"Η Μάνα Κουράγιο και τα παιδιά της" στο Εθνικό Θέατρο: Πρώτες φωτογραφίες από την παράσταση του Στάθη Λιβαθινού

Το αριστούργημα του σπουδαίου δραματουργού, συγγραφέα και ποιητή Μπέρτολτ Μπρεχτ, "Η Μάνα Κουράγιο και τα παιδιά της”, έκανε μόλις πριν λίγες μέρες πρεμιέρα στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Στην παράσταση σε σκηνοθεσία του Στάθη Λιβαθινού, τη Μάνα Κουράγιο, τυχοδιώκτρια Άννα Φίρλινγκ, ερμηνεύει η Μπέττυ Αρβανίτη. Πρόκειται για ένα έργο βαθιά αντιπολεμικό αλλά ταυτόχρονα εξόχως παραβολικό για τον αγώνα για επιβίωση, για την πιο τραγική απώλεια –αυτή που συνιστά ο θάνατος των παιδιών– και το πάντοτε ακριβό τίμημα του κέρδους. 

Η "Μάνα Κουράγιο και τα παιδιά της” γράφτηκε στη Σκανδιναβία το 1938-1939. Θέλοντας να παρουσιάσει "την κοινωνία ως ικανή να αλλάξει", όπως ο ίδιος υπογραμμίζει, ο Γερμανός συγγραφέας περιγράφει συμβάντα που διαδραματίζονται κατά τη διάρκεια του Τριακονταετούς Πολέμου στην Ευρώπη ως κραυγή αγωνίας για τον επερχόμενο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Παρά την προφανή αντιπολεμική του διάσταση και το σαφές του μήνυμα για τα δεινά που φέρει ο καπιταλισμός, "Το έργο του Μπρεχτ αποφεύγει το κήρυγμα, γι’ αυτό γίνεται πιο δυνατό!", όπως αναφωνεί με ενθουσιασμό ο Ρολάν Μπαρτ στην πρεμιέρα του έργου στο Παρίσι. 

Το έργο ακολουθεί την τυχοδιώκτρια Άννα Φίρλινγκ, που πουλά αγαθά στους στρατιώτες, ενώ μάταια προσπαθεί να προστατεύσει από την καταστροφική δίνη του πολέμου, τα τρία της παιδιά: τον μεγάλο της γιο Άιλιφ, τον μικρότερο Έμενταλ και  τη μουγκή της κόρη Κατρίν. Για τη δαιμόνια αυτή γυναίκα, το κέρδος θα έρχεται πάντα πάνω και από την οικογενειακή της ευτυχία. Κι ας πληρώνει το υψηλότερο τίμημα: την τραγική απώλεια των ίδιων της των παιδιών, αλλά και τη θυσία κάθε αξίας, που τα πλάσματα αυτά αντιπροσωπεύουν: το θάρρος, την τιμιότητα, την ειλικρίνεια. Σε καιρό πολέμου κάθε έννοια ηθικής και δικαίου καταστρατηγείται. Ή μήπως όχι μόνο τότε;

Ο Στάθης Λιβαθινός, στην πρώτη του σκηνοθεσία στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου καταπιάνεται για πρώτη φορά με τον Μπρεχτ. Τη μουσική και τα τραγούδια της παράστασης υπογράφει σε μια νέα τους εκδοχή ο στενός του συνεργάτης, Θοδωρής Αμπαζής, ενώ τον θίασο απαρτίζουν –στην πλειοψηφία τους– νέοι χαρισματικοί ηθοποιοί.

Πρωταγωνιστούν: Νίκος Αλεξίου, Αντώνης Γιαννακός, Γιάννης Δενδρινός, Πάνος Καμμένος, Φώτης Κουτρουβίδης, Πάρης Λεόντιος, Άννα Μάγκου, Βασίλης Ντάρμας, Βασίλης Παπαδημητρίου, Άγγελος Παππάς, Αντώνης Παρχαρίδης, Ιάκωβος Παυλόπουλος, Θεοδοσία Σαββάκη, Εύα Σιμάτου, Ιωάννης Σύριος, Χρήστος Σωνάκης, Βασίλης Τσαλίκης, Σταμάτης Φακορέλλης. 

Με τα λόγια της Μπέττυς Αρβανίτη

"Η Μάνα Κουράγιο είναι μια γυναίκα που κυριαρχείται από το ένστικτο της επιβίωσης. Έχει τη δική της ηθική, που δεν υπακούει σε κανόνες. Μοιάζει με τη φύση, που δεν γνωρίζει ηθική – όχι επειδή δεν καταλαβαίνει, αλλά επειδή επιλέγει να πράττει έτσι. Είναι εξαιρετικά έξυπνη και σαρκάζει τον εαυτό της και όσους βρίσκονται γύρω της. Καταλαβαίνει τι σημαίνει συμβιβασμός, βλέπει πώς οι άνθρωποι διαβρώνονται και πώς το συμφέρον κυριαρχεί πάνω τους. Ωστόσο, είναι ένας άνθρωπος βαθιά συνδεδεμένος με τη ζωή και με τα ένστικτά της. Η Μάνα Κουράγιο μοιάζει με λέαινα: για τα παιδιά της θα κάνει τα πάντα, ακόμα κι αν αυτό σημαίνει ότι θα θυσιάσει κάποιον άλλο για να επιβιώσει. Στο τέλος, λέει τη φοβερή φράση: "Ίσως τα καταφέρω". Αυτή είναι όλη η τραγωδία της: επιβιώνει, αλλά χάνει τα πάντα. Ο Μπρεχτ παρουσιάζει την πραγματικότητα με τέτοιον τρόπο ώστε να αφυπνίσει το κοινό. Δείχνει τη φύση του ανθρώπου: μέσα μας υπάρχει το καλό και το κακό, και πάντα θα υπάρχει αυτή η πάλη”.

Δείτε περισσότερες φωτογραφίες και βίντεο από την παράσταση "Η Μάνα Κουράγιο και τα παιδιά της"