έναν χρόνο μετά, στις αρχές του ’14, ίδρυσαν την Athens Zine Bibliotheque. Η ιδέα προέκυψε μετά από τη συνεργασία του Τάσου και της Παναγιώτας με την αστική παρέμβαση "Ίχνη Εμπορίου" του Δήμου Αθηναίων, ο οποίος τους παραχώρησε για 6 μήνες έναν χώρο για να διοργανώσουν δωρεάν εργαστήρια για το κοινό. Μιας και η συλλογή τους με ζιν είχε μεγαλώσει αρκετά, η σκέφτηκαν να ιδρύσουν μια αναγνωστική βιβλιοθήκη που θα διαχειρίζονταν όπως ήθελαν και χωρίς περιορισμούς. Οι ίδιοι την περιγράφουν ως ένα "κοινωνικό πρότζεκτ". "Μας άρεσε πάντα σαν ιδέα, το βρίσκαμε πολύ ρομαντικό".
"το ζιν έχει πολλές δυνατότητες, το αντιμετωπίζουμε ως μέσο έκφρασης και γι’αυτό δεν προσπαθούμε να ορίσουμε το περιεχόμενό του"
Παρότι η αρχική ιδέα ήταν να συλλέξουν ζιν που περιορίζονταν σε θεματικές σχετικές με το επαγγελματικό τους υπόβαθρο, τα διάφορα open call που έκαναν στη συνέχεια οδήγησε σε έναν εκτεταμένο όγκο ζιν από διάφορους καλλιτέχνες και εκδοτικά εγχειρήματα. Η διεύρυνση της συλλογής ήταν μάλλον αναπόφευκτη αλλά και καθοριστική για την εξέλιξη της Athens Zine Bibliotheque, στα ράφια της οποίας πλέον υπάρχουν περίπου 1.700 τίτλοι από διεθνείς δημιουργούς ζιν.
10 χρόνια μετά, η βιβλιοθήκη στους Αμπελόκηπους -που λειτουργεί και ως στούντιο για το "These Are a Few of Our Favorite Things"- έχει γίνει ένα αγαπημένο στέκι για τους Έλληνες λάτρεις του ζιν. Μάλιστα, δεν είναι λίγες οι φορές που η βιβλιοθήκη υποδέχεται επισκέπτες από όλον τον κόσμο. Δεν εννοούμε μόνο δημιουργούς ζιν, αλλά και άτομα που κάνουν ακαδημαϊκές έρευνες ή καθηγητές πανεπιστημίων που θέλουν να εξερευνήσουν περαιτέρω τον κόσμο των ελληνικών ζιν. Ως "These Are a Few of Our Favorite Things", ο Τάσος και η Παναγιώτα ενίοτε συμμετέχουν σε εκθέσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό, ενώ έχουν προκύψει πολλές συνεργασίες με σημαντικά ελληνικά φεστιβάλ: Balcan Kan Kino, illustradays και πιο πρόσφατα το Athens Photo Festival 2024, για το οποίο σχεδίασαν το ζιν "Her Gaze", αφιερωμένο σε γυναίκες και θηλυκότητες φωτογράφους (μπορείτε να το βρείτε στο φετινό Athens Art Book Fair, με ελεύθερη συνεισφορά).
"Το νόημα είναι να μην πιέζεις καταστάσεις, αλλά να κάνεις ό,τι κάνεις πιο δημιουργικά και ελεύθερα"
Το πρώτο πρότζεκτ του "These Are a Few of Our Favorite Things" ήταν το "Cactus" και είχε να κάνει με -wait for it- κάκτους. Παρουσιάστηκε στο 1ο Athens Zine Fest στη Σχολή Καλών Τεχνών. "Με ενδιέφερε πάντα το κόνσεπτ των ζιν" παραδέχεται η Παναγιώτα, η οποία ανακάλυψε τυχαία την ιδιαίτερη αυτή τέχνη και την ενθουσίασε ο πειραματισμός των ζιν. Αντιθέτως, ο Τάσος, ως γραφίστας, ασχολούταν πιο εντατικά με τα ζιν, ενώ οι γνώσεις του πάνω στο graphic design συχνά φάνηκαν χρήσιμες για τον σχεδιασμό των εκδόσεων του "These Are a Few of Our Favorite Things". Το εκδοτικό εγχείρημα έχει κυκλοφορήσει περίπου δέκα ζιν μέχρι σήμερα και με αφορμή το Athens Art Book Fair 2024 θα παρουσιάσει δύο νέες εκδόσεις, η μία εκ των οποίων είναι δημιούργημα της τρίχρονης κόρης του ζευγαριού. Το λες και οικογενειακή ζινο-επιχείρηση.
Ο Τάσος και η Παναγιώτα πλέον δεν έχουν τον χρόνο να φτιάχνουν τόσο συχνά ζιν, όμως σύντομα σκέφτονται να εκδώσουν μια συλλογή από φυλλάδια (διαφημιστικά, θρησκευτικά, πολιτικά κ.α.) που εδώ και μια δεκαετία πλανόδιοι πωλητές και μη αφήνουν πάνω στο αυτοκίνητό τους. "Αυτό που μας αρέσει στο ζιν είναι το κόνσεπτ, γιατί συχνά είναι πολύ πιο ενδιαφέρον από την εφαρμογή του. Π.χ. έχει ενδιαφέρον η ιδέα ότι κάποιος θα μαζέψει τα φυλλάδια που άφησαν στο αμάξι του, όπως κάναμε εμείς, ενώ η δημιουργία του ζιν μετέπειτα μπορεί να μην είναι τόσο εντυπωσιακή. Το ζιν έχει πολλές δυνατότητες, το αντιμετωπίζουμε ως μέσο έκφρασης και γι’αυτό δεν προσπαθούμε να ορίσουμε το περιεχόμενό του. Δεν είναι μια πολύ mainstream τέχνη, αλλά υπάρχει μια αναβίωση την τελευταία περίοδο, γιατί έχει και το καλλιτεχνικό στοιχείο, επομένως μπορείς να μεταφέρεις σε ένα ζιν μια ιστορία ή να φτιάξεις κάτι σαν art book. Ακόμα και στην Athens Zine Bibliotheque δεν μας ενδιαφέρει πλέον να συλλέξουμε κάτι συγκεκριμένο, ούτε μας νοιάζει αν θα είναι ποίηση, φωτοτυπίες, αν θα είναι ανεξάρτητο εγχείρημα ή από εκδοτικό οίκο, ούτε περιοριζόμαστε θεματικά πλέον -αν και το είχαμε επιχειρήσει όταν πρωτοξεκινήσαμε" αναφέρει το ζευγάρι. Είναι εμφανές ότι η Athens Zine Bibliotheque έχει εξελιχθεί σε ένα σημαντικό, συμπεριληπτικό βιβλιοστέκι και οι δημιουργοί της πιστεύουν ότι το υλικό που έχουν συλλέξει ανά τα χρόνια αντιπροσωπεύει σε αρκετά ικανοποιητικό βαθμό τη σημερινή ελληνική σκηνή ζιν.
Η βιβλιοθήκη είναι ανοιχτή μόνο μία φορά τον μήνα ή κατόπιν ραντεβού, καθώς δεν υπάρχει χρόνος για να λειτουργήσει σε καθημερινή βάση. Η Παναγιώτα παρατηρεί ότι το αναγνωστικό κοινό δεν συνηθίζει πλέον να επισκέπτεται τακτικά δημόσιες βιβλιοθήκες, επομένως θα ήταν απογοητευτικό να λειτουργεί συχνότερα χωρίς τελικά να έχει επισκεψιμότητα. "Η βιβλιοθήκη και το "These Are a Few of Our Favourite Things" είναι πρότζεκτ που αγαπάμε και δεν θέλουμε να καταλήξουμε να νιώθουμε τύψεις ή να τα μισήσουμε λόγω του φόρτου. Επομένως για εμάς είναι προς το παρόν ιδανικό να λειτουργεί μία φορά το μήνα ή μέσω ραντεβού. Η εκδοτική σκηνή ζιν είναι πιο ελεύθερη και ο καθένας διαχειρίζεται το πρότζεκτ του όπως θέλει και όποτε έχει χρόνο. Το νόημα είναι να μην πιέζεις καταστάσεις, αλλά να κάνεις ό,τι κάνεις πιο δημιουργικά και ελεύθερα" σχολιάζουν ο Τάσος και η Παναγιώτα.
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
