Στο "Ονειρικό Σενάριο" ο Νίκολας Κέιτζ αποδεικνύει πως παραμένει ηθοποιός άλλης κλάσης

Πόσους ηθοποιούς γνωρίζετε οι οποίοι να έχουν επηρεάσει σε τέτοιο βαθμό την ποπ κουλτούρα, ώστε να εμπνέουν ολόκληρο επεισόδιο τηλεοπτικής σειράς; Αληθινά λίγοι είναι η απάντηση και σίγουρα όχι με τον τρόπο που το έχει καταφέρει ο Νίκολας Κέιτζ, ο οποίος "στοιχειώνει" τον Άμπεντ σε μία από τις καλύτερες στιγμές του "Community" (5η σεζόν, επ. 2), στην προσπάθειά του να καταλήξει εάν είναι καλός ή κακός ηθοποιός. Το συμπέρασμά του δεν απέχει πολύ από την αλήθεια, καθώς διαπιστώνει ότι ο Αμερικανός είναι υπεράνω οποιασδήποτε αξιολογικής κλίμακας. Και ομολογουμένως, με τον τρόπο που έχει καταφέρει να συντηρεί μια καριέρα πολλών δεκαετιών και ακόμα περισσότερων σκαμπανεβασμάτων, ο Κέιτζ έχει αποδείξει πως είναι μια κατηγορία από μόνος του.

Όλες οι τεχνικές μαζί

Ο 60χρονος σήμερα ερμηνευτής, ξεκίνησε κάτω από ευνοϊκές συνθήκες την καριέρα του τη δεκαετία ’80, καθώς ως ανιψιός του Φράνσις Φορντ Κόπολα δεν δυσκολεύτηκε να βρει τους πρώτους ρόλους του, είτε σε χαριτωμένες κομεντί όπως το αξιομνημόνευτο "Valley Girl" (Μάρθα Κούλιτζ, 1983) είτε στις ταινίες του θείου Κόπολα ("Αταίριαστος", "Κότον Κλαμπ", "Η Πέγκι Σου Παντρεύτηκε"). Ωστόσο, ο νεαρός Κέιτζ είχε ηλεκτρισμένη ενέργεια και στόχο να μοιάσει στο είδωλό του, τον Τζέιμς Ντιν, κι έτσι σύντομα άρχισε να διεκδικεί θέση πρωταγωνιστή και να κλέβει την παράσταση. Απέναντι στη Σερ στο "Κάτω από τη Λάμψη του Φεγγαριού" (Νόρμαν Τζούισον, 1987) και υπό τις οδηγίες των αδερφών Κοέν στο "Αριζόνα Τζούνιορ" (1987) ξεκίνησε να σμιλεύει το χαρακτηριστικό ιστριονικό στιλ του για το οποίο αργότερα θα γινόταν διάσημος, ενώ έφτασε νωρίς σε μια σημαντική καλλιτεχνική κορυφή χάρη στον Χρυσό Φοίνικα που κέρδισε η σπουδαία "Ατίθαση Καρδιά" (Ντέιβιντ Λιντς, 1990).

Στις αρχές των 90s, ο παθιασμένος με την υποκριτική Κέιτζ συμμετείχε ήδη σε περισσότερες από δύο ταινίες το χρόνο, θέλοντας, μάλλον, να αποδείξει πως είναι ικανός να παίξει τα πάντα. Ανεξαρτήτως επιπέδου παραγωγής, συντελεστών και εμπορικής απήχησης, ο ηθοποιός ενδιαφερόταν πρωτίστως για το είδος της πρόκλησης που είχε απέναντί του. Διότι, την ίδια χρονιά που συνεργαζόταν, για παράδειγμα, με τον Λιντς, δεν είχε κανένα πρόβλημα να πάει στη Ζιμπάμπουε για τις ανάγκες του ιταλικού "Time to Kill" (Τζουλιάνο Μοντάλντο, 1989) και ύστερα να δώσει μια ερμηνεία-σπουδή στην υπερβολή στο "Vampire’s Kiss" (Ρόμπερτ Μπίερμαν, 1989), ενσαρκώνοντας έναν άντρα που πιστεύει πως είναι βρικόλακας, προσφέροντας έτσι υλικό για δεκάδες μελλοντικά memes. Το σαρωτικό παίξιμο, η άγνοια κινδύνου, τα καθηλωτικά (από κάθε άποψη) βλέμματα και η απρόβλεπτη κινησιολογία έγιναν στοιχεία σύμφυτα με τη "σχολή" υποκριτικής του Κέιτζ, η οποία έδωσε νέο νόημα στο τι μπορεί να πετύχει κινηματογραφικά ένας ηθοποιός.

Μια ανέλπιστη επάνοδος

Ειρωνικά, η αφοσίωση του Κέιτζ στην τέχνη του ευθύνεται εν μέρει για την πτώση στην ποιότητα της φιλμογραφίας του τον 21ο αιώνα. Ενώ προηγουμένως απέσπασε Όσκαρ ("Αφήνοντας το Λας Βέγκας", 1995) και πρωταγωνίστησε σε εμπορικά επιτυχημένες περιπέτειες ("Απόδραση στον Αέρα", "Αδίστακτα Πρόσωπα"), τα 00s δεν ήταν ιδιαίτερα φιλικά προς το πρόσωπο του ηθοποιού. Με εξαίρεση τα "Στα Ίχνη του Χαμένου Θησαυρού" (Γιόν Τέρτελταουμπ, 2004) και "Ghost Rider" (Μαρκ Στίβεν Τζόνσον, 2007), οι παραγωγοί του Χόλιγουντ άρχισαν να τον επιλέγουν όλο και λιγότερο σε μπλοκμπάστερ, πιθανότατα λόγω του κορεσμού της εικόνας του.

Απτόητος, ο Κέιτζ στράφηκε στον κόσμο των ταινιών χαμηλού προϋπολογισμού και των κατευθείαν σε DVD κυκλοφοριών, επιλογή η οποία παραλίγο να απορρυθμίσει εξ ολοκλήρου την καριέρα του. Ήταν η περίοδος που ο ηθοποιός έγινε αφορμή για διαδικτυακή ειρωνεία και οι ερμηνείες του ευκαιρία για χαβαλέ, με την πραγματική αξία του να κινδυνεύει να περάσει στη λήθη. Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως και ο ίδιος συχνά εξέπιπτε σε γραφικούς μανιερισμούς, κάτι που έκανε την υπεράσπιση των ικανοτήτων του αρκετά δύσκολη. Ωστόσο το πλήρωμα του χρόνου ήρθε, και ο Αμερικανός βιώνει μια ανανεωμένη όσο και δίκαιη αναγνώριση.

Σε αυτό βοήθησαν ρόλοι σε ταινίες όπως το φρενήρες "Mandy" (Πάνος Κοσμάτος, 2018), η μεταμοντέρνα κωμωδία "The Unbearable Weight of Massive Talent" (Τομ Γκόρμικαν, 2022), αλλά και τώρα το "Ονειρικό Σενάριο" του Κρίστοφερ Μπόργκλι ("Σιχάθηκα τον Εαυτό μου"). Εδώ ο Κέιτζ δίνει μία από τις καλύτερες πρόσφατες ερμηνείες του, καθώς υποδύεται έναν καουφμανικών διαστάσεων μεσήλικο καθηγητή πανεπιστημίου, ο οποίος παντελώς ανεξήγητα αρχίζει να εμφανίζεται στα όνειρα των ανθρώπων. Την ώρα που ο Δανός σκηνοθέτης ρίχνει όλο το βάρος του στο να εντυπωσιάσει με τις σκηνές ονείρου, αλλά και να διατυπώσει ένα πικρό σχόλιο για το παρόν των κοινωνικών σχέσεων, ο Κέιτζ επιδεικνύει απροσδόκητη νηφαλιότητα. Κρατά γειωμένο το δράμα προσδίδοντάς του μια πολύτιμη ειλικρίνεια και θυμίζει γιατί οι ηθοποιοί είναι ανεκτίμητοι σε ένα φιλμ: διότι μέσω των ερμηνειών τους ανακαλύπτουμε αφανείς πτυχές της αφήγησης, οι οποίες δίχως εκείνους δεν θα υπήρχαν.