Το "α" στην πρόβα του "Don’t look back" του Γιάννη Χουβαρδά στην Ελευσίνα

Το 2023 αποτελεί μία χρονιά άνθισης για την πόλη της Ελευσίνας. Με αφορμή την ανακήρυξή της ως πολιτιστική πρωτεύουσα της Ευρώπης για το έτος, πλήθος καλλιτεχνικών εκδηλώσεων (ή, καλύτερα, "μυστηρίων”, όπως χαρακτηρίζονται) στηρίζουν επάξια τον νέο της τίτλο. Μέρος αυτού του πλούσιου προγράμματος- και μία από τις κορυφαίες στιγμές για την Ελευσίνα- είναι το "Don’t look back”, η παράσταση που ανεβάζει ο Γιάννης Χουβαρδάς, με αφορμή τον μύθο του Ορφέα και της Ευρυδίκης (19-29/5). Το "α” βρέθηκε στις πρόβες στο χώρο του Παλαιού Ελαιουργείου, το οποίο πρόκειται να μεταμορφωθεί στο ξενοδοχείο-φάντασμα "Hotel Spectre". Έτσι, είχαμε την ευκαιρία να συνομιλήσουμε με την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, τη Στεφανία Γουλιώτη, τη Ράνια Οικονομίδου, τον Κώστα Κορωναίο και τον Παντελή Παπαδόπουλο για την ιδιαίτερη παράσταση, την οποία οι θεατές θα παρακολουθήσουν φορώντας... μάσκες. 

Το έργο, σε κείμενο Γιάννη Χουβαρδά, αντλεί από τον γνώριμο αρχαίο μύθο για την κατάβαση στον Άδη. Όπως εξηγεί ο Κώστας Κορωναίος, όμως, "το "Don’t look back”, με μια αναλογία, σε βάζει σε μια διαδικασία να κάνεις τη δική σου "κατάβαση”, να επιστρέψεις σε κάποιες εμπειρίες του παρελθόντος που τις έχεις θάψει, που έχουν πεθάνει ή νομίζεις ότι πέθαναν”. Βέβαια, ο μύθος αυτός έχει μεταμορφωθεί μέσα από τη ματιά του σκηνοθέτη. "Για παράδειγμα, εγώ είμαι ένα ανδρόγυνο που φέρω μέσα μου και τον Ορφέα και την Ευρυδίκη. Ακόμα και να μην ήξερε κάποιος την ιστορία, ο τρόπος με τον οποίο τον διαχειρίζεται ο Γιάννης Χουβαρδάς φέρνει τον μύθο ακόμα πιο κοντά μας, παύει να είναι παλιός και κάπως απόμακρος” σχολιάζει η Στεφανία Γουλιώτη.

Από την άλλη πλευρά, ο Παντελής Παπαδόπουλος, μιλώντας για τον ρόλο του, αναφέρει ότι είναι ένας ηλικιωμένος Ορφέας που μιλά για την περιπέτειά του, πώς κατέβηκε στον Άδη, πώς άρπαξε, αλλά και πώς έχασε, την αγαπημένη του. "Όλη αυτή η ποίηση,  η θεατρικότητα που έχουμε στην παράσταση, όπως αναδεικνύεται και στις πρόβες, πιστεύω πως έχει μοναδικό ενδιαφέρον. Εγώ τουλάχιστον δεν το έχω ξαναζήσει” συμπληρώνει, υπογραμμίζοντας τη χαρά του για τη συνεργασία του με τον Γιάννη Χουβαρδά -αίσθημα που μοιράζονται όλοι οι συντελεστές. 

Ρωτώντας τους ηθοποιούς για την πρόκληση που θα προκύψει από το γεγονός ότι οι θεατές θα μπορούν να κινούνται ελεύθερα στον χώρο και θα φορούν μάσκες που θα καλύπτουν ολόκληρο το πρόσωπο, ο Κώστας Κορωναίος δέχεται πως είναι σωστή η λέξη "πρόκληση”, καθώς "πρόκειται για μια ασυνήθιστη συνθήκη”. "Πρωτόγνωρη” θα αποκαλέσει τη συνθήκη αυτή η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, η οποία σχολιάζει: "Τα πρόσωπα των θεατών, καλυμμένα από τις μάσκες, θα διατηρούν μια γοητευτική ανωνυμία που μπορεί να κρύβει πολλές εκπλήξεις. Ποιος κάθεται δίπλα σου; Μήπως κάποιος δικός σου χαμένος έρωτας; Οι μάσκες -καθώς θα διαφυλάσσουν το ανεξιχνίαστο των αντιδράσεων και το μυστήριο των συναισθημάτων- θα μεταμορφώνουν και τους θεατές σε σκιές του Άδη, η κατάβαση θα είναι ομαδική, ο καθένας θα είναι ένας Ορφέας ή μια Ευρυδίκη”.

Μιλώντας για προκλήσεις, η μεγαλύτερη για τη Στεφανία Γουλιώτη είναι να μην απευθύνεται στο κοινό. "Άλλωστε, όλοι οι χαρακτήρες του έργου έχουν εγκλωβιστεί στο χρόνο και επαναλαμβάνουν τα ίδια λόγια και την ίδια ιστορία, όπως και ο δικός μου χαρακτήρας που έχει πιαστεί στα δίχτυα μιας λούπας. Οι θεατές είναι σαν να βρίσκονται εκεί παρεμπιπτόντως. Έτσι, ενώ, εγώ ως ερμηνεύτρια θέλω να φτάσει η ιστορία μου στα αυτιά τους, δεν πρέπει να τους απευθύνομαι, αν και θα είναι σε απόσταση αναπνοής”. 

Πολύ ενδιαφέρουσα ήταν η τοποθέτηση της ηθοποιού σχετικά με τη μυστηριακή ατμόσφαιρα που επικρατεί στην Ελευσίνα, η οποία συνήθως συνδέεται με τα απόκρυφα μυστήρια του αρχαιοελληνικού κόσμου: "Για μένα πιο πολύ μυστηριακό χαρακτήρα έχουν αρχίσει να έχουν τα πιο σύγχρονα κομμάτια της Ελευσίνας: από την παραλία και τους ανθρώπους που βγάζουν μια πλαστική καρέκλα στο δρόμο και τρώνε, μέχρι τους ψαράδες, τη μυρωδιά από τα εργοστάσια καθώς και το ίδιο το Παλαιό Ελαιουργείο, που είναι ένα αριστούργημα”.

Στο "λόμπι” αυτού του ξενοδοχείου, η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη θα συμμετέχει, όπως μας δήλωσε, σε ένα δρώμενο μαζί με τέσσερις χαρακτήρες, στο οποίο κανείς δεν θα αντιλαμβάνεται την παρουσία των άλλων τριών, αλλά θα μονολογούν τέσσερις παράλληλες μοναξιές. Η ηθοποιός έδωσε μία ιδέα στο "α” και για το τέλος του έργου: "ο τελικός τσάμικος, σήμα κατατεθέν της νεοελληνικής λεβεντιάς και παθογένειας, θα γίνει ο Χορός του Θανάτου της "Έβδομης σφραγίδας" που θα μας οδηγήσει όλους μαζί στην αποκαθήλωση και τη θυσία, με μια τελευταία ελπίδα μήπως βρούμε επιτέλους την κάθαρση και τη λύτρωση”. Βέβαια, η Ράνια Οικονομίδου δεν θα ήθελε να πιστέψουμε ότι η παράσταση είναι "καταθλιπτική”. "Αυτό που μου αρέσει πάρα πολύ είναι ότι το κείμενο είναι ταυτόχρονα ουσιαστικό, αλλά και χαριτωμένο, έχει χιούμορ”.