Μια καινοτόμα ψηφιακή πλατφόρμα αποκαλύπτει τον άγνωστο ιστό της αρχαίας Αθήνας

Κατόπιν μεγάλης και επίμονης έρευνας, η ομάδα Δίπυλον παραδίδει ελεύθερα στο κοινό το εργαλείο «Χαρτογραφώντας τις Αρχαιότητες των Αθηνών». Έτοιμοι για μια βόλτα στην αθέατη πλευρά του κέντρου;

Μια καινοτόμα ψηφιακή πλατφόρμα αποκαλύπτει τον άγνωστο ιστό της αρχαίας Αθήνας

«Διότι ποτέ ανασκαφή εν Αθήναις, όσον και αν γίνει δαπανηρά, δεν μένει ακερδής», είχε καταλήξει το 1869 ο αρχαιολόγος και επί δεκαετίες μέλος στην αρχαιολογική υπηρεσία της Αθήνας, Στέφανος Κουμανούδης. Ένα ρητό, το οποίο με τα χρόνια διαδόθηκε, καθώς οι ανασκαφικές επιχειρήσεις το επιβεβαίωναν διαρκώς, και εν τέλει έγινε κοινή παραδοχή σε απλούστερη μορφή που λέει ότι όποια πέτρα κι αν σηκώσεις στην Αθήνα, θα βρεις αρχαία.

Ο αρχαιολογικός χώρος του Κεραμεικού, η Αρχαία Αγορά και η γειτονιά στα έγκατα του Μουσείου Ακρόπολης είναι μερικά εμβληματικά παραδείγματα που δίνουν την αίσθηση, ωστόσο δεν είναι παρά μερικές κορυφές του ιστορικού «παγόβουνου» που απλώνεται σε όλο το κέντρο, κάτω απ’ την Ακρόπολη.

Τα κομμάτια του παζλ μόλις συμπληρώθηκαν. Ένα αξιέπαινο έργο ανάδειξης του αρχαιολογικού πλούτου της Αθήνας με σύγχρονα μέσα τεχνολογίας ολοκληρώθηκε από την ομάδα Δίπυλον, ύστερα από πολλή έρευνα και επιμονή. Η πρωτοποριακή ψηφιακή πλατφόρμα «Χαρτογραφώντας τις Αρχαιότητες των Αθηνών» που έκανε πρόσφατα launch (μέγας δωρητής: Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος) παρέχει ελεύθερα ένα πολύτιμο εργαλείο τόσο σε ερευνητές όσο και σε κατοίκους ή επισκέπτες που θέλουν να περιηγηθούν στον αστικό ιστό ανακαλύπτοντας το μακρύ αθέατο παρελθόν του.

«Προσπαθήσαμε να αποδώσουμε σε έναν χάρτη την εικόνα της τοπογραφίας της αρχαίας Αθήνας με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια», αναφέρει η ομάδα Δίπυλον. «Με τη χαρτογράφηση των σωστικών ανασκαφών, σκοπός του έργου είναι η ανάδειξη των όψεων μιας εντελώς άγνωστης Αθήνας». Το αποτέλεσμα είναι, πράγματι, εντυπωσιακό.

Με τη βοήθεια των γεωγραφικών συστημάτων πληροφοριών (GIS) και συναφών διαδικτυακών τεχνολογιών (web-mapping), ο επισκέπτης δύναται –τόσο από το σπίτι του όσο και σε μία βόλτα με το κινητό στο χέρι– να εντοπίσει στο χάρτη όλα τα αρχαιολογικά κατάλοιπα που είτε είναι εμφανή ή κρύβονται κάτω απ’ το μπετό της πόλης. Στη βάση δεδομένων της πλατφόρμας περιλαμβάνονται όλες οι θέσεις των σωστικών ανασκαφών που έχουν πραγματοποιηθεί στην Αθήνα εδώ και 160 χρόνια σε μια έκταση περίπου 6.700 στρεμμάτων που αφορά την πόλη εντός των τειχών (ναι, η Αθήνα ήταν βεβαίως μια οχυρωμένη πόλη) καθώς και μια ζώνη πέριξ αυτών.

Μια καινοτόμα ψηφιακή πλατφόρμα αποκαλύπτει τον άγνωστο ιστό της αρχαίας Αθήνας - εικόνα 1
Μια καινοτόμα ψηφιακή πλατφόρμα αποκαλύπτει τον άγνωστο ιστό της αρχαίας Αθήνας - εικόνα 2

Τα κατάλοιπα, όπως είναι οι δρόμοι, οι αγορές, τα κτίρια, τα λουτρά, κ.ο.κ. κατηγοριοποιήθηκαν βάσει της περιόδου που κατασκευάστηκαν, απ’ τη νεολιθική έως την ύστερη ρωμαϊκή εποχή, προστέθηκαν φωτογραφίες απ’ τις ανασκαφές και κατόψεις, ενώ μέσω των επιλογών που προσφέρει ο διαδραστικός χάρτης, ο επισκέπτης μπορεί να διαμορφώσει εικόνα για το πώς αναπτύσσονταν χωρικά τα επιμέρους συστήματα του αρχαίου ιστού (π.χ. αναζήτηση μόνο των θρησκευτικών δομών). Πρώτη φορά πραγματοποιείται ένα έργο τέτοιου βεληνεκούς και το αποτέλεσμα είναι, πράγματι, εντυπωσιακό.

«Προσπαθήσαμε να αποδώσουμε σε έναν χάρτη την εικόνα της τοπογραφίας της αρχαίας Αθήνας με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια», αναφέρει η ομάδα. «Με τη χαρτογράφηση των σωστικών ανασκαφών, σκοπός του έργου είναι η ανάδειξη των όψεων μιας εντελώς άγνωστης Αθήνας. Σχεδιάστηκε με τέτοιο τρόπο ώστε να τιθασεύσει τον όγκο του υλικού για τον ερευνητή και ταυτόχρονα να παρέχει πληροφορίες για τις αφανείς αρχαιότητες προς κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη ή επισκέπτη, ελπίζοντας στην ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού για το υπάρχον αρχαιολογικό απόθεμα».

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Τέχνες

Οι κοινωνικές και καλλιτεχνικές διαστάσεις της γλώσσας στο καταληκτικό επεισόδιο του "Waste/d Pavilion"

Μια ομάδα καλλιτεχνών κλείνει το τρίτο μέρος του πρότζεκτ από το State of Concept Athens, εξερευνώντας ζητήματα σχετικά με τη γλώσσα και το σώμα.

ΓΡΑΦΕΙ: ATHINORAMA TEAM
03/10/2022

"Στης Κλωθώς τα χνάρια", στο Μουσείον της Πόλεως των Αθηνών, θα δεις την υφαντική με άλλη ματιά

Έργα όπου το νήμα, το ύφασμα και οι τεχνικές ύφανσης αποτελούν το κύριο μέσο της καλλιτεχνικής παραγωγής και τον πυρήνα της εικαστικής έκφρασης αποκαλύπτουν τη βαθιά βιωματική σχέση της εικαστικού Πόλλυς Κολλιαλή με τη πολιτισμική ιστορία της περιοχής της Αράχωβας.

"braille": Πώς βιώνουν την τέχνη τα άτομα με οπτική αναπηρία;

Ο Δημήτρης Καπετάνος δημιουργεί μια εικαστική εγκατάσταση στο Κέντρο Τεχνών που κάνει αναφορά στο πώς άτομα με οπτική αναπηρία βλέπουν, θυμούνται ή φαντάζονται τα χρώματα.

Εγκαίνια: Οι εκθέσεις της εβδομάδας (3-9/10)

Ταξίδι στις αναμνήσεις μας, έφηβοι που αφηγούνται τα όνειρά τους, ένα φανταστικό μουσείο με διάσημους δημιουργούς, η δύναμη των social media και όλα όσα θα δούμε στις γκαλερί και τα μουσεία της Αθήνας αυτή την εβδομάδα.

Μια "Τριλογία του Πάθους" φέρνει η Collect Society στην Αθήνα

Τρεις καλλιτέχνες διερευνούν τις διάφορες αναγνώσεις του πάθους μέσα από την τέχνη.

Μια γοητευτική "Σονάτα για Γάτες" στον πολυχώρο Αmalias 36

Μια νέα σειρά έργων αφιερωμένη στις γάτες παρουσιάζει η Σοφία Λαμνάτου στη νέα της έκθεση.

Η νέα έδρα του Onassis AiR εγκαινιάζεται με το 1ο Open Day του

Το διεθνές πρόγραμμα καλλιτεχνικής φιλοξενίας ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο, αγκαλιάζοντας πλέον όλους τους δημιουργούς που εντάσσονται στο καλλιτεχνικό οικοσύστημα του Ιδρύματος Ωνάση.