Οδηγός Cinema

Σμύρνη μου Αγαπημένη

2

Διασκευή του επιτυχημένου θεατρικού της Μιμής Ντενίση ως ρετρό ιστορικό υπερθέαμα (για τα ελληνικά δεδομένα). Συγκροτημένη παραγωγή, η οποία διαχειρίζεται με λογική καλοφτιαγμένου σίριαλ την έντονη γραφικότητα χαρακτήρων και καταστάσεων που θα κερδίσουν το μεγάλο κοινό.

smyrni_mou_agapimeni_reissue2

Η ιστορία της Μικρασιατικής Καταστροφής πάντα συγκινεί, παραμένοντας την εποχή του "προσφυγικού προβλήματος" πολλαπλά επίκαιρη. Η Μιμή Ντενίση την εκμεταλλεύτηκε για να διηγηθεί στο θεατρικό της "Σμύρνη μου αγαπημένη", με πολύ μεγάλη επιτυχία, τις περιπέτειες της εύπορης οικογένειας Μπαλτατζή στην κοσμοπολίτικη ιωνική πόλη και ταυτόχρονα να θυμίσει πως η νεότερη ιστορία μας είναι βαθιά σημαδεμένη από βίαιες μετακινήσεις ελληνικών πληθυσμών. Αυτή την ιδέα υπογραμμίζει η αρχή της κινηματογραφικής διασκευής της, την οποία υπογράφει η ίδια με τη βοήθεια του Μάρτιν Σέρμαν ("Μπεντ", "Κάλλας για Πάντα", "Η Κυρία Χέντερσον Παρουσιάζει"), όπου η Ελληνοαμερικανίδα Φιλιώ Γουίλιαμς φτάνει στη Μυτιλήνη με τη νεαρή εγγονή της Έλεν για να συμπαρασταθεί στους Σύρους πρόσφυγες. Εκεί θα παραδώσει στη μικρή το τεφτέρι με τις συνταγές της συνονόματης γιαγιάς της Φιλιώς Μπαλτατζή, στην πραγματικότητα ένα ημερολόγιο για τα τελευταία έξι χρόνια της οικογενειακής ζωής της στη Σμύρνη.

Μεταφερόμαστε, λοιπόν, στα μικρασιατικά παράλια του 1916, χωρίς παραδόξως να επιστρέψουμε ποτέ στο "παρόν" (ούτε ως υπενθύμιση της αφήγησης ούτε ως κλείσιμο της σύγχρονης ιστορίας), και στην περίπλοκη πολυεθνική καθημερινότητα μιας πόλης όπου οι ελέγχοντες το εμπόριο Έλληνες αποτελούν στην πλειονότητά τους την προνομιούχο αστική τάξη. Όπως και οι Μπαλτατζήδες, οι οποίοι περιτριγυρίζονται από Τούρκους, Αρμένιους και Λεβαντίνους, τους εύπορους κι αριστοκράτες Ευρωπαίους. Η πλούσια παραγωγή αναβιώνει τη Σμύρνη των αρχών του προηγούμενου αιώνα με πειστικότητα καλοστημένου ιστορικού σίριαλ, όπου η γραφικότητα του όλου σκηνικού αντανακλά στην περιγραφή γεγονότων και χαρακτήρων. Ο ένας αδελφός Μπαλτατζής, ο σύζυγος της Φιλιώς, είναι βενιζελικός κι ο άλλος βασιλικός, ο γιος ερωτεύεται μια υπηρέτρια, η κόρη έναν Βρετανό αριστοκράτη. Ο μπαμπάς Τούρκος υπηρέτης είναι συμβιβαστικός και φιλέλληνας, ο γιος του και οικογενειακός σοφέρ θα συστρατευτεί με τον Κεμάλ. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τους πιο περιφερειακούς χαρακτήρες – ένας καλός κι ένας κακός Αμερικανός διπλωμάτης, ένας γενναίος (ο Χρυσόστομος Σμύρνης) κι ένας φιλοτομαριστής (ο διοικητής της πόλης Στεργιάδης) Έλληνας αξιωματούχος.

smirni_mou_agapimeni_kritiki2

Με σαφή στόχο το ευρύ κοινό, η ταινία στέκεται με θάρρος απέναντι στο μεταναστευτικό, με ψυχραιμία –την οποία εκφράζει η μετριοπαθής Φιλιώ– απέναντι στα ιστορικά γεγονότα και με έναν ελεγχόμενο αφηγηματικό λαϊκισμό απέναντι στη μυθοπλαστική ιστορία της. Όλα εξηγούνται με το νι και με το σίγμα, οι ήρωες μιλούν σαν πρωτοσέλιδα εφημερίδων, οι σεκάνς υπακούουν σε μια τηλεοπτικής λογικής παρατακτικότητα και στην εντυπωσιακή κορύφωση της Καταστροφής οι μελοδραματικοί τόνοι εκτοξεύονται στα ύψη. Δραματουργικές και διηγηματικές ευκολίες που μοιάζουν προϋπολογισμένες, μιας και η ταινία δεν χάνει ποτέ τη στόχευσή της, η οποία δεν είναι άλλη από την εύπεπτη λαϊκότητα του "παλιού ελληνικού σινεμά".

Ελλάδα. 2021. Διάρκεια: 141΄. Διανομή: TANWEER.

Περισσότερες πληροφορίες

Σμύρνη μου Αγαπημένη

2
  • Δραματική
  • 2021
  • Διάρκεια: 120 '
  • Γρηγόρης Καραντινάκης

Στη Μυτιλήνη του 2015, η νεαρή Έλεν Γουίλιαμς διαβάζει τα απομνημονεύματα της προ-προγιαγιάς της Φιλιώς Μπαλτατζή και μεταφέρεται νοερά στην κοσμοπολίτικη Σμύρνη έναν αιώνα πριν.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Τελευταία άρθρα Σινεμά

Στα ρομαντικά "Μαγνητικά Πεδία" του Γιώργου Γούση

Συζητάμε με τον ανερχόμενο ταλαντούχο σκηνοθέτη, που βάζει την υπογραφή του στην ελληνική ταινία-έκπληξη της χρονιάς, ένα μελαγχολικό road movie με πρωταγωνιστές τους Έλενα Τοπαλίδου, Αντώνη Τσιοτσιόπουλο και ένα… κουτί με μυστηριώδες περιεχόμενο.

ΓΡΑΦΕΙ: ΓΙΑΝΝΗς ΚΑΝΤΕΑ-ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟς
19/05/2022

Μαγνητικά Πεδία

Ο Τζιμ Τζάρμους συνταξιδεύει με τον Σταύρο Τσιώλη σε ένα χειροποίητο, low budget road movie με προορισμό όλα τα ανέκφραστα συναισθήματα.

Νίτραμ

Βραβείο αντρικής ερμηνείας στις Κάνες για ένα ψυχολογικό θρίλερ υπόγειας έντασης και καλοσχεδιασμένου σασπένς.

Τα Κορδόνια

Ανατομία των περίπλοκων, αντιφατικών οικογενειακών δεσμών και συμβιβασμών, η οποία δεν μπορεί να συντάξει σωστά τις ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις και ιδέες της.

Το Κοστούμι

Δραματικό θρίλερ δωματίου και διαδοχικών ανατροπών από τον οσκαρικό σεναριογράφο του "Παιχνιδιού της Μίμησης".

Νύχτα της Φωτιάς

Χρυσή Αθηνά στις Νύχτες Πρεμιέρας για μια λυρική και ταυτόχρονα σκληρά ρεαλιστική ιστορία ενηλικίωσης, η οποία χειρίζεται με ευαίσθητη ειλικρίνεια τις ηρωίδες, τα συναισθήματα και τα κοινωνικοπολιτικά της σχόλια.

Άνοιξη σε Μια Μικρή Πόλη

Χαμένο για χρόνια κινέζικο δράμα ημιτονίων και καταπιεσμένων παθών, από τις σημαντικότερες στιγμές του μεταπολεμικού ασιατικού σινεμά.