Έχοντας κερδίσει τον Χρυσό Φοίνικα του φεστιβάλ Καννών του 2007 με το "4 Μήνες, 3 Εβδομάδες και 2 Μέρες", ο Κριστιάν Μουνγκίου θεωρείται ο δημιουργός ο οποίος άνοιξε τα διεθνή σύνορα στο νέο ρουμάνικο σινεμά, ανανεώνοντας την αισθητική του κινηματογραφικού κοινωνικού ρεαλισμού στον 21ο αιώνα. Παράλληλα, με μια σειρά βραβευμένων δραμάτων ("Πίσω από τους Λόφους", "Αποφοίτηση", "R.M.N.") έθεσε καίριες, επίπονες ερωτήσεις πάνω στην έννοια της συνύπαρξης στη σύγχρονη Ευρώπη, με τις πολιτισμικές διαφορές να δημιουργούν συλλογικές εντάσεις, αλλά και προσωπικά, ηθικά και ψυχολογικά αδιέξοδα.
Πιστός στην προβληματική του, μετακομίζει τώρα μακριά από τη χώρα του, ακολουθώντας την οικογένεια Γκεοργίου. Τον Μιχάι, την Λίσμπετ και τα πέντε παιδιά τους, οι οποίοι αφήνουν το Βουκουρέστι για την επαρχιακή Νορβηγία και την παραθαλάσσια γενέτειρα της μητέρας, μιας και η Σκανδιναβή γιαγιά προσφέρθηκε να βοηθήσει με τα παιδιά. Η προσαρμογή, στις δουλειές και το σχολείο, μοιάζει εύκολη, ενώ η οικογένεια αναπτύσσει φιλία με τους γείτονες. Το διευθυντή του γυμνασίου, τη δικηγόρο σύζυγό του Μία και την επαναστάτρια έφηβη κόρη τους, η οποία θα γίνει κολλητή με τη δική τους μεγαλύτερη κόρη Έλια. Κι όλα αυτά παρά την παράξενη για τα βορειοευρωπαϊκά ήθη συμπεριφορά των Γκεοργίου, φανατικών χριστιανών, οι οποίοι απαγορεύουν στα παιδιά τους να χρησιμοποιούν κινητό τηλέφωνο ή ίντερνετ, υποχρεώνοντάς τα σε καθημερινή ανάγνωση της Βίβλου. Όταν, όμως, κάποια περιστατικά και ευρήματα περί παιδικής κακοποίησης ανησυχούν τους υπευθύνους της κοινότητας, οι κρατικοί φορείς επεμβαίνουν άμεσα, απομακρύνουν τα παιδιά από το σπίτι των Γκεοργκίου και ξεκινούν επείγουσα έρευνα.
Σε έναν κόσμο όπου η διάχυτη μισαλλοδοξία τραβάει καθημερινά όλο και αδρότερες διαχωριστικές γραμμές, η φράση της Έβελιν Μπέατρις Χολ "διαφωνώ με όσα λες, αλλά θα υπερασπιστώ μέχρι θανάτου το δικαίωμά σου να τα λες" μοιάζει πιο επίκαιρη από ποτέ. Υποτίθεται μάλιστα πως ο σοσιαλιστικός σκανδιναβικός παράδεισος, πρότυπο ανεκτικότητας και φιλελεύθερης συμπεριφοράς, έχει αγκαλιάσει πλήρως το βολταιρικό αυτό πνεύμα. Να, όμως, που ο Μουντζίου δυναμιτίζει τα θεμέλια του ορθολογικά αψεγάδιαστου, μα κατ’ ουμανιστική ουσία σαθρού οικοδομήματος με ένα αριστοτεχνικά σεναριογραφημένο και δεξιοτεχνικά σκηνοθετημένο κινηματογραφικό δοκίμιο, το οποίο ανατέμνει τολμηρά τη σύγχρονη δυτική πραγματικότητα. Με αφοπλιστική μεθοδικότητα που επιμένει στη διαδικαστική λεπτομέρεια (η οποία έχει ανακηρυχθεί σε πρωτεύον νόημα), τονίζοντας την αμφίπλευρη κατάχρηση εξουσίας, κρατώντας διαρκώς το δίκαιο σε μια βαθιά γκρίζα ζώνη, αντιπαραβάλλοντας το ένστικτο (ο έρωτας των κοριτσιών) με τις δογματικές αξίες αμφοτέρων των στρατοπέδων και το επιβλητικό τοπίο με την ανθρώπινη μικρότητα, αναδεικνύει γλαφυρά τη βαθιά - σαν φιόρδ - αντίθεση ανάμεσα σε παραδοσιακά και μοντέρνα ήθη, θρησκευτική πίστη και κοσμική εξουσία, παλιά και νέα γενιά.
Ρουμανία, Γαλλία, Νορβηγία. 2026. Διάρκεια: 146΄. Διανομή: ΣΠΕΝΤΖΟΣ FILM
Περισσότερες πληροφορίες
Φιόρδ
Η εφταμελής σκανδιναβο-ρουμάνικη οικογένεια Γκεοργκίου μετακομίζει από το Βουκουρέστι στη νορβηγική επαρχία. Αν και αυστηρών χριστιανικών πεποιθήσεων, αρχικά θα ενταχθεί στο βορειοευρωπαϊκό τρόπο ζωής, θα μπει όμως στο στόχαστρολόγω της ανησυχητικής συμπεριφοράς των γονιών, οι οποίοι κατηγορούνται για παιδική κακοποίηση.