Το Μουσείο Μπενάκη αφηγείται τη "λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων"

Η έκθεση παρουσιάζει μεγάλο αριθμό παραδοσιακών ξυλόγλυπτων εργαλείων που σχετίζονται με διάφορες υφαντικές τεχνικές μικρής κλίμακας.

Τα εργαλεία αφηγούνται Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων

Το Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού εγκαινιάζει την έκθεση "Τα εργαλεία αφηγούνται: Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων", η οποία θα είναι ανοιχτή για το κοινό από την Τετάρτη 17 Μαΐου.

Η έκθεση παρουσιάζει μεγάλο αριθμό παραδοσιακών ξυλόγλυπτων εργαλείων που σχετίζονται με την κλώση, τη ραπτική, το πλέξιμο, το κέντημα και διάφορες υφαντικές τεχνικές μικρής κλίμακας, καθώς και τον τρόπο χρήσης τους. Το υλικό της έκθεσης περιλαμβάνει ένα σύνολο εργαλείων ποιμενικής ξυλογλυπτικής και εργαλεία, τα οποία έχουν παραχθεί σε ελληνικές φυλακές από τα τέλη του 19ου αιώνα έως περίπου το 1950, ενώ η παρουσίαση συμπληρώνεται και από αντίστοιχα αντικείμενα από τον ευρύτερο ευρωπαϊκό χώρο. 

Τα εργαλεία αφηγούνται Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων
Ξυλόγλυπτες επιχρωματισμένες ρόκες, μέσα 20ού αι.Αριστερά: απεικόνιση Σταύρωσης και εγχαράξεις: ΙΣ Χ, και ΕΓΑΙΝΗΤΩ1960 / ΦΑΣΟΥΡ πάνω από πολλαπλές σκηνές (σκύλος που τρέχει πίσω από λεωφορείο, ρολόι που δείχνει 6:05, δολοφονία βοσκού, σκηνή με όπλα). Πιθανόν προϊόν φυλακής,ιδιωτική συλλογή. Δεξιά: απεικόνιση Αγίου Δημητρίου που σκοτώνει τον Βούλγαρο Βασιλιά Καλογιάν και εγχαράξεις: ΜΡ ΘΥ ΙΣΧΣ και ΟΛΛΓΑ Ε. ΠΟΛΙΤΗΣ. Ιδιωτική συλλογή

Αν και τα εργαλεία κλώσης (ρόκες, σφοντύλια και αδράχτια) είναι περισσότερο μελετημένα και γνωστά στο ευρύ κοινό ως αριστουργήματα ξυλογλυπτικής, υπάρχει μια άλλη κατηγορία σχετικών εργαλείων, γνωστά ως καλτσοβελόνες, τα οποία μέσω της υψηλής αισθητικής τους και της ποικιλίας της ξυλογλυπτικής εργασίας που τα παρήγαγε, αποκάλυψαν την πολύπλοκη χρήση τους, η οποία συνδεόταν με την οικιακή παραγωγή εργόχειρων. 

Κάθε κατηγορία εργαλείων εκτίθεται σύμφωνα με τη χρήση της και τη σχετική με αυτή τεχνική, αναδεικνύοντας τον πλούτο και την εφευρετικότητα των ξυλογλυπτών, οι οποίοι, με τα έργα τους, βοήθησαν τις γυναίκες να δημιουργήσουν από απλά, απαραίτητα στην καθημερινότητά τους, εργόχειρα έως και αριστουργήματα χειροτεχνίας. 

Τα εργαλεία αφηγούνται Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων
Ξυλόγλυπτο πολυεργαλείο σε χρήση: το λείο αμβλύ κάτω μέρος είναι μεζούρα για δίχτυ, που επιτρέπει τη δημιουργία ομοιόμορφων θηλιών
Τα εργαλεία αφηγούνται Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων
Ξυλόγλυπτo σκέλος σαρακατσάνικης "ρόκας-σταυρούτσικο" με πυρογραφική. Κεντρική Ελλάδα, μέσα 20ού αιώνα. Ιδιωτική Συλλογή.

Τέλος, με την επιλογή κάποιων γνωστών τεχνιτών και καλλιτεχνών που ασκούν ακόμη στις μέρες μας τις τεχνικές αυτές, η έκθεση φιλοδοξεί να δώσει ένα θετικό και αισιόδοξο μήνυμα για την επιβίωση των εφαρμοσμένων τεχνών στη σύγχρονη εποχή. 

Η έκθεση βασίζεται στην έρευνα που παρουσιάζεται στο βιβλίο της Flavia Nessi-Γιαζιτζόγλου, "TALES OF TOOLS. The Untold Narrative of Wooden Handiwork Implements from Greece", το οποίο θα λειτουργήσει και σαν κατάλογος της έκθεσης.

Συντελεστές έκθεσης:
Επιμέλεια: Flavia Nessi-Γιαζιτζόγλου, Τίνα Βασιλακοπούλου
Αρχιτεκτονική μελέτη: Ελεονώρα Καραβάνη
Γραφιστική μελέτη: Δήμητρα Βασιλάκου, Αλίκη Κακουλίδου 
Σκηνογραφική μελέτη: Κυριακή Καραχάλιου
Animation - video: Γιώργος Καραγιώργος, Γιώργος Κόντος 

Καλλιτέχνες-τεχνίτες:
ΑΦΗ Collective (Judith Allen-Ευσταθίου, Inger Carlsson, Μαρία Γρηγορίου, Δέσποινα Πανταζοπούλου, Γιάννης Παπαδόπουλος, Εύα Χειλαδάκη)
Αγγελική Γιαννακίδου, ιδρύτρια & πρόεδρος Εθνολογικού Μουσείου Θράκης
Γεωργία Γκρεμούτη, textile artist
Δέσποινα Καραχάλιου, τεχνίτρια κομποδετικής
Μάρω Κορνηλάκη, σχεδιάστρια κοσμημάτων
Μ2P, pattern designers
Μελισσάνθη Σπέη, fashion artist & ερευνήτρια

Προέλευση έργων:
Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, Αθήνα
Κέντρον Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών
Λαογραφικό Μουσείο και Αρχείο Φιλοσοφικής Σχολής Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
Λαογραφικό Μουσείο Διδυμοτείχου
Μουσείο Ευρωπαϊκών και Μεσογειακών Πολιτισμών (Mucem), Μασσαλία
Μουσείο Ελληνικής Τέχνης και Παράδοσης "Αγγελική Χατζημιχάλη" του Δήμου Αθηναίων
Μουσείο Μπενάκη
Μουσείο Νεότερου Ελληνικού Πολιτισμού, Αθήνα
Ιδιωτικές συλλογές

Παράλληλες εκδηλώσεις

Στόχος της έκθεσης είναι η παρουσίαση των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων να αποτελέσει αφορμή για συζήτηση σχετικά με την επιβίωση των εφαρμοσμένων τεχνών που σχετίζονται με το νήμα στη σύγχρονη εποχή. 

Με αυτό το σκεπτικό, διοργανώνεται μια σειρά παρουσιάσεων κάποιων βασικών τεχνικών που χρησιμοποιούν τα εργαλεία που παρουσιάζονται στην έκθεση για τη δημιουργία κλώστινων συνθέσεων. 

Πρόγραμμα παρουσιάσεων

25 Μαΐου 2023, 18:00, Αμφιθέατρο Μουσείου Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού
Flavia Nessi Γιαζιτζόγλου, Τίνα Βασιλακόπουλου, επιμελήτριες της έκθεσης
Πλεκτική με τα δάχτυλα, δημιουργία πομπόν, φούντας, κορδονιού

15 Ιουνίου 2023, 18:00, Αμφιθέατρο Μουσείου Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού
Μαρία Γρηγορίου, καλλιτέχνης, ιδρυτικό μέλος της ομάδας ΑΦΗ collective 
Ύφανση με κάρτες / "τσαπαρί"

6 Ιουλίου 2023, 18:00, Αμφιθέατρο Μουσείου Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού
Δέσποινα Καραχάλιου, τεχνίτρια κομποδετικής
Κομποδετική

Ελεύθερη είσοδος. Απαραίτητη η ηλεκτρονική κράτηση θέσεως.

Ξεναγήσεις
Οι επιμελήτριες της έκθεσης, Flavia Nessi-Γιαζιτζόγλου και Τίνα Βασιλακοπούλου, θα πραγματοποιήσουν ξεναγήσεις για το κοινό τις ακόλουθες ημερομηνίες: 
10/06, 17/06, 24/06, 08/07 & 15/07/2023, ώρα 12:00. 

Η συμμετοχή στις ξεναγήσεις επιβαρύνει το εισιτήριο της έκθεσης κατά € 2. Απαραίτητη η ηλεκτρονική αγορά εισιτηρίου στο tickets.benaki.org.

Διαβάστε Επίσης

Περισσότερες πληροφορίες

Τα Εργαλεία Αφηγούνται: Η λησμονημένη ιστορία των ξυλόγλυπτων υφαντικών εργαλείων

  • Ιστορικές - Αρχαιολογικές

Μια έκθεση με παραδοσιακά ξυλόγλυπτα εργαλεία που χρησιμοποιούνται για την κλώση, τη ραπτική, το πλέξιμο, το κέντημα και άλλες υφαντικές τεχνικές μικρής κλίμακας. Στα εκθέματα περιλαμβάνεται κι ένα σύνολο εργαλείων ποιμενικής ξυλογλυπτικής και εργαλεία τα οποία έχουν παραχθεί σε ελληνικές φυλακές από τα τέλη του 19ου αιώνα έως περίπου το 1950, ενώ η παρουσίαση συμπληρώνεται και από αντίστοιχα αντικείμενα από τον ευρύτερο ευρωπαϊκό χώρο. Κάθε κατηγορία εργαλείων εκτίθεται σύμφωνα με τη χρήση της και την αντίστοιχη τεχνική, αναδεικνύοντας τον πλούτο και την εφευρετικότητα των ξυλογλυπτών, οι οποίοι, με τα έργα τους, βοήθησαν τις γυναίκες να δημιουργήσουν όχι μόνο εργόχειρα για καθημερινή χρήση αλλά και αριστουργήματα χειροτεχνίας. Η έκθεση συνοδεύεται από πλούσιο φωτογραφικό υλικό της εποχής και από το βιβλίο: «Tales of Tools. The Untold Narrative of Wooden Handiwork Implements from Greece», Flavia Nessi Γιαζιτζόγλου, Εκδοτικός οίκος ΜΕΛΙΣΣΑ, το οποίο αποτελεί και τον κατάλογο της έκθεσης.

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Τέχνες

Η "Αθέατη Πόλη" μέσα από το φακό του Δημήτρη Κοιλαλού στο Κτίριο Νόμπελ

Δύο ξεναγήσεις από τον ίδιο τον δημιουργό στο Χαλάνδρι, τα Σάββατα 21 και 28 Νοεμβρίου 2026 στις 20:00, με ελεύθερη είσοδο.

ΓΡΑΦΕΙ: ATHINORAMA TEAM
17/11/2026

2+1 βιβλία για το Πολυτεχνείο

Με αφορμή τη σημερινή επέτειο της ιστορικής εξέγερσης, ανατρέχουμε σε δύο λογοτεχνικά βιβλία αλλά και μια μαρτυρία που ξεμπροστιάζει το αληθινό πρόσωπο της Χούντας.

Οι "Ήχοι Σιωπής" είναι ένας διάλογος ανάμεσα στην ένταση, το χρώμα και τη σιωπή

Χρώματα και κινήσεις συγκρούονται, αφήνοντας ίχνη ενός εσώτερου ήχου κορύφωσης. Όταν όλα εξαντληθούν απομένει η σιωπή, όχι σαν κενό, αλλά ως κάθαρση.

Η Αφροδίτη Παναγιωτάκου συνομιλεί στη Στέγη με την Bella Freud

Για την Bella Freud, η απλή ερώτηση "Μπορείς να μου πεις τι φοράς σήμερα;" λειτουργεί σαν πρίσμα που μπορεί να ανοίξει σχεδόν οποιαδήποτε συζήτηση.

Μια Νομπελίστρια γράφει για τη δικτατορία όπως κανείς άλλος

Επέτειος του Πολυτεχνείου σήμερα και διαβάζουμε τις Ανθρώπινες πράξεις της νομπελίστριας Χαν Γκανγκ, ένα από τα πιο σπαρακτικά βιβλία για τη δικτατορία, την καταστολή και τη μνήμη.

Γιατί δεν γνωρίζουμε τον Χρήστο Παπούλια όσο θα έπρεπε;

Με αφορμή την πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση "Αδύναμα έργα. Η αρχιτεκτονική του Χρήστου Παπούλια και οι φίλοι του" στο Ίδρυμα Εικαστικών Τεχνών και Μουσικής Β. & Μ. Θεοχαράκη συζητάμε με τους επιμελητές για τη σημασία του έργου του για την μετατόπιση του βλέμματος και των προϋποθέσεων της συζήτησης.

"Ex Machina": Η νέα ατομική έκθεση ζωγραφικής του Άρη Γουρνιζάκη

Ο καλλιτέχνης παρουσιάζει στο ApArt Club House ένα εικαστικό ημερολόγιο αφιερωμένο στο πάθος του για τις μηχανές και την ελευθερία.