Από τις 25 έως τις 30 Μαΐου, η Ταινιοθήκη της Ελλάδος φιλοξενεί το 13ο Διεθνές Φεστιβάλ Αρχαιολογικού και Πολιτιστικού Ντοκιμαντέρ ΑΓΩΝ, έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς στον χώρο του πολιτιστικού και ιστορικού ντοκιμαντέρ. Η φετινή διοργάνωση κορυφώνεται στις 31 Μαΐου με τη λαμπρή τελετή απονομής βραβείων στο ΟΛΥΜΠΙΑ - Δημοτικό Μουσικό Θέατρο "Μαρία Κάλλας".
Με έντονο διεθνή χαρακτήρα και πλούσιο θεματικό περιεχόμενο, το Φεστιβάλ ΑΓΩΝ συνεχίζει να αποτελεί ένα ζωντανό σημείο συνάντησης δημιουργών, ερευνητών και θεατών από όλο τον κόσμο, προωθώντας τον δημιουργικό διάλογο ανάμεσα στην ιστορία, την πολιτιστική κληρονομιά και τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα.

Η "φεύγουσα κόρη" στο επίκεντρο της φετινής ταυτότητας
Την αφίσα της φετινής διοργάνωσης κοσμεί η "φεύγουσα κόρη", ένα μαρμάρινο γλυπτό από το χαμένο αέτωμα μικρού κτηρίου του Ελευσινιακού Ιερού, που χρονολογείται στις αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. Το έργο απεικονίζει πιθανότατα την Περσεφόνη να προσπαθεί να ξεφύγει από τον Πλούτωνα, συμβολίζοντας τη φυγή, την αγωνία και την ανάγκη για ελευθερία.
Η επιλογή της εικόνας δεν είναι τυχαία, καθώς αποτελεί αφιέρωμα στις κακοποιημένες γυναίκες σε κάθε γωνιά του κόσμου, προσδίδοντας στη φετινή διοργάνωση έναν ισχυρό κοινωνικό και βαθιά συμβολικό χαρακτήρα. Η φωτογραφία αποτελεί ευγενική παραχώρηση του Φωτογραφικού Αρχείου του Αρχαιολογικού Χώρου και Μουσείου Ελευσίνας.
62 ταινίες από 27 χώρες
Από τις σχεδόν 1.300 συμμετοχές που κατατέθηκαν φέτος, επιλέχθηκαν 62 ταινίες από 27 χώρες: Αυστρία, Βενεζουέλα, Βραζιλία, Γαλλία, Γεωργία, Δομινικανή Δημοκρατία, Ελλάδα, Ελβετία, Ηνωμένες Πολιτείες, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιράκ, Ιράν, Ισπανία, Ιταλία, Κίνα, Κύπρος, Νορβηγία, Ολλανδία, Παλαιστίνη, Περού, Σερβία, Ταϊβάν, Τατζικιστάν, Τουρκία, Φιλιππίνες και Φινλανδία.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ντοκιμαντέρ και υβριδικές κινηματογραφικές μορφές που εξερευνούν θέματα όπως:
- η αρχαιολογία και η πολιτιστική κληρονομιά,
- η ιστορική μνήμη και η ταυτότητα,
- η οικολογία και η βιωσιμότητα,
- οι παραδόσεις και τα έθιμα,
- ο πόλεμος και το συλλογικό τραύμα,
- η μυθολογία και οι τέχνες.
Οι θεατές θα ταξιδέψουν κινηματογραφικά από την αρχαία Αθήνα και τη Μικρά Ασία μέχρι σύγχρονες κοινωνίες και μεταπολεμικά τοπία, ανακαλύπτοντας ιστορίες που φωτίζουν το παρελθόν και συνομιλούν με το παρόν. Παράλληλα, θα περιηγηθούν σε αρχαίους πολιτισμούς και θα ακολουθήσουν τα ίχνη της επιστημονικής έρευνας, θα εξερευνήσουν παραδοσιακές πρακτικές και τη διαχρονική σχέση του ανθρώπου με τη φύση, ενώ θα ανακαλύψουν προσωπικές και συλλογικές ιστορίες που αναδεικνύουν τη σύνδεση του χθες με το σήμερα.

Όπως κάθε χρόνο, το Φεστιβάλ παρουσιάζει ταινίες κάθε είδους, με κύριο άξονα το ντοκιμαντέρ — ιστορικές, ερευνητικές, καλλιτεχνικές και κοινωνικές παραγωγές — καθώς και έργα κινουμένου σχεδίου και υβριδικές μορφές, ανεξαρτήτως διάρκειας, που έχουν ολοκληρωθεί από το 2022 και μετά.
Ιδιαίτερη θέση στο πρόγραμμα καταλαμβάνουν και οι μαθητικές ταινίες του Νεανικού Πλάνου του Διεθνούς Φεστιβάλ Ολυμπίας για Παιδιά και Νέους, δίνοντας βήμα στη νέα γενιά δημιουργών.
Η τελετή λήξης και τα βραβεία
Η αυλαία του Φεστιβάλ θα πέσει στις 31 Μαΐου στο Δημοτικό Θέατρο Ολύμπια – Μαρία Κάλλας, όπου θα πραγματοποιηθεί η απονομή των επτά βασικών βραβείων του θεσμού, τα οποία συνοδεύονται από χρηματικά έπαθλα.

Οι διακρίσεις αντιστοιχούν σε εννέα κατηγορίες: Αρχαιολογικής Ταινίας "Περιοδικό Αρχαιολογία και Τέχνες", Σκηνοθεσίας, Σεναρίου, Εκπαιδευτικής Ταινίας "Χρήστος Λαμπράκης", Φωτογραφίας, Βραβείο "Τα μικρά του Αγώνα" (έως 10΄), Πρωτοτυπίας στη σύλληψη, Βραβείο Κοινού — που απονέμεται στην ταινία με το υψηλότερο ποσοστό προτίμησης μέσα από την ψηφοφορία του κοινού κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ — καθώς και το Μεγάλο Βραβείο Κριτικής Επιτροπής (GRAND PRIX) "Λένα Σαββίδη".
Η διεθνής κριτική επιτροπή απαρτίζεται από σημαντικές προσωπικότητες του κινηματογράφου, της αρχαιολογίας και του πολιτισμού.
Συμμετέχουν, αλφαβητικά, οι:
- Δρ. Αναστασία Γκαδόλου, Αρχαιολόγος ΥΠΠΟ - Γενική Διευθύντρια Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης,
- Tony Coe, Σκηνοθέτης-Παραγωγός,
- Dario di Blasi, Επίτιμος Επιμελητής Δημοτικού Μουσείου Rovereto, ιδρυτής του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Rovereto, πρώην επιμελητής των Αρχαιολογικών Μουσείων Κινηματογράφου στη Φλωρεντία και στο Βacoli (Ιταλία)
- Βασίλης Καραμητσάνης, Πρόεδρος Διεθνούς Φεστιβάλ Κινουμένων Σχεδίων Animasyros
- Lada Laura, Διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ Αρχαιολογικής Ταινίας του Σπλιτ (Κροατία)
- Δέσποινα Μουζάκη, Παραγωγός, Κοσμήτορας της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, πρώην Διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
- Διονύσης Πετρουτσόπουλος, Φωτογράφος-Διευθυντής Φωτογραφίας
- Pedro Olalla, Συγγραφέας, Κινηματογραφιστής (Ισπανία)
- Μέμη Σπυράτου, Σκηνοθέτης-Πρόεδρος του Φεστιβάλ ΑΓΩΝ
- Μιράντα Τερζοπούλου, Λαογράφος-Εθνολόγος.

Επιπλέον, το Φεστιβάλ θα τιμήσει τρεις σημαντικές προσωπικότητες: τον Γιώργο Αρβανίτη, πολυβραβευμένο διευθυντή φωτογραφίας και εμβληματική μορφή του ελληνικού και διεθνούς κινηματογράφου, τον Αθανάσιο Φωκά, Καθηγητή Μη Γραμμικής Μαθηματικής Επιστήμης και τον επιφανή αιγυπτιολόγο και αρχαιολόγο, ερευνητή, Λέκτορα και συγγραφέας, Πρέσβη του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού (UNWTO) για τον Υπεύθυνο Τουρισμό, Δρ. Zahi Hawass.
Συναυλία αφιερωμένη στον Μίκη Θεοδωράκη και τον Δημήτρη Λάγιο
Η τελετή λήξης θα ολοκληρωθεί με μια ξεχωριστή συναυλία-αφιέρωμα από το μουσικό σύνολο Λιποτάκτες της Ανεξάρτητης Λαϊκής Ορχήστρας "Μίκης Θεοδωράκης".
Με τίτλο "Οι στίχοι αυτοί μπορεί και να ’ναι οι τελευταίοι", το πρόγραμμα τιμά τη μουσική και πνευματική παρακαταθήκη των Μίκη Θεοδωράκη και Δημήτρη Λάγιο. Στη συναυλία συμμετέχουν οι Βασίλης Λέκκας, Παναγιώτης Πετράκης, Υακίνθη Λάγιου και Άγγελος Θεοδωράκης.

Πληροφορίες για το κοινό
Οι προβολές πραγματοποιούνται καθημερινά στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος από τις 16:30 έως τις 22:30, ενώ το Σάββατο θα υπάρχουν και πρωινές ζώνες προβολών 10:00-14:30 και 16:30-21:30. Το εισιτήριο κοστίζει 5 ευρώ ανά ζώνη προβολής. Προπώληση εισιτηρίων: εδώ Για την τελετή απονομής στο Ολύμπια η είσοδος είναι ελεύθερη, με απαραίτητη την έκδοση δελτίου εισόδου: εδώ
Ο ΑΓΩΝ τελεί υπό την Αιγίδα της Α.Ε. του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Α.Ε. του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας. Με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και του ΕΚΚΟΜΕΔ. Με την υποστήριξη του Δήμου Αθηναίων. Με τη στήριξη του ΟΠΑΝΔΑ και του Μουσείο Ακρόπολης Χορηγοί Επικοινωνίας και Οργάνωσης: Περιοδικό "Αρχαιολογία και Τέχνες", Webst

