Αυτή τη στιγμή, η μόνη αχτίδα πολιτισμού λάμπει απ’ τις γκαλερί

Δεν χρειάζεται να κλωθογυρίζουμε τα όσα γράφτηκαν απ’ την αρχή της πανδημίας για τον πολιτισμό και την ευάλωτη θέση του εμπρός αυτής της συγκυρίας, ή για την άδικη στοχοποίηση που δέχθηκε σταδιακά από την Πολιτεία μέχρι και το τωρινό πάγωμα με τα μέτρα που τέθηκαν σε ισχύ για ένα μήνα ως απάντηση στο δεύτερο κύμα του Covid-19. Για κάποιο λόγο, θέατρα, κινηματογράφοι, ιδρύματα και πάσης φύσεως χώροι πολιτισμού εξομοιώθηκαν με τις υπόλοιπες επιχειρήσεις ψυχαγωγίας-διασκέδασης και τις υπηρεσίες εξόδου, ως επικίνδυνες για διασπορά του ιού, και παραγνωρίστηκε εντελώς η (σαφώς πιο) ελεγχόμενη φύση και δομή τους: όταν λέμε δύο μέτρα απόσταση, εκεί το εννοούμε.

Από το σαρωτικό ξεσκαρτάρισμα που έκαναν τα νέα μέτρα μεταξύ αναγκαιότητας και «πολυτέλειας», λοιπόν, όπου ο πολιτισμός έπεσε στη δεύτερη μεριά της παλάντζας, να που ένας κλάδος ξεγλιστράει απ’ το παραθυράκι του νόμου και παραμένει ενεργός. Οι εμπορικές αίθουσες έργων τέχνης, τουτέστιν οι γκαλερί, λόγω του κερδοσκοπικού τους χαρακτήρα υπάγονται σε διαφορετικό ΚΑΔ και παραμένουν σε λειτουργία ως παρακλάδι του εμπορίου, ακολουθώντας φυσικά όλα τα μέτρα προστασίας που ισχύουν για τους κλειστούς χώρους (υποχρεωτική χρήση μάσκας, ανώτατο όριο ατόμων ανάλογα με τα τετραγωνικά κ.ο.κ.).

Βέβαια, αυτό δεν ισχύει για κάθε χώρο που διοργανώνει εκθέσεις: μη κερδοσκοπικά μεσαίας κλίμακας ιδρύματα, όπως το State of Concept, το Arch και το Tavros, κλείνουν για το προσεχές διάστημα ενώ για τους υπόλοιπους μη εμπορικοούς χώροους τέχνης (βλ. αεξάρτητοι artist-run χώροι και project spaces) παραμένει αδιεκρίνιστο το πού υπάγονται. Άλλοι αποφασίζουν να κλείσουν για καλό και για κακό, άλλοι μένουν ανοιχτοί κι άλλοι βρίσκουν μέση οδό λειτοργώντας μόνο με ραντεβού, όπως ισχύει στο Potential Project, αλλά όλοι τους περιμένουν διευκρινίσεις από το Υπουργείο.

Οπότε, αυτή τη στιγμή, η μόνη αχτίδα πολιτισμού (στο φυσικό κόσμο) εκπέμπει από περίπου είκοσι πέντε εκθέσεις. Μερικές από αυτές πολύ ενδιαφέρουσες, μάλιστα, όπως της Σίσελ Μέινιχε Χάνσεν στη Rodeo, δίπλα απ’ τον τερματικό του ΗΣΑΠ στον Πειραιά, η οποία μας φέρνει αντιμέτωπους με το σεξ στην post-digital εποχή (ένα μίνι ντοκιμαντέρ για έναν οίκο ανοχής στη Γερμανία οπού εκδίδονται κούκλες θα σας εκπλήξει), οι λεπτοδουλεμένοι πίνακες του Μπιτσάκη στην γκαλερί Can όπως και μια ομαδική αφιερωμένη στην Αγγελάκη-Ρουκ («Λυπιού», A – Dash).

Και την ίδια στιγμή έχουμε να παραδεχτούμε πως πλέον οι γκαλερί είναι πολύ πιο ενεργές ψηφιακά, ανεβάζουν βίντεο-τουρ στο Instagram, ποστάρουν έργα, ανοίγουν exclusive OVR για τις επαφές τους και δίνουν πλάνα από τα στούντιο των καλλιτεχνών, όπως είδα μετά χαράς από την Βασιλική Σιαντή για την νέα έκθεση «Tondo». Οπότε, ακόμη κι αν πρέπει να μείνουμε σπίτι, έχουμε να παραδεχτούμε πως δεν λείπουν οι επιλογές από το μέτωπο των γκαλερί οι οποίες γρήγορα συγχρονίστηκαν στις προλήσεις της πανδημίας.