Μια εικαστική εγκατάσταση στο Καλλιμάρμαρο επανεξετάζει τις απαρχές της Ολυμπιακής Φλόγας

Το πρότζεκτ του καλλιτέχνη Olaf Nicolai είναι μια συνεργασία μεταξύ των Galerie EIGEN + ART Leipzig/Berlin, Stiftung Federkiel και Tavros.

Olaf Nicolai Ποτέ δεν σε κοιτάζω από τη θέση «I never look at you from the place from which you see me», 2023. Courtesy Galerie EIGEN + ART Leipzig/Berlin. Installation view: Uwe Walter, Berlin

"Ποτέ δεν σε κοιτάζω από τη θέση από την οποία με βλέπεις εσύ" είναι ο τίτλος της τελευταίας εικαστικής εγκατάστασης του Olaf Nicolai, η οποία παρουσιάζεται στην πλατεία του Παναθηναϊκού Σταδίου στο κέντρο της Αθήνας.

Οι δύο φωτογραφίες που παρουσιάζονται στις ειδικά κατασκευασμένες μεταλλικές κατασκευές, τραβήχτηκαν τον Ιούνιο του 2022 στην Αρχαία Ολυμπία. Είναι μέρος μιας σειράς φωτογραφιών που δημιουργήθηκε χρησιμοποιώντας έναν παραβολικό καθρέφτη - τον ίδιο καθρέφτη που χρησιμοποιείται κάθε δύο χρόνια για να ανάψει την Ολυμπιακή δάδα με τις ακτίνες του ήλιου. Ο παραβολικός καθρέφτης φέρνει στο νου δημοσιευμένες εικόνες της τελετής αφής της Ολυμπιακής φλόγας και της επακόλουθης λαμπαδηδρομίας, τελετουργίες που εγκαινιάστηκαν για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου το 1936. Αυτές οι συμβολικές χειρονομίες ενσωματώνονται στον "παραβολικό καθρέφτη", που χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα.

Olaf Nicolai Ποτέ δεν σε κοιτάζω από τη θέση
© Olaf Nicolai
Φωτογραφία που τραβήχτηκε στην Αρχαία Ολυμπία

Οι φωτογραφίες του Olaf Nicolai απεικονίζουν το τοπίο και τον ιστορικό χώρο της Αρχαίας Ολυμπίας ως αναμορφικό, αιθέριο, με αιωρούμενες παραμορφώσεις. Οι αναμορφικές αυτές εικόνες διασπούν τις κλασικές έννοιες της προοπτικής, δημιουργώντας οπτικές που αποσταθεροποιούν τις έννοιες μιας σταθερής υποκειμενικότητας, υποδηλώνοντας μια πιο κυκλική διαδικασία όρασης. Μέσα σε κάθε παραμόρφωση, η προοπτική του υποκειμένου είναι πάντα κάπως παρούσα, επιτρέποντάς μας να θέσουμε το ερώτημα: ποιός ακριβώς κοιτάζει τι; Ή, όπως έγραψε ο ψυχαναλυτής Lacan στο κεφάλαιό του για την αναμόρφωση, παραθέτοντας τον Γάλλο ποιητή Valery, "βλέπω τον εαυτό μου να βλέπει τον εαυτό μου". 

Τα εκτιθέμενα έργα αποκαλύπτουν εικόνες που αναδύονται όταν ένας παραβολικός καθρέφτης αντιμετωπίζει έναν άλλο τύπο καθρέφτη—μια φωτογραφική μηχανή—αντί για μια δάδα. Όπως λέει ο Nicolai, "οι φωτογραφίες μου κάνουν ορατό ένα παράδοξο". Αυτές οι εικόνες παράγονται από έναν καθρέφτη σχεδιασμένο να αντανακλά όσο το δυνατόν λιγότερο. Οι παραβολικοί καθρέπτες δεν σχεδιάζονται για να αντανακλούν φως, αλλά για να "καταρρίπτουν" εικόνες. Επομένως, αυτές οι φωτογραφίες παράγονται από έναν καθρέφτη σχεδιασμένο να αντανακλά όσο το δυνατόν λιγότερο από τον κόσμο που αντικρίζει.

Olaf Nicolai Ποτέ δεν σε κοιτάζω από τη θέση
"I never look at you from the place from which you see me", 2023. Courtesy Galerie EIGEN + ART Leipzig/Berlin. Installation view: Uwe Walter, Berlin

Στις δύο αυτές φωτογραφίες συναντάμε επίσης εικόνες που παρουσιάζουν φασματικές αφηγήσεις προηγούμενων αγώνων που έλαβαν χώρα τόσο στην Αρχαία Ολυμπία αλλά και στο Παναθηναϊκό Στάδιο. Αυτές οι εικόνες επιπλέον αποτελούν μια αντανάκλαση της εγγενούς πολυπλοκότητας της φωτογραφικής διαδικασίας αυτής καθαυτής, καθώς και της αμοιβαιότητας της όρασης και των επιδράσεων της σχεσιακότητας της ύπαρξης. 

Στο πλαίσιο της εικαστικής αυτής εγκατάστασης στην πλατεία του Παναθηναϊκού σταδίου, που σχεδιάστηκε αρχικά για να φιλοξενήσει τους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1896, δημιουργείται μια παιχνιδιάρικη ανατροπή στα σημεία θέασης: αντανακλάται μια αρχαία προοπτική στην σύγχρονη και μια σύγχρονη προοπτική στην αρχαία, καθοριστικές και οι δύο στη διαμόρφωση του σύγχρονου ελληνικού κράτους.

Ενόψει των 33ων Ολυμπιακών Αγώνων στο Παρίσι, η επιτόπια αυτή εγκατάσταση που συνδιαλέγεται με το στάδιο, διερευνά την περίπλοκη ιστορία των σύγχρονων αγώνων σε σχέση με την αρχαία έκδοσής τους, τον ρόλο που διαδραματίζουν στην οικοδόμηση της εθνικής ταυτότητας της σύγχρονης Ελλάδας, καθώς και τον πολιτικό και κοινωνικό ρόλο που αντικατοπτρίζουν. Οι Αγώνες είναι μια ηχώ της εποχής τους, όπως και εμείς.   

Ο Olaf Nicolai (1962) είναι ένας διεθνούς φήμης Γερμανός καλλιτέχνης που χρησιμοποιεί μια εννοιολογική προσέγγιση στην καλλιτεχνική πρακτική του που εκτείνεται σε όλο το φάσμα των μέσων. Ο καλλιτέχνης δίνει έμφαση στις υλικές μορφές των αντικειμένων για να διεγείρει διαδικασίες σκέψης και ενατένισης. Ζει και εργάζεται στο Βερολίνο.
​​​
Το πρότζεκτ είναι μια συνεργασία μεταξύ των Galerie EIGEN + ART Leipzig/Berlin, Stiftung Federkiel και TAVROS.

Δείτε όλες τις εκθέσεις της πόλης στον οδηγό τεχνών του athinorama.gr.

Διαβάστε Επίσης

Περισσότερες πληροφορίες

Olaf Nicolai. Ποτέ δεν σε κοιτάζω από τη θέση

  • Εγκαταστάσεις

Ο διεθνούς φήμης καλλιτέχνης Olaf Nicolai στήνει μια πρωτότυπη εικαστική εγκατάσταση στο Καλλιμάρμαρο, παρουσιάζοντας δύο φωτογραφίες που τραβήχτηκαν τον Ιούνιο του 2022 στην Αρχαία Ολυμπία και χρησιμοποιώντας το παραβολικό κάτοπτρο που παραδοσιακά χρησιμοποιείται για την ανάφλεξη της ολυμπιακής φλόγας. Οι φωτογραφίες της εγκατάστασης στην πλατεία του Παναθηναϊκού Σταδίου αντανακλούν την εγγενή πολυπλοκότητα της φωτογραφικής διαδικασίας. Η έκθεση πραγματοποιείται σε υλοποίηση του χώρου τέχνης Tavros.

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Τέχνες

Οι "Ήχοι Σιωπής" είναι ένας διάλογος ανάμεσα στην ένταση, το χρώμα και τη σιωπή

Χρώματα και κινήσεις συγκρούονται, αφήνοντας ίχνη ενός εσώτερου ήχου κορύφωσης. Όταν όλα εξαντληθούν απομένει η σιωπή, όχι σαν κενό, αλλά ως κάθαρση.

ΓΡΑΦΕΙ: ATHINORAMA TEAM
17/11/2026

Η Αφροδίτη Παναγιωτάκου συνομιλεί στη Στέγη με την Bella Freud

Για την Bella Freud, η απλή ερώτηση "Μπορείς να μου πεις τι φοράς σήμερα;" λειτουργεί σαν πρίσμα που μπορεί να ανοίξει σχεδόν οποιαδήποτε συζήτηση.

Μια Νομπελίστρια γράφει για τη δικτατορία όπως κανείς άλλος

Επέτειος του Πολυτεχνείου σήμερα και διαβάζουμε τις Ανθρώπινες πράξεις της νομπελίστριας Χαν Γκανγκ, ένα από τα πιο σπαρακτικά βιβλία για τη δικτατορία, την καταστολή και τη μνήμη.

Γιατί δεν γνωρίζουμε τον Χρήστο Παπούλια όσο θα έπρεπε;

Με αφορμή την πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση "Αδύναμα έργα. Η αρχιτεκτονική του Χρήστου Παπούλια και οι φίλοι του" στο Ίδρυμα Εικαστικών Τεχνών και Μουσικής Β. & Μ. Θεοχαράκη συζητάμε με τους επιμελητές για τη σημασία του έργου του για την μετατόπιση του βλέμματος και των προϋποθέσεων της συζήτησης.

"Ex Machina": Η νέα ατομική έκθεση ζωγραφικής του Άρη Γουρνιζάκη

Ο καλλιτέχνης παρουσιάζει στο ApArt Club House ένα εικαστικό ημερολόγιο αφιερωμένο στο πάθος του για τις μηχανές και την ελευθερία.

Πάρτυ στο Closer με αφορμή ένα βιβλίο για το σινεμά

Το βιβλίο "Μια αρχιτεκτονική του βλέμματος-Το κινηματογραφικό έργο του Βασίλη Μαζωμένου" του Βασίλη Γουδέλη γίνεται αφορμή για μια βραδιά με ποτό, μουσική και χορό.

Η έκθεση "Amentia Vlamentia" του Διονύση Καβαλλιεράτου στην γκαλερί Bernier/Eliades

Μέσα από σχέδια, γλυπτά και μια νέα ταινία μικρού μήκους, ο καλλιτέχνης καθρεφτίζει με καυστικό χιούμορ τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα.