"Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι": Πολύ κακό για το "τίποτα";

Είδαμε την πολυσυζητημένη παράσταση που σκηνοθέτησε ο Γιώργος Κουτλής στο Φεστιβάλ Αθηνών και σχολιάζουμε.

Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι @Christos_Symeonidis

Τρεις εξαιρετικοί, ακάματοι, υπεράνω κάθε προσδοκίας ηθοποιοί, μια άψογη -σε αισθητικό και τεχνικό επίπεδο- παράσταση και μια δυναμική σκηνοθεσία, που όμως αφήνεται στη θολούρα ενός προβληματικού -και, τελικά, αδιάφορου- κειμένου. Έτσι θα περιέγραφα εν συντομία τις εντυπώσεις μου από την παράσταση του έργου του Μάριους φον Μάγενμπουργκ, "Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι", που σκηνοθέτησε ο πολλά υποσχόμενος και ικανότατος Γιώργος Κουτλής. Αν προχωρούσα εκτενέστερα, θα προσέθετα το παράδοξο συναίσθημα της ανίας που αισθάνθηκα, ενώ η παράσταση έκανε τα πάντα για να μεταδώσει εντελώς αντίθετα vibes. Κι όμως.

Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι
@Christos_Symeonidis

Γυρνώντας και ξαναγυρνώντας την παράσταση στο μυαλό μου, δεν μπορώ να μη σταθώ στον παράγοντα "κείμενο". Γραμμένο το 2008 από τον συνεργάτη δραματουργό της θρυλικής Σαουμπίνε (τον ίδιο που μας έχει χαρίσει τον "Άσχημο"), το έργο είναι μια παράδοξη παραβολή που διαδραματίζεται σε έναν δυστοπικό, ίσως μελλοντικό τόπο. Κεντρικός ήρωας είναι ένας άνδρας που ονομάζεται Μ -ούτε ο ίδιος θυμάται το όνομά του-, ο οποίος ένα βράδυ, χωρίς να θυμάται πώς, βρίσκεται μόνος σε μια άγνωστη περιοχή της πόλης του. Εκεί συναντάει έναν άνδρα που κρατάει ένα λουρί σκύλου (τον οποίο ψάχνει) και ένα μαχαίρι. Οι δύο άνδρες θα έρθουν στα χέρια, ο Μ θα μαχαιρωθεί αλλά και θα ανταποδώσει το χτύπημα, και από εδώ ξεκινάει ένας κυκεώνας παράδοξων γεγονότων, γνωριμιών και κυνηγητού: θα βρει καταφύγιο στο σπίτι μιας κοπέλας, θα κινδυνεύσει όμως από την αδερφή της, θα καταφύγει στο αστυνομικό τμήμα και από εκεί στη φυλακή, θα γλιτώσει παρά τρίχα την εκτέλεση, θα απευθυνθεί για βοήθεια στο νοσοκομείο και θα καταλήξει τελικά με το κορίτσι που τον έσωσε, σε ένα -κάπως ανοιχτό αλλά και μάλλον απογοητευτικό- happy end.

Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι
@Christos_Symeonidis

Όσο εξελίσσεται η δράση, θα καταλάβουμε ότι σε αυτόν τον απειλητικό, μετα-αποκαλυπτικό μη-τόπο, που κινείται μεταξύ πραγματικότητας και επιστημονικής φαντασίας, κατοικούν άνθρωποι αλλά και πλάσματα που αν και μοιάζουν ανθρώπινα μπορεί να μην είναι, πως οι άνθρωποι που συναντάει ο Μ έχουν την ίδια όψη, πως κάποιοι από αυτούς δεν τον αναγνωρίζουν την αμέσως επόμενη στιγμή, πως ένας τεράστιος λιμός έχει οδηγήσει τους κατοίκους στον κανιβαλισμό, πως ζουν υπό την απειλή άγριων λύκων που παραμονεύουν στα περίχωρα.

Διαβάστε Επίσης

Το έργο έχει παραλληλιστεί με τη "Δίκη" του Κάφκα -προσωπικά διέκρινα μακρινή συγγένεια και με τον "Βόιτσεκ" του Μπίχνερ-, προφανώς λόγω του μοτίβου του ασθματικού κυνηγητού ενός ανθρώπου που βρίσκεται σε έναν εφιαλτικό κυκεώνα, αλλά κάθε ομοιότητα σταματάει εδώ. Κι αυτό γιατί στο έργο του Μάγενμπουγκ, τουλάχιστον όπως το γνώρισα μέσα από τη συγκεκριμένη σκηνική μεταφορά, σε καμία στιγμή δεν δημιουργείται αίσθηση απειλής, κλειστοφοβικής ατμόφαιρας, ή πολύ περισσότερο οποιοσδήποτε προβληματισμός για τις αναγωγές που δημιουργεί αυτή η παραβολή - και δεν εννοώ ότι θα έπρεπε ο Μάγενμπουργκ να στοχεύσει εκεί που στοχεύει ο Κάφκα ή ο Μπίχνερ. Αν, όμως, ο Μάγενμπουργκ ήθελε να κάνει ένα σχόλιο για το δυστοπικό παρόν ή μέλλον αυτού του κόσμου, για την "ανθρωποφαγική" εποχή μας, για τον "κανιβαλισμό" των σύγχρονων σχέσεων ή για την επιτακτική ανάγκη να σωθούμε μέσω της αγάπης, δεν νομίζω ότι τα κατάφερε. Αυτό που κατάφερε είναι να συνθέσει ένα έργο που επαναλαμβάνεται βασανιστικά και το οποίο παρακολουθείς απλώς για να δεις "τι άλλο ‘περίεργο’ θα συμβεί" (δηλαδή, μία ακόμη συνάντηση που καταλήγει στην αιματοχυσία).

Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι
@Christos_Symeonidis

Ούτε ο σκηνοθέτης από την πλευρά του έδειξε την επιθυμία να προσφέρει κάποια ερμηνεία για όλα αυτά που διαδραματίζονται επί σκηνής, να φωτίσει το έργο υπό κάποιο πρίσμα. Κύριο μέλημα και βασικό γνώρισμα της παράστασης ήταν να δώσει θεατρική υπόσταση στους κώδικες των σπλάτερ ταινιών: γκροτέσκο, αίματα, μαύρο χιούμορ, παραδοξότητα. Εξαιρουμένων των παραπάνω, η παράσταση είναι εξαιρετική. Κατ’ αρχήν, τα λόγια είναι φτωχά για να περιγράψουν και να επαινέσουν τις ερμηνείες του Βασίλη Μαγουλιώτη (στο ρόλο του Μ) και κυρίως του Θάνου Λέκκα και της Δήμητρας Βλαγκοπούλου, που εναλλάσσονται σε πολλαπλούς ρόλους, τους οποίους αποδίδουν συγκλονιστικά. Έπαινος για τις ερμηνείες αποδίδεται φυσικά και στον σκηνοθέτη, στον οποίον επίσης πρέπει να αναγνωριστεί η δημιουργία του άψογου, ατμοσφαιρικού σκηνικού σύμπαντος, το οποίο συνδιαμόρφωσαν αποφασιστικά η Εύα Γουλάκου στα σκηνικά και κοστούμια, ο Τάσος Παλαιορούτας στους φωτισμούς, ο Jeph Vanger στη σύνθεση της πρωτότυπης μουσικής και στο σχεδιασμό ήχου και ο Αλέξανδρος Βαρδαξόγλου στην επιμέλεια κίνησης.

Διαβάστε Επίσης

Περισσότερες πληροφορίες

Ο σκύλος, η νύχτα και το μαχαίρι

  • Κοινωνικό
  • Διάρκεια: 90 '

Ο δραματουργός της γερμανικής Σαουμπίνε υπογράφει ένα έργο-παραβολή για την αδιανόητη πραγματικότητά μας με σπλάτερ και κωμικά στοιχεία, το οποίο διαδραματίζεται κατά τη διάρκεια μιας εφιαλτικής νύχτας.

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Θέατρο

Η "Ζιζέλ" από την Οδησσό στη σκιά της Ακρόπολης

Το όνειρο κάθε χορεύτριας είναι να ερμηνεύσει τη "Ζιζέλ" του Αντόλφ Αντάμ. Το χορογραφικό αριστούργημα της ρομαντικής περιόδου, ζωντανεύει από το Μπαλέτο και την Ορχήστρα της Εθνικής Όπερας της Οδησσού στο Ηρώδειο, την πρώτη μέρα του Οκτωβρίου.

ΓΡΑΦΕΙ: ΜΑΡΙΑ ΚΡΥΟΥ
30/09/2022

Έχει φώς η σκιά; Η Αλεξάνδρα Καζάζου απαντά στο Θησείον

Μία θεατρική παράσταση βασισμένη στο έργο του Αlbert Camus "Ο Ξένος" από την Transatlantic Group παρουσιάζεται στο Θησείον - Ενα θέατρο για τις τέχνες.

"Μπεντ": Έρχεται το σπουδαίο έργο του Μάρτιν Σέρμαν στο θέατρο Χώρα

Το αριστούργημα του αμερικανού συγγραφέα που έχει ως θέμα τον απαγορευμένο έρωτα δύο ανδρών στη ναζιστική Γερμανία ανεβαίνει σε σκηνοθεσία του Πέτρου Ζούλια.

Στην "Κόκκινη κλωστή" "συνεργάζονται" αντικείμενα κοινής χρήσης και μουσικές νότες

Η ιστορία της απόδρασης μιας γυναίκας από το αφιλόξενο Εδώ και Τώρα και ο πολυτάραχος βίος της ξετυλίγονται σαν όνειρο σε μια μοναδική περφόρμανς.

"Τι είδε ο μπατλερ" στο θέατρο Άλμα;

Μια ξέφρενη κωμωδία γεμάτη γέλιο και ανατροπές, που σατιρίζει με καυστικό τρόπο τα ήθη της σύγχρονης κοινωνίας.

Η εκφραστικότητα της γλώσσας της σιωπής στην παράσταση "Τα δεκανίκια ή πώς ξέμαθα να περπατώ" στο Olvio

Μια από τις πιο ιδιαίτερες, γοητευτικές και απολαυστικές παραστάσεις των τελευταίων ετών επανέρχεται τον Οκτώβριο στο Θέατρο Olvio.

"Κανονική δουλειά": O Στέλιος Ανατολίτης επιστρέφει με την τρίτη του σόλο παράσταση

Κείμενα για τη δουλειά, κουβέντα με τον κόσμο, ευτράπελα σε δημόσιες υπηρεσίες και μουσική κωμωδία.