Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα βιομηχανικά τοπόσημα της Θεσσαλονίκης ετοιμάζεται να αφήσει πίσω του τις δεκαετίες εγκατάλειψης. Η πρώην Ζυθοποιία ΦΙΞ στη δυτική είσοδο της πόλης μπαίνει σε τροχιά αποκατάστασης, με στόχο να μεταμορφωθεί σε έναν μεγάλο πολιτιστικό πυρήνα που θα φιλοξενεί από σύγχρονη τέχνη μέχρι μουσική.
Οι προμελέτες για την αποκατάσταση και επανάχρηση του "Συγκροτήματος 2" ολοκληρώθηκαν και το σχέδιο προβλέπει να βρουν στέγη στο ιστορικό κτήριο χρήσεις του MOMus – Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, της Κρατικής Ορχήστρας Θεσσαλονίκης και του Κρατικού Ωδείου Θεσσαλονίκης. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η πρόβλεψη για τη μόνιμη έκθεση της περίφημης Συλλογής Κωστάκη.
Το Υπουργείο Πολιτισμού απέκτησε το συγκρότημα έναντι 8,2 εκατ. ευρώ, ενώ οι προμελέτες αποκατάστασης και συντήρησης εκπονούνται με δωρεά του Ομίλου DIMAND. Το project δεν αφορά απλώς ένα ακόμη "λίφτινγκ" παλιού κτηρίου. Η πρόθεση είναι να διασωθεί όσο το δυνατόν περισσότερο η βιομηχανική ταυτότητα του ΦΙΞ και να γίνει κομμάτι της νέας ζωής του.
Από το ζυθοβραστήριο στη σύγχρονη τέχνη
Το σχέδιο προβλέπει τη διατήρηση του συνόλου των ιστορικών κτηρίων, αλλά και την ανακατασκευή τμημάτων που έχουν καταρρεύσει. Το παλιό ζυθοβραστήριο, οι κτιστοί φούρνοι και ο ιστορικός μηχανολογικός εξοπλισμός θα αποκατασταθούν και θα παραμείνουν ορατοί μέσα στις νέες χρήσεις, ώστε ο επισκέπτης να μπορεί ακόμη να "διαβάζει" το παρελθόν του χώρου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ίδιο το ζυθοβραστήριο, ένας χώρος με μορφολογικά και διακοσμητικά στοιχεία που παραπέμπουν στις γερμανικές και γαλλικές brasseries του 19ου αιώνα. Παράλληλα, οι σύγχρονες εγκαταστάσεις –από κλιματισμό και αερισμό μέχρι ηλεκτροδότηση και πυροπροστασία– σχεδιάζεται να ενσωματωθούν χωρίς να αλλοιώνουν τις βασικές όψεις του μνημείου, ενώ προβλέπεται πλήρης προσβασιμότητα για ΑμεΑ.
Μια ιστορία που ξεκινά το 1882
Το ΦΙΞ κουβαλά σχεδόν ενάμιση αιώνα ιστορίας. Όλα ξεκίνησαν το 1882 με το οινοπνευματοποιείο "Όλυμπος – Allatini Freres". Δέκα χρόνια αργότερα μετατράπηκε σε ζυθοποιείο, ενώ το 1927 πέρασε στην "Κάρολος Φιξ Α.Ε.". Το εργοστάσιο συνέχισε να λειτουργεί μέχρι το 1983, όταν εγκαταλείφθηκε μετά την πτώχευση της εταιρείας.
Το 1992 χαρακτηρίστηκε ιστορικό διατηρητέο μνημείο μαζί με τον εξοπλισμό του, όμως ακολούθησαν περισσότερες από τρεις δεκαετίες εγκατάλειψης και σημαντικών φθορών. Το 2025 το ανατολικό τμήμα, γνωστό ως Σ2, πέρασε στην ιδιοκτησία του Υπουργείου Πολιτισμού.
Πρόκειται για έκταση περίπου 6.900 τ.μ., με διατηρητέα κτήρια συνολικής επιφάνειας 7.715,90 τ.μ. Αν το σχέδιο ολοκληρωθεί όπως προβλέπεται, ένα από τα σημαντικότερα απομεινάρια της βιομηχανικής Θεσσαλονίκης δεν θα αποτελεί πια ένα εντυπωσιακό αλλά σιωπηλό κέλυφος στη δυτική είσοδο της πόλης. Θα επιστρέψει στη ζωή της Θεσσαλονίκης, αυτή τη φορά με τέχνη και μουσική στη θέση των γραμμών παραγωγής μπύρας.
