Το Πολιτιστικό Κέντρο "Μελίνα" του Δήμου Αθηναίων φιλοξενεί την τρίτη εκδοχή του θεσμού YOUTHS, με τίτλο "Το Σφυρί χωρίς Αφέντη". Ο τίτλος δανείζεται το όνομά του από το εμβληματικό έργο του Πιερ Μπουλέζ πάνω σε ποιήματα του Ρενέ Σαρ, λειτουργώντας ως αφετηρία για μια έκθεση που επιχειρεί να εξετάσει τη σχέση της νέας καλλιτεχνικής δημιουργίας με τους μηχανισμούς της σύγχρονης τέχνης.
Από τις 2 έως τις 16 Οκτωβρίου σε επιμέλεια του Δημήτρη Τρίκα και με τη στήριξη του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ), η έκθεση παρουσιάζει δώδεκα καλλιτέχνες και καλλιτέχνιδες που δεν έχουν ακόμη πραγματοποιήσει ατομική έκθεση σε γκαλερί. Το YOUTHS λειτουργεί έτσι ως ένας χώρος πρώτης γνωριμίας, φέρνοντας στο κοινό και στους επαγγελματίες της τέχνης μια νέα γενιά δημιουργών που βρίσκονται πριν από την πλήρη ένταξή τους στην αγορά, με διαφορετικές καλλιτεχνικές πρακτικές, φωνές και αναζητήσεις.

Μπορεί η τέχνη να μείνει έξω από το σύστημα;
Στον πυρήνα της έκθεσης βρίσκεται ένα δύσκολο και διαχρονικό ερώτημα: τι συμβαίνει όταν η ριζοσπαστική τέχνη, αφού αμφισβητήσει το υπάρχον σύστημα, καταλήγει τελικά να απορροφάται από αυτό;
Το επιμελητικό σκεπτικό του Δημήτρη Τρίκα ξεκινά από την πορεία του ίδιου του Πιερ Μπουλέζ, από το "τρομερό παιδί" του μεταπολεμικού μοντερνισμού έως τον διευθυντή του Parsifal στο Μπαϊρόιτ και ιδρυτή του IRCAM. Η διαδρομή αυτή γίνεται αφορμή για έναν ευρύτερο διάλογο γύρω από την καλλιτεχνική πρωτοπορία και την αναπόφευκτη, συχνά, συνάντησή της με τους θεσμούς και την αγορά.

Στο θεωρητικό αυτό πλαίσιο συναντώνται αναφορές στον Γκυ Ντεμπόρ και τη θεωρία του θεάματος, τη συλλογικότητα Luther Blissett, τον Ρόμπερτ Κουρτς και τον Γκρέιλ Μάρκους, σε μια διαδρομή που εκτείνεται από το Νταντά έως τους Sex Pistols. Παράλληλα, ο Φρανκ Ζάπα και η διαρκής μετατόπισή του σε νέες φόρμες εμφανίζονται ως ένα μοντέλο καλλιτεχνικής διαφυγής από την τυποποίηση, ενώ η γαλλική συλλογικότητα Tiqqun προτείνει μια διαφορετική στρατηγική: την παραμονή σε μια διαρκή κατάσταση "ασχημάτιστου", πριν από κάθε δυνατότητα κατηγοριοποίησης.
Η έκθεση, ωστόσο, αποφεύγει μια εύκολη ρομαντική εικόνα της νεότητας ως χώρου ελευθερίας έξω από την αγορά. Αντλώντας από τη σκέψη του Mark Fisher και την έννοια του "καπιταλιστικού ρεαλισμού", ο Τρίκας αναγνωρίζει ότι ακόμη και η ίδια η ιδέα της "αθώας" ή "ασχημάτιστης" νεότητας μπορεί να μετατραπεί σε αναγνωρίσιμο και εμπορεύσιμο επιμελητικό σχήμα.

Έτσι, το YOUTHS III δεν ζητά από τους συμμετέχοντες να παραμείνουν δήθεν ανεπηρέαστοι από το σύστημα. Αντίθετα, τους τοποθετεί απέναντί του με πλήρη επίγνωση των μηχανισμών του. Το ερώτημα που αφήνει ανοιχτό είναι αν αξίζει να διεκδικεί κανείς μια ριζοσπαστική καλλιτεχνική στάση, γνωρίζοντας εξαρχής ότι ακόμη και η άρνηση μπορεί να γίνει μέρος της αγοράς.
Στο YOUTHS III. συμμετέχουν οι Λεωνίδας Αργυρός, Βασίλης Γεωργούλας, Ζωή Δαλίδου, Κυριακή Ευαγγελούδη, Μαρία Κιρλή, Αναστάσης Κλης, Γιώργος Λιάπης, Ανδριάνα Μήλα, Στεφανία Μοσκόβη, Άμη Μπενέκου, Φρόσω Παπαδοπούλου και Γιάννης Τούρλας.
- Εγκαίνια: Παρασκευή 2 Οκτωβρίου 2026, 18:00–21:30
- Ωράριο: Τρίτη–Παρασκευή 11:00–19:00, Σάββατο & Κυριακή 10:00–15:00

Περισσότερες πληροφορίες
YOUTHS III. «Το Σφυρί χωρίς Αφέντη»
Η έκθεση παρουσιάζει έργα 12 νέων καλλιτεχνών και καλλιτέχνιδων, αναδεικνύοντας διαφορετικές σύγχρονες εικαστικές προσεγγίσεις και εξετάζοντας τη σχέση της ριζοσπαστικής τέχνης με την αγορά, το σύστημα και την αντίσταση στην αφομοίωση.

