Τόσο δα αντικείμενα, άκαμπτα και γυαλιστερά από τη φύση τους, τα οποία μέσω της εικονογραφίας τους μεταφέρουν αθόρυβα την ιστορία από θεσμική πλευρά. Αυτό είναι το αιώνιο προσόν που φέρουν τα νομίσματα και τα μετάλλια, ανεβάζοντας την αξία τους αντιστρόφως ανάλογα με τις κόπιες που παρήχθησαν στο κάθε ένα. Το Νομισματικό Μουσείο, ως γνωστόν, αποτελεί την κιβωτό αυτής της παρακαταθήκης που συνοδεύει το ελληνικό κράτος από την ημέρα της ίδρυσής του, γεγονός το οποίο πρόκειται να αξιοποιήσει η επικείμενη μεγάλη έκθεση που ξεκινάει από 18 Ιανουαρίου στο μουσείο, προκειμένου να αφηγηθεί την ιστορία της Επανάστασης του 1821, επ’ αφορμή της επετείου. Πρόσωπα και γεγονότα του Αγώνα, τυπωμένα σε μεταλλικές κόπιες, παρακινούν τον επισκέπτη να σκύψει και να εστιάσει στη λεπτομέρεια.
Πρόκειται για την περιοδική έκθεση "Μετάλλια του Αγώνα", στην οποία περιλαμβάνονται πάνω από επτακόσια εκθέματα που ξεδιαλέχτηκαν κατά συντριπτική πλειοψηφία από τις πλούσιες συλλογές του Νομισματικού Μουσείου (των οποίων ο όγκος φτάνει τα 500.000 αντικείμενα). Κομβικό έκθεμα με ιδιαίτερη καλλιτεχνική αξία, το οποίο μάλιστα παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο κοινό, αποτελεί η αναμνηστική σειρά δώδεκα ιστορικών μεταλλίων με κύριο θέμα τον Αγώνα του 1821, έργο του επίσημου χαράκτη του ελληνικού νομισματοκοπείου επί Όθωνος, Konrad Lange (1806-1856). Παράλληλα, στο εκθεσιακό σώμα που επιλέχθηκε περιλαμβάνονται οι "φοίνικες" του Ιωάννη Καποδίστρια, οι μοναδικές χαλύβδινες μήτρες απ’ το πρώτο νομισματοκοπείο του κράτους στην Αίγινα, όπως και –όλα– τα νομίσματα που τυπώθηκαν επί βασιλείας Όθωνα.
Άμεσα συνδεδεμένα αντικείμενα με την αναγνώριση που έλαβαν οι αγωνιστές μετά την ίδρυση του κράτους, πρόκειται επίσης να παρουσιαστούν, όπως είναι τα Αριστεία των Αγωνιστών του 1821, τα Βραβεία ηθικής αμοιβής, οι άγνωστες μέχρι σήμερα χαλύβδινες μήτρες μεταλλίων από Αριστεία και νομισματοκοπεία της Αθήνας, του Μονάχου και του Παρισιού. Επετειακά και αναμνηστικά μετάλλια, κέρματα και χαρτονομίσματα συμπληρώνουν μια πινακοθήκη με τους ήρωες του ΄21 και τα σπουδαία γεγονότα της Επανάστασης.
Τα ιστορικά τεκμήρια συντροφεύει, επίσης, ένα σύνολο έργων από σύγχρονους αναγνωρισμένους εικαστικούς, που προέκυψαν κατόπιν ανάθεσης. Συμμετέχουν οι γλύπτες Αφροδίτη Λίτη, Σταύρος Παναγιωτάκης, Στέλιος Γαβαλάς, Γιώργος Σταματόπουλος, Γιώργος Μπαρδάκας και Ανδρέας Βερναρδάκης, οι χαράκτες Βίκυ Τσαλαματά, και Μαρία Κομπατσιάρη, οι ζωγράφοι Μαρία Μαραγκουδάκη, Κατερίνα Βράκα, Χριστίνα Λάππα, Εριέττα Βορδώνη, Νίκος Τσιαπάρας και Κωνσταντίνος Κωστούρος, ο εικαστικός Μηνάς Μαυρικάκης, καθώς και οι δημιουργοί κοσμημάτων Ελένη Δασκαλάκη και Αθηνά Παπά.
Η έκθεση "Μετάλλια του Αγώνα" λαμβάνει χώρα στην εμβληματική αίθουσα του δευτέρου ορόφου, την άλλοτε βιβλιοθήκη του Ερρίκου Σλήμαν, στην αίθουσα του πρώτου ορόφου "Μάντω Οικονομίδου", σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους του Ιλίου Μελάθρου. Τη γενική επιμέλεια και το συντονισμό της έκθεσης έχει ο Δρ. Γεώργιος Κακαβάς, ενώ στην επιστημονική επιμέλεια και τη μουσειολογική μελέτη βρίσκονται οι Δρ. Γεώργιος Κακαβάς και οι αρχαιολόγοι-νομισματολόγοι του μουσείου, Αλέξανδρος Ανδρέου, Αντωνία Νικολακοπούλου και Δρ. Βασιλική Στεφανάκη.
