Ο Ιούλιος είναι εδώ, η θερινή περίοδος συνεχίζεται ακάθεκτη κι εμείς συγκεντρώσαμε 15 ιδέες για φρέσκα βιβλία (+1 λογοτεχνικό περιοδικό) που αξίζουν να γίνουν το θερινό σας ανάγνωσμα.
Πίσω από τα σκυλιά - Michèle Pedinielli
Μετάφραση: Γιάννης Καυκιάς
Η Ντιου Μποκανέρα, την οποία γνωρίσαμε στο Μποκανέρα, το πρώτο βιβλίο της σειράς με ηρωίδα αυτή την πενηντάρα, ανυπότακτη, θαρραλέα και επίμονη ιδιωτική ντετέκτιβ στη Νίκαια της Γαλλίας, που διακρίνεται για το ανατρεπτικό της χιούμορ, επιστρέφει. Ερευνά τώρα τη φρικτή δολοφονία ενός νεαρού πρόσφυγα από την Ερυθραία. Η Ντιου θα αφοσιωθεί ψυχή τε και σώματι στην υπόθεση, ψάχνοντας τους δρόμους που ακολουθούν οι πρόσφυγες όταν εγκαταλείπουν τoν τρόμο της πατρίδας τους, περνώντας μέσα από τη Γαλλία για να φτάσουν στη νέα Γη της Επαγγελίας, την Αγγλία ή τη Γερμανία. Ναι, πρέπει να περάσεις τα σύνορα για να σωθείς. Και το μόνο όπλο που διαθέτεις είναι η ανθρώπινη αλληλεγγύη.
Πόλις
Ο κύριος Μίνστερ - Αλμπέρτο Σαβίνιο
Μετάφραση: Δήμητρα Δότση
Σε μια Ρώμη μετέωρη ανάμεσα στον απόηχο του πολέμου και τη μεταφυσική σιωπή, ο κύριος Μίνστερ, ένας συνηθισμένος αστός με πάθος για την τέχνη, γλιστρά ξαφνικά έξω από τις ράγες της κανονικότητας. Αυτό που ξεκινά ως μια παράλογη υποψία μετατρέπεται σε μια ιλιγγιώδη κάθοδο στο άγνωστο: ο κύριος Μίνστερ νιώθει πως έχει πεθάνει και παρακολουθεί το ίδιο του το σώμα να αποσυντίθεται, ενώ ο νους του παραμένει διαυγής, σχεδόν βασανιστικά ξύπνιος. Γραμμένο το 1943, κατά την πιο γόνιμη περίοδο του Αλμπέρτο Σαβίνιο, Ο κύριος Μίνστερ είναι κάτι πολύ παραπάνω από ένα διήγημα φαντασίας, είναι μια μεταμορφωμένη αυτοπροσωπογραφία του συγγραφέα και ένας χειμαρρώδης στοχασμός πάνω στις μυστηριώδεις σχέσεις ανάμεσα στην ψυχή και τον θάνατο, το παρελθόν και το μέλλον.
Loggia
Αναμνήσεις από το τέλος - Δημήτρης Γκιούλος
Ένα κατακερματισμένο, μη γραμμικό ποίημα οι "αναμνήσεις από το τέλος", που πέφτει πάνω σου σαν την πραγματικότητα, σαν κάποιο βίντεο που σκρολάρεις πριν κοιμηθείς, σαν το νέο υπερόπλο. Κι όμως, ο κόσμος θα συνεχίσει να σώζεται.
Κείμενα
Η χερσόνησος με τα άδεια σπίτια - David Ucles
Μετάφραση: Αγγελική Βασιλάκου
Η ιστορία ενός στρατιώτη που σκίζει το δέρμα του για να αφήσει τη συσσωρευμένη στάχτη να βγει, ενός ποιητή που ράβει τη σκιά ενός κοριτσιού μετά από έναν βομβαρδισμό, και ενός δασκάλου που μαθαίνει στους μαθητές του πώς να παριστάνουν τους νεκρούς. Ενός στρατηγού που κοιμάται δίπλα στο κομμένο χέρι μιας αγίας, ενός τυφλού παιδιού που ανακτά την όρασή του κατά τη διάρκεια μιας συσκότισης, και μιας χωρικής που βάφει μαύρα όλα τα δέντρα του κήπου της. Ενός ξένου φωτογράφου που πατάει μια νάρκη κοντά στο Μπρουνέτε και δεν σηκώνει το πόδι του για σαράντα χρόνια, ενός κατοίκου της Γκερνίκας που οδηγεί μέχρι το κέντρο του Παρισιού ένα φορτηγάκι με τα καπνισμένα συντρίμμια μιας αεροπορικής επίθεσης, και ενός πληγωμένου σκύλου που το αίμα του θα βάψει την τελευταία λωρίδα μιας εγκαταλειμμένης σημαίας του Μπαδαχόθ. Ιδού, λοιπόν, η ιστορία του ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου και μιας ετοιμοθάνατης Ιβηρικής, όπου το φανταστικό καθρεφτίζει τη σκληρότητα του πραγματικού.
Μεταίχμιο
Το καλό μες στο κακό - Σαμάντα Σβέμπλιν
Μετάφραση: Εφη Γιαννοπούλου
Μια µητέρα προσπαθεί, αλλά αποτυγχάνει, να πνιγεί. Πώς θα καταφέρει να εξακολουθήσει να κάνει ό,τι έκανε πριν, ως σύζυγος και ως µαµά, µετά την ανάδυση από τα βάθη της λίµνης όπου είδε κάτι φριχτό και σαγηνευτικό; Ένας πατέρας στοιχειώνεται από την ενοχή για µια στιγµή απόσπασης της προσοχής του και τις διά βίου συνέπειές της στη ζωή του γιου του. Η εµφάνιση ενός τραυµατισµένου αλόγου από το πουθενά ξύνει πληγές. Η απόπειρα δηλητηρίασης µιας γάτας οδηγεί δύο γυναίκες συγγραφείς σε εκπληκτικά συµπεράσµατα. Δύο κορίτσια συναντούν στις διακοπές τους µια αλκοολική ποιήτρια και αφοσιώνονται στη φροντίδα της. Μια γυναίκα περιθάλπει µια ξένη ηλικιωµένη µε άνοια βιώνοντας απρόσµενα τις συνέπειες της συνεξάρτησης. Άνθρωποι που βρίσκονται σε ένα σηµείο χωρίς επιστροφή, θαµπωµένοι από το φως µιας επικείµενης τραγωδίας.
Πατάκης
Κατεδάφιση - Άνια Βουλούδη
Καθώς οι μέρες περνάνε σαν νύχτες η μία μετά την άλλη, μια γυναίκα αφηγείται τις σχέσεις, τα συναισθήματα και το παρελθόν της σε μια μονομερή, επίμονη αλληλογραφία με έναν μακρινό φίλο, πιάνει και αφήνει τα νήματα μιας σκόρπιας ζωής, μιας καθημερινότητας από τη Θεσσαλονίκη στην Κρήτη, στη Γερμανία, στο χωριό και πίσω στη Θεσσαλονίκη. Συνειδητοποιεί γράφοντας πως το μόνο που της ανήκει είναι ένας σωρός παλιοπράγματα, διάσπαρτες αναμνήσεις, εντυπώσεις, αφηγήσεις που προσπαθούν να οργανωθούν, αντικείμενα και αγαπημένα πρόσωπα που ψάχνουν να βρουν τη θέση τους, πως πάντοτε αναζητά κάτι και πως την ίδια στιγμή κάτι απ’ όσα έχει δεν είναι δικό της.
Αντίποδες
Μαρία η γυναίκα των συμπτώσεων - Τζόναθαν Κόου
Μετάφραση: Άλκηστις Τριμπέρη
Η Μαρία είναι μια νεαρή γυναίκα που ζει στα περίχωρα του Μπέρμιγχαμ. Αδιάφορη από επιλογή και αναποφάσιστη από τη φύση της, θεωρεί πως γίνεται πολύς θόρυβος για το τίποτα. Δεν επέλεξε να γεννηθεί, ούτε να γίνει αυτό που είναι. Δεν επέλεξε τους ανθρώπους που θα συναντούσε: εγωμανείς, κλεπτομανείς, παρανοϊκούς, φανατικούς θρησκευόμενους, και, τον χειρότερο απ’ όλους, τον μελλοντικό της σύζυγο, τον Μάρτιν. Ξαφνικά αρχίζει να νιώθει σαν κάποιος να την έχει τοποθετήσει στον κεντρικό ρόλο μιας θλιβερής και κάπως σκληρής μικρής κωμωδίας. Δοκιμάζει όλους τους συνηθισμένους τρόπους για να γεμίσει τον χρόνο της, όπως της έχουν μάθει -μαγειρεύει, βρίσκει δουλειά, γίνεται μητέρα-, όμως η απογοήτευσή της μεγαλώνει όλο και περισσότερο. Μόνο ο γάτος της, με την ήρεμη αδιαφορία του, της γεννά την ιδέα ότι ίσως μια μορφή ευτυχίας είναι εφικτή. Αλλά πώς μπορεί να είναι κανείς ευτυχισμένος όταν η ζωή του μοιάζει με διαδοχή από ατυχήματα, από συμπτώσεις... Θα καταφέρει ποτέ να πάρει τον έλεγχο της ζωής της ή η ιστορία της είναι καταδικασμένη να τελειώσει όπως άρχισε - κατά τύχη;
Πόλις
Εκάτη - Πιερ Ζαν Ζουβ
Μετάφραση: Σοφία Λεωνίδη
Η Εκάτη είναι το πρώτο μέρος από το δίπτυχο: Εκάτη και Ουαγκαντού - Περιπέτεια της Κατρίν Κρασά. Ο Ζουβ αφηγείται την ιστορία σε πρώτο πρόσωπο, ως γυναίκα και ως Εκάτη, την ουράνια θεά που ανοίγει την πύλη του ασυνειδήτου και του Άδη. Μια σταρ του σινεμά αναζητά τη μοίρα της στους κοσμικούς χώρους της διανόησης, της τέχνης και του φεμινιστικού κύματος της δεκαετίας του 1920 στην Ευρώπη, μέσα από πολλαπλές ερωτικές περιπέτειες, είτε πρόκειται για τον άντρα σύντροφο ζωής είτε με μια γυναίκα είτε για την περιπέτεια μιας νύχτας. Οι γυναίκες προβάλλουν την ελευθερία τους και οι άνδρες ομολογούν τις αδυναμίες τους. Η πρωταγωνίστρια βρίσκει τον μεγάλο της έρωτα στο πρόσωπο του Πιέρ Ιντεμινί. Τον χάνει σ’ ένα κοσμικό κοκτέιλ και τον ξαναβρίσκει στη Βιέννη, στον κύκλο μιας παθιασμένης αριστοκράτισσας, της Φάννυ Φελίσιτας. Οι δυναμικές και ταυτόχρονα ευάλωτες γυναίκες και οι άνδρες που πρωταγωνιστούν στις σελίδες του θυμίζουν ταινίες του βωβού κινηματογράφου με την Γκρέτα Γκάρμπο.
Άγρα
Η καρδιά της γινόταν ποτάμι - Ασημίνα Ξηρογιάννη
Η δέκατη ποιητική συλλογή της ποιήτριας, κριτικού λογοτεχνίας, θεατρολόγου και φιλολόγου. Ακολουθεί ένα απόσπασμα:
Αλλά τώρα σκέψου
πως σε αγκαλιάζω σφιχτά.
Και σου στέλνω τη θάλασσα
Σου ψιθυρίζω τον ουρανό
Σε κοιμάμαι.
Βακχικόν
Όσα ξέρω για σένα - Eric Chacour
Μετάφραση: Στέλα Ζουμπουλάκη
Στο Κάιρο της δεκαετίας του ογδόντα, ένας νέος γιατρός κάνει τη ζωή που όλοι περιμένουν από κείνον. Θα ακολουθήσει το επάγγελμα του πατέρα του, θα κληρονομήσει το ιατρείο του και την πελατεία του, θα κάνει τα πράγματα που πρέπει. Ο Ταρέκ δεν έχει χρόνο για σκέψεις και ερωτήματα. Μια τυχαία συνάντηση όμως θα κλονίσει τον γάμο του, την καριέρα του, ακόμα και τις βεβαιότητές του, και θα τον αναγκάσει να φύγει.
Από τη λεβαντίνικη κοινότητα της Αιγύπτου στους σκληρούς χειμώνες του Μόντρεαλ, από την ηγεμονία του Νάσερ στην αυγή ενός νέου αιώνα, ο Ταρέκ φεύγει, περιπλανιέται και αναπολεί. Συνειδητοποιεί όμως ότι χιλιάδες μίλια μακριά, κάποιος συγκεντρώνει τα κεφάλαια της ιστορίας του και προσπαθεί να ανασυνθέσει, κομμάτι κομμάτι, την πορεία της ζωής του.
Ιστορία μιας απουσίας και μιας πιθανής συμφιλίωσης, το Όσα ξέρω για σένα σκιαγραφεί το τρυφερό πορτρέτο μιας οικογένειας και μιας κοινωνίας που μεταμορφώνεται δραστικά. Το πρώτο μυθιστόρημα του Eric Chacour αποκαλύπτει έναν συγγραφέα με εκλεπτυσμένη γλώσσα, ευαισθησία και βαθιά κατανόηση της ανθρώπινης φύσης.
Μεταίχμιο
Για μια νέα φιλοσοφία: Ο άνθρωπος μέσα από τα μάτια της Αστροφυσικής - Παύλος Καστανάς
Στο βιβλίο αυτό, ο αστροφυσικός Παύλος Καστανάς μας προσκαλεί σε ένα θαρραλέο ταξίδι, μέσα από το οποίο αναδύεται μια αισιόδοξη, ειρηνική προοπτική για την ανθρωπότητα, διαμορφωμένη από τις ανακαλύψεις της Αστροφυσικής και της σύγχρονης επιστήμης.
Οι σελίδες του μας ταξιδεύουν σε κορυφαίες στιγμές της ιστορίας των επιστημών που μεταμόρφωσαν την ανθρώπινη σκέψη, σε αινιγματικά και εντυπωσιακά φαινόμενα του μακρόκοσμου και του μικρόκοσμου, στο παρελθόν και το μέλλον του Σύμπαντος, στη διαρκή σύγκρουση ορθολογισμού και ανορθολογισμού, και σε βαθιά υπαρξιακά και ποιητικά νοήματα που συγκινούν και εμπνέουν.
Μέσα από αυτή τη συναρπαστική διαδρομή, φανερώνεται η ανάγκη να υιοθετήσουμε μια νέα φιλοσοφία, βασισμένη στην επιστημονική πρόοδο και την επίγνωση της θέσης μας στο Σύμπαν. Μια φιλοσοφία που θα μας επιτρέψει να πορευτούμε ενωμένοι προς το μέλλον, με ρεαλισμό αλλά και με βαθιά εκτίμηση για τη μοναδικότητα της ύπαρξής μας.
Διόπτρα
Ανθρώπινες πράξεις - Χαν Γκανγκ
Μετάφραση: Μαρίνα Αγαθαγγελίδου
Νότια Κορέα, Μάιος 1980. Στην πόλη ΓκουάνγκΤζου, όταν η δημοκρατική κοινωνία αντιδρά, κατά τη διάρκεια μιας εξέγερσης πολιτών, φοιτητών και εργατών, την οποία καταπνίγει βάναυσα η στρατιωτική χούντα που έχει επιβληθεί στη χώρα, σκοτώνεται με φριχτό τρόπο και ένα αγόρι, ένας έφηβος, ο δεκαπεντάχρονος ΝτόνγκΧο. Με επίκεντρο τη δική του περίπτωση οργανώνεται αυτό το πολυφωνικό μυθιστόρημα που ξετυλίγεται μέσα από αλληλένδετα κεφάλαια προκειμένου να συλλάβει και να εκφράσει τη συλλογική οδύνη, τα θύματα και τους συγγενείς τους, νεκρούς και ζωντανούς. Δεν είναι μόνο ο καλύτερος φίλος του, αδικοχαμένος επίσης, αλλά και η μητέρα τού ΝτόνγκΧο που πενθεί για το παιδί της. Δεν είναι μόνο μια επιμελήτρια που παλεύει ενάντια στη λογοκρισία του καθεστώτος, αλλά και ένας φυλακισμένος, συντετριμμένος μες στα βιώματά του, στις σκέψεις του. Όλοι εδώ, άντρες και γυναίκες, είναι τραυματισμένοι από τις αναμνήσεις τους. Στις Ανθρώπινες πράξεις, έργο βίαιο και ποιητικό εξίσου, έργο συνταρακτικό και τρυφερό συνάμα, παρακολουθούμε ψυχές που αναζητούν τη γαλήνη. Η νομπελίστρια Χαν Γκανγκ, βασισμένη σε ένα ιστορικό γεγονός που σημάδεψε την πατρίδα της, εξυμνεί το σθένος και την ελπίδα.
Καστανιώτης
Θάλασσα σώσε με - Ευτυχία Γιαννάκη
Ναύπλιο. Παραμονή Χριστουγέννων. Με αφορμή τη δολοφονία μιας δικηγόρου, ο Χάρης Κόκκινος έρχεται αντιμέτωπος με μια υπόθεση που δεν μοιάζει με καμία από όσες έχει χειριστεί. Οι απαντήσεις που αναζητά δεν κρύβονται σε κάποιο μεμονωμένο στοιχείο, αλλά στις σιωπές των ανθρώπων, στις σχέσεις τους που φθείρονται και στις οριακές τους επιλογές. Κι αν η υπόθεση τον οδηγεί στον τόπο του εγκλήματος, η αλήθεια αυτή τη φορά τον σπρώχνει κάπου πιο σκοτεινά: μέσα του.
Ένα σύγχρονο κοινωνικό ψυχογράφημα για το αθέατο και παράλογο αυτής της γωνιάς της Μεσογείου, για τις ζωές που διαμορφώνονται στη σιωπή και για τους δεσμούς που μας δοκιμάζουν αποδεικνύοντας ότι ο πιο επικίνδυνος τόπος είναι εκεί όπου αγαπάμε.
Ίκαρος
Στα θερμοκήπια του Αυγούστου - Άκης Παπαντώνης
Η ένταση και η νωχελικότητα του Αυγούστου γίνονται ο κιρκάδιος ρυθμός είκοσι έξι ιστοριών για την ερωτική επιθυμία και την απώλειά της, για την τρυφερότητα, την ενοχή και τη μνήμη. Από τα ανέμελα καλοκαίρια της παιδικής ηλικίας έως την αμείλικτη πραγματικότητα της ενηλικίωσης και από την προσδοκία για συντροφικότητα έως την αποξένωση και τη ρήξη, οι ήρωες του βιβλίου αναμετρώνται με όσα χάθηκαν, όσα δεν ειπώθηκαν και όσα δεν γίνεται πια να αλλάξουν.
Ιστορίες που συνθέτουν μια ενιαία αφήγηση για το πώς χτίζονται, φθείρονται και καταρρέουν οι σχέσεις των ανθρώπων, με την ελπίδα μιας δεύτερης ευκαιρίας απλώς να αναζωπυρώνεται μέσα στα θερμοκήπια του Αυγούστου.
Κίχλη
Η ζωή όπως τη διηγείται ένας σάπιενς σε έναν Νεάντερταλ - Χουάν Χοσέ Μιγιάς – Χουάν Λουίς Αρσουάγα
Μετάφραση: Κώστας Αθανασίου
Ταξιδεύοντας σε διάφορους αρχαιολογικούς χώρους ή κάνοντας απλώς βόλτα σε μια παιδική χαρά, ο επιστήμονας και ο συγγραφέας αναλαμβάνουν τον ρόλο
του sapiens, ο πρώτος, και του νεάντερταλ, ο δεύτερος, και συζητούν για το πώς εξελίχθηκε το σώμα και ο εγκέφαλός μας, πώς γεννήθηκε η γλώσσα, ο πολιτισμός, η συμβολική σκέψη, διάφοροι κοινωνικοί κανόνες, ο φόβος του θανάτου.
Με αφορμή σκηνές της καθημερινότητας, με αναφορές σε ιστορικά πρόσωπα, σε επιστήμονες, καλλιτέχνες, συγγραφείς και σε μεγάλες και μικρές ανακαλύψεις, μιλούν ακόμα για το άγχος, την αποξένωση, την αίσθηση του χρόνου, την εξάρτηση από την τεχνολογία, για πράγματα φαινομενικά απλά ή άλλα περίπλοκα, όπως το τέλος των ιεραρχιών που βασίζονταν στη δύναμη, τη σημασία των φρούτων και των λαχανικών, τις διαφορές και τις ομοιότητές μας με άλλα είδη ή την αξία της τρυφερότητας που προκαλεί ένα μωρό. Απαντώντας
σε απορίες όλων μας και κάνοντας απρόσμενες συγκρίσεις φωτίζουν τις ρίζες
μας, μας καλούν να ξανασκεφτούμε όσα θεωρούσαμε δεδομένα και τονίζουν τον
ρόλο της φαντασίας, της συνεργασίας και της αφήγησης στην επιβίωση του
είδους μας.
Gutenberg
+1 Τεφλόν, τεύχος 35, καλοκαίρι-φθινόπωρο
Λογοτεχνικό περιοδικό με ντόπιους και διεθνείς ποιητές και αφιέρωμα: σύγχρονη κουίρ ποίηση από τη Γερμανία "Η επιθυμία είναι μια άβυσσος". Η ποιήτρια Άννα Γιούλιαν Μέντλικ ανθολογεί δεκατρείς φωνές της σύγχρονης κουίρ λογοτεχνίας που ζουν στη Γερμανία, συστήνοντάς μας μια ποίηση ανήσυχη, πολύγλωσση, πολιτική, η οποία συνομιλεί με τις ποιητικές παραδόσεις την ίδια στιγμή που τις αποδομεί. Από το Βερολίνο έως τις πιο απομακρυσμένες γωνιές της λογοτεχνικής ζωής στη Γερμανία, συγκροτείται ένα δίκτυο φωνών που διεκδικούν ορατότητα, μετασχηματίζοντας τη γλώσσα σε πεδίο ελευθερίας και διαρκούς συλλογικής ποιητικής ρήξης.
Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος
