Μαρία Στέφωση, Γιώργος Οικονομόπουλος©
Η παράσταση "Υπατία" επιστρέφει στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, στον λόφο των Νυμφών, μετά τα sold out του Ιουλίου, για να μας χαρίσει μια ξεχωριστή εμπειρία κάτω από τα αστέρια του αττικού ουρανού. Η Μαριάννα Λαμπίρη έγραψε και ερμηνεύει, σε σκηνοθεσία Δημήτρη Κομνηνού ένα έργο αφιερωμένο σε μία από τις τελευταίες μεγάλες γυναίκες - εκπροσώπους του ελληνικού πνεύματος στην Αλεξάνδρεια, σε μια εποχή που η δημόσια γνώση και η φιλοσοφία συνδέονταν σχεδόν αποκλειστικά με τους άνδρες. Από 13 Σεπτεμβρίου 2026 και για λίγες παραστάσεις ανεβαίνει ξανά ο πρωτότυπος μονόλογος που ενώνει το θέατρο με την αστρονομία, καθώς μετά το τέλος της οι θεατές θα έχουν την ευκαιρία να παρατηρήσουν τα αστέρια με το τηλεσκόπιο του Αστεροσκοπείου.
"Στον λόφο των Νυμφών, εκεί όπου επί δύο αιώνες οι άνθρωποι παρατηρούν τον ουρανό, η Υπατία επιστρέφει για να μας θυμίσει ότι κάθε μεγάλη ανακάλυψη αρχίζει με μια απλή παρατήρηση", σημειώνει ο σκηνοθέτης Δημήτρης Κομνηνός για τον θεατρικό μονόλογο "Υπατία".

"'Ήμουν στον κόσμο τούτο, αλλά δεν ήμουν του κόσμου τούτου"
Αστρονόμος, φιλόσοφος, μαθηματικός και δασκάλα, η Υπατία της Αλεξάνδρειας υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πνευματικές μορφές της ύστερης αρχαιότητας. Κόρη του μαθηματικού και αστρονόμου Θέωνα, διετέλεσε διευθύντρια της περίφημης Νεοπλατωνικής Σχολής της Αλεξάνδρειας, στην οποία είχε διδάξει ο φιλόσοφος Πλωτίνος.
Δίδαξε φιλοσοφία, μαθηματικά και αστρονομία σε μαθητές διαφορετικών θρησκειών και κοινωνικών τάξεων, ενώ η φήμη της ξεπέρασε τα όρια της πόλης και έφτασε σε ολόκληρη τη Μεσόγειο. Η άγρια δολοφονία της το 415 μ.Χ. από φανατισμένα πλήθη μιας εποχής που άλλαζε βίαια, έμελλε να καταστήσει το όνομά της σύμβολο της σύγκρουσης ανάμεσα στη γνώση και τον σκοταδισμό.

Μαριάννα Λαμπίρη: "Όσο πλησίαζα την Υπατία, τόσο περισσότερο ένιωθα μια γυναίκα που δεν αναζητούσε απλώς τη γνώση, αλλά τη σοφία που διέπει τα πάντα".
Η παράσταση
Το έργο είναι δομημένο σε δεκατέσσερις εικόνες / μνήμες της Υπατίας. Δάσκαλοι και μαθητές, μαθηματικά και άστρα, φιλοσοφικές αναζητήσεις, πολιτικές συγκρούσεις και ανθρώπινα πάθη αναδύονται διαδοχικά σαν φωτεινοί αστερισμοί στον νυχτερινό ουρανό της μνήμης. Ο ποιητικός λόγος της Μαριάννας Λαμπίρη, τα μουσικά ηχοτοπία του Τηλέμαχου Μούσα και ο ίδιος ο ουρανός του Αστεροσκοπείου συνθέτουν μια θεατρική εμπειρία όπου η επιστήμη συναντά την ποίηση και η ιστορία μετατρέπεται σε ζωντανό βίωμα. 'Έτσι, η μορφή της Υπατίας αναδύεται όχι ως ιστορικό μνημείο, αλλά ως ζωντανή ανθρώπινη παρουσία που συνομιλεί ευθέως με το σήμερα.
Οι συντελεστές
Τη μουσική σύνθεση υπογράφει ο Τηλέμαχος Μούσας, ενώ τον σκηνικό σχεδιασμό έχει αναλάβει ο Δημήτρης Πολυχρονιάδης. Τα κοστούμια σχεδίασε η Ιωάννα Τιμοθεάδου και τον σχεδιασμό των φωτισμών επιμελήθηκε η Ιφιγένεια Γιαννιού.
Επιστημονικοί σύμβουλοι της παραγωγής είναι η Δρ. Φιόρη-Αναστασία Μεταλληνού, Αστροφυσικός στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, και ο Δρ. Μάρκος Δενδρινός, καθηγητής Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής.

Info
Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, λόφος των Νυμφών
Από 13 Σεπτεμβρίου 2026 για λίγες παραστάσεις
*Αν λόγω αυξημένης προσέλευσης κάποιοι θεατές δεν μπορέσουν να συμμετάσχουν στην παρατήρηση αμέσως μετά την παράσταση, θα έχουν τη δυνατότητα να την πραγματοποιήσουν σε μεταγενέστερη ημερομηνία της επιλογής τους, έως το τέλος του ημερολογιακού έτους, χωρίς κράτηση και χωρίς καμία επιπλέον επιβάρυνση, με την επίδειξη του εισιτηρίου τους.
Περισσότερες πληροφορίες
Υπατία
Μία από τις σημαντικότερες μορφές της ύστερης αρχαιότητας και του ελληνικού πνεύματος στην Αλεξάνδρεια, ζωντανεύει σε μία παράσταση στον ιστορικό περίβολο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, στον λόφο των Νυμφών. Αστρονόμος, φιλόσοφος, μαθηματικός και δασκάλα, η Υπατία, διετέλεσε διευθύντρια της περίφημης Νεοπλατωνικής Σχολής. Η φήμη της ξεπέρασε τα όρια της πόλης και έφτασε σε ολόκληρη τη Μεσόγειο. Η άγρια δολοφονία της το 415 μ.Χ. από φανατισμένα πλήθη μιας εποχής που άλλαζε βίαια, έμελλε να καταστήσει το όνομά της σύμβολο της σύγκρουσης ανάμεσα στη γνώση και τον σκοταδισμό.


