Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας

Η Βρετανίδα επιμελήτρια και ιδρύτρια του New Studio project space στο Λονδίνο, Poppy Bowers, μας μιλά με αφορμή την έκθεση «Όπου υπάρχει θάλασσα, υπάρχουν πειρατές» που επιμελείται στο 3 137 ως τις 20/11.

Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας

Η Βρετανίδα επιμελήτρια και ιδρύτρια του New Studio project space στο Λονδίνο, Poppy Bowers, μας μιλά με αφορμή την έκθεση «Όπου υπάρχει θάλασσα, υπάρχουν πειρατές» που επιμελείται στο 3 137 ως τις 20/11.

Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας - εικόνα 1
Salvatore Arancio, The Onset Of The Eruption Of A Volcanic Island Expelling Dense Clouds Of Condensed Aqueous Vapour, 2009, Federica Schiavo Gallery,Roma

Ποια είναι η κεντρική ιδέα πίσω από την έκθεση στο 3 137;

Η έκθεση παρουσιάζει έργα καλλιτεχνών που παίζουν με διαφορετικά εργαλεία επικοινωνίας: τηλεοπτική μετάδοση, χειρόγραφο κείμενο ή λόγο. Το βρίσκω ενδιαφέρον να βλέπω πώς οι καλλιτέχνες έχουν χρησιμοποιήσει αυτές τις τεχνικές ως πλατφόρμες για την εξερεύνηση του εαυτού μας και τα όρια της φαντασίας μας.

Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας - εικόνα 2
Έργο της Νίνας Παπακωνσταντίνου

Με ποιον τρόπο οι καλλιτέχνες στην έκθεση προσφέρουν εναλλακτικές και υπερβατικές οπτικές στις καθημερινές μας εμπειρίες; Μπορείς να μας δώσεις μερικά παραδείγματα έργων;

Το Dial Tone Drone της Aura Satz είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα γι αυτό. Πρόκειται για ένα ηχητικό έργο – παραγγελία για ένα δημόσιο τηλεφωνικό θάλαμο στο Λονδίνο το 2015. Η Aura πήρε τον ήχο του ηλεκτρονικού ήχου κλήσης ως σύμβολο συνδεσιμότητας - όταν ακούς τον ήχο κλήσης ξέρεις ότι υπάρχει μια ζωντανή γραμμή επικοινωνίας - και συνδύασε τον ήχο με μια συνομιλία από 2 πρωτοπόρους της ηλεκτρονικής μουσικής, τις Laurie Spiegel and Pauline Oliveras.

Η συζήτηση αφορά το πως ακούμε και συντονιζόμαστε με τον ήχο μες στην πόλη, και πώς το να επικεντρώσεις την ακρόαση σου σε έναν παρατεταμένο ήχο μπορεί να απελευθερώσει το μυαλό σου, προσφέροντας του τον χώρο για να αρχίσει να καινοτομεί.

Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας - εικόνα 3
Melvin Moti, Black Room, 2005, Colour video, sound, 28 min

Ένα άλλο έργο που δίνει μια πιο άμεση ερμηνεία της ιδέας της έκθεσης είναι το Boomerang, 1974, μια video performance από τους Nancy Holt και Richard Serra, η οποία μαγνητοσκοπήθηκε σε ένα τηλεοπτικό στούντιο στο Τέξας, όπου ο Serra ήταν φιλοξενούμενος καλλιτέχνης και προβλήθηκε σε ζωντανή μετάδοση.

Δείχνει τη Nancy να ακούει τη φωνή της να επιστρέφει σε κείνη μέσα από ακουστικά με καθυστέρηση ενός δευτερολέπτου. Περιγράφει την αίσθηση της απομάκρυνσης από το λόγο της ως «έναν κόσμο διπλών αντανακλάσεων και διαθλάσεων».
Προφανώς αυτό έγινε προ-internet και θεωρώ ότι είναι προφητικό ως προς την αποπροσανατολιστική επίδραση της διαδικτυακής εποχής, όπου οι ιστορίες κυκλοφορούν εκτός χρονολογίας και οι πληροφορίες μοιράζονται και αναπαράγονται τόσο γρήγορα.

Εναλλακτικά, οι ψηφιακές εκτυπώσεις του Theo Michael δημιουργούν αστερισμούς από πολλές διαφορετικές εικόνες που βρέθηκαν στο διαδίκτυο, από πολιτικούς μέχρι αρχαιολογικά εργαλεία, αεροσκάφη και κόμικς. Ο Theo κάνει ορατό το σύνθετο πλέγμα σχέσεων εξουσίας που υπάρχουν, αλλά είναι συχνά κρυμμένες από τη δημόσια συνείδηση. Σε ένα e-mail που μου έστειλε χθες, ο ίδιος εξηγεί: «Κάθε φορά που εγκαθίσταται μια αφήγηση, προσπαθώ προσεκτικά να την αφαιρέσω. Είναι σημαντικό για μένα τα έργα να μην υπόσχονται καμιά βεβαιότητα και να μην διαρθρώνουν εξουσιαστικά επιχειρήματα... Όταν η σύνθεση αρχίζει να γίνει προφανής, εισάγω εικόνες που είναι φαινομενικά άσχετες ή ακόμα και τυχαίες. Σιγά-σιγά μια ανεξέλεγκτη σύνθεση ξεκινά να εμφανίζεται. Προσπαθώ να σπρώξω τη διαδικασία μέχρι εκεί που το πλαίσιο είναι έτοιμο να εκραγεί».

Όλοι οι καλλιτέχνες ασχολούνται με το ενδεχόμενο της ηλεκτρονικής επικοινωνίας με διάφορους τρόπους.

Όταν οι καλλιτέχνες ανατρέπουν τους όρους επικοινωνίας - εικόνα 4
Theo Michael, Camera Systems, 2008, A2, Digital C-Print.

Έχεις ζήσει και δουλέψει στο Λονδίνο. Πως είναι η κατάσταση εκεί για τα ανεξάρτητα project spaces;

Το Λονδίνο είναι ακόμα μια απίστευτα δυναμική και ζωντανή πόλη, αλλά η αύξηση στις τιμές των ακινήτων έχει αρχίσει να έχει επιπτώσεις στην ικανότητα των καλλιτεχνών να ζουν και να εργάζονται στην πόλη. Πρόκειται για ένα πρόβλημα που είναι κοινό στις περισσότερες πόλεις της Μεγάλης Βρετανίας - μόλις μετακόμισα στο Μάντσεστερ, όπου συμβαίνει το ίδιο. Τα κέντρα των πόλεων επεκτείνονται και τα στούντιο που βρίσκονταν κάποτε στην περιφέρεια τώρα έχουν βρεθεί στις πιο αναπτυσσόμενες περιοχές. Τα ενοίκια ανεβαίνουν, οι συμφωνίες μίσθωσης λήγουν και οι καλλιτέχνες παλεύουν να βρουν εναλλακτικά, οικονομικά προσιτά στούντιο. Το θετικό είναι ότι το πρόβλημα αυτό συζητιέται μεταξύ των καλλιτεχνών, των συμβουλίων, των καλλιτεχνικών οργανισμών. Πιστεύω ότι μόνο μέσα από τη συνεργασία μπορεί να βρεθεί μια μακροπρόθεσμη λύση, και το πιο σημαντικό, να προστατευθεί η ανάγκη του καλλιτέχνη για έναν αξιοπρεπή και εύκολα προσβάσιμο χώρο εργασίας.

INFO

Εμπνευσμένη από το αρχαίο ελληνικό ρητό ''Όπου υπάρχει θάλασσα, υπάρχουν πειρατές'', η έκθεση συγκεντρώνει έργα ήχου, σχέδια, εκτυπώσεις, φιλμ και έργα βασισμένα στο λόγο από καλλιτέχνες που ανατρέπουν τους καθιερωμένους τρόπου μαζικής επικοινωνίας.

Συμμετέχουν:
Salvatore Arancio, Jeremy Deller, Nancy Holt & Richard Serra, Τεό Μιχαήλ, Melvin Moti, Νίνα Παπακωνσταντίνου,
Aura Satz, Weronika Trojanska.
Μέχρι 20 Νοεμβρίου
ώρες λειτουργίας:
Δευτέρα- Κυριακή: 18.00-21.00. *17.11 κλειστά

Μαυρομιχάλη 137, Νεάπολη ΕξαρχείωνΜαυρομιχάλη 137, Νεάπολη Εξαρχείων
http://www.3137.gr/pirates

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Τέχνες

Οι νέες αφίξεις βιβλίων από τις εκδόσεις Καλέντη

Βιβλία για παιδιά που πραγματεύονται την ανάγνωση και τη μαθησιακή διαδικασία, αλλά και ένα εκπαιδευτικό υλικό, με ορισμούς και εξηγήσεις μαθηματικών όρων.

ΓΡΑΦΕΙ: ATHINORAMA TEAM
12/02/2026

Όχι σημαίνει όχι. Tι σημαίνει όμως ναι;

Ο νέος συγγραφέας Ευάρεστος Πιμπλής εστιάζει στην έννοια της συναίνεσης, από το #MeToo και μετά, αλλά και τη σημασία της λέξης άντρας σήμερα.

Μια μέρα κοινωνικής προσφοράς και τέχνης στη Sianti Gallery

Δύο διαδοχικές δράσεις, μια ξενάγηση και μια κλήρωση υπέρ του Συλλόγου "Ελπίδα" θα συμβούν με αφορμή την έκθεση "Dessert".

Η Δήμητρα Σιούκα παρουσιάζει "Το Μέσα Δάχτυλο"

Την Δευτέρα, 16 του Φλεβάρη η συγγραφέας συζητά με τη θεατρολόγο Ιλειάνα Δημάδη, για την πρώτη της ποιητική συλλογή.

Η Κινέζικη Πρωτοχρονιά μέσα από τα έργα μιας έκθεσης ζωγραφικής

Η Κινέζικη Πρωτοχρονιά που αποκαλείται και "Γιορτή της Άνοιξης" είναι η πιο σημαντική, παραδοσιακή, εθνική γιορτή στην Κίνα.

Το ανοιχτό μουσείο που ονομάζεται Αθήνα

Μία αναθεώρηση της ταυτότητας της πόλης μέσα από την σχέση της με την σύγχρονη τέχνη και κάποια από τα πιο χαρακτηριστικά έργα στους δρόμους της.

Η πρώτη έκθεση φωτογραφιών του Γιώργου Λάνθιμου στη Στέγη

Μια σπάνια φωτογραφική έκθεση που προσφέρει μια νέα οπτική της ιδιοσυγκρασίας του σημαντικού Έλληνα σκηνοθέτη, από τις 7 Μαρτίου έως τις 17 Μαΐου.