Το κουκλόσπιτο

Μια πλασματική ατμόσφαιρα θαλπωρής και cosy πολυτέλειας κυριεύει τη σκηνή όπου διαδραματίζεται η –πολυπαιγμένη, κλασική πια– ιστορία της ιψενικής Νόρας. Πλασματική όπως η ευτυχία της συζυγικής και οικογενειακής ζωής της ηρωίδας, η οποία μέσα σε διάστημα λίγων ημερών θα διασχίσει μια μεγάλη διαδρομή αυτογνωσίας και συνειδητοποίησης. Ο Δημήτρης Τάρλοου σκηνοθετεί και μεταφράζει το έργο, εστιάζοντας κυρίως στην ψευδαίσθηση της ωραίας βιτρίνας αυτού του γάμου. Πλαισιώνει τη δράση μέσα σε ένα άψογο, σαν από σελίδα περιοδικού, καθιστικό, που εμπλουτίζεται από τις μελωδίες που παίζει στο πιάνο η Κρυσταλία Θεοδώρου, στοιχειώνεται όμως από την παρουσία του τεράστιου, εφιαλτικού στην απεικόνιση της νεκρής φύσης, πίνακα του Φρανς Σνάιντερς, ενώ οι βιτρίνες δεξιά κι αριστερά της σκηνής εντείνουν την αίσθηση ενός σπιτικού που εστιάζει στην εικόνα (σκηνικό: Θάλεια Μέλισσα).

Μέσα σε αυτό το χρυσό κλουβί, δεσπόζει η κεντρική ηρωίδα, ερμηνευμένη ωραία από τη Λένα Παπαληγούρα σε μια από τις καλύτερες στιγμές της. Ξεκινώντας ως μια γυναίκα που υπάρχει –και συμπεριφέρεται αναλόγως– για να είναι ευχάριστη στα μάτια του συζύγου της, φτάνει στην κορυφαία σκηνή της συνειδητοποίησης πως η αγάπη του Τόρβαλτ απευθυνόταν όχι στην ίδια αλλά στο ρόλο της, αυτόν μιας χαριτωμένης και χειραγωγήσιμης "κούκλας" (την οποία ο Αλέξανδρος Γαρνάβος και η Τζίνα Ηλιοπούλου ντύνουν έξυπνα στην πρώτη σκηνή με ένα κοστούμι που θυμίζει παιδικό παιχνίδι ή μαθητική στολή). Το μοτίβο του απόντος συζύγου και της μη ουσιαστικής επικοινωνίας απασχολεί ιδιαίτερα τη σκηνοθεσία –εντάσσει μάλιστα στην ομάδα των προσώπων μια κωφάλαλη ηθοποιό στο ρόλο της Υπηρέτριας (Όλγα Δαλέκου), σε μια ειρωνική αντίστιξη του πόσο ουσιαστική μπορεί να γίνει η μη λεκτική επικοινωνία, και αφήνει στο περιθώριο τη χειριστική πλευρά του Τόρβαλτ (Γιώργος Χριστοδούλου), ο οποίος δείχνει συνολικά εξαφανισμένος, ίσως από πρόθεση. Είναι, όμως, πολύ ωραίο το γεγονός πως η σκηνοθεσία φέρνει στο προσκήνιο τη σεξουαλική πλευρά της συζυγικής σχέσης, φωτίζοντας έτσι από μιαν άλλη πλευρά έναν ακόμη ρόλο –του "αντικειμένου του πόθου"– που καλείται να εκπληρώσει η Νόρα.

Με την ηρωίδα να αποτελεί το κέντρο βάρος, οι άλλοι ρόλοι δείχνουν παροπλισμένοι, ίσως αμήχανοι, ειδικά του δεύτερου ζευγαριού (Βίκυ Κατσίκα/Λίντε, Θανάσης Δόβρης/Κρόκσταντ), αν και ο Κώστας Βασαρδάνης ερμηνεύει ωραία τον Ρανκ. Επιπλέον, ο Τάρλοου θέλοντας να μεταφέρει το έργο ως μια ιστορία του σήμερα, προχωράει σε κάποιους εκσυγχρονισμούς, που λειτουργούν πάντως παράδοξα. Στα λόγια των προσώπων αναμειγνύονται σημερινές εκφράσεις και παρωχημένα γλυκόλογα (καρδερινάκι, σκιουράκι), η παρουσία του τάμπλετ συναγωνίζεται τις αναφορές στη χειρόγραφη αλληλογραφία, ενώ συνολικά η ιστορία δεν παύει να φτάνει στην πλατεία ως διαχρονικό έργο του χθες που ακόμη μας αφορά, παρά ως σημερινό κείμενο.