Αν υπάρχει μία χώρα την οποία η εθνική ενοχή έχει οδηγήσει σε περίεργα μονοπάτια, αυτή είναι η Γερμανία. Με την αιματηρή κληρονομιά του Ολοκαυτώματος να παραμένει ζωντανή, ακόμη και η αναγνώριση της γενοκτονίας στην Παλαιστίνη από τον ισραηλινό στρατό παραμένει ένα ζήτημα-ταμπού, ενώ πολλές από τις διαμαρτυρίες των τελευταίων δύο χρόνων έχουν αντιμετωπιστεί με ασυνήθιστη αστυνομική βία και συλλήψεις.
Σε αυτό το πλαίσιο, το ντοκιμαντέρ της Χρύσας Τζελέπη και του Άκη Κερσανίδη δεν θα μπορούσε να είναι πιο επίκαιρο: στο επίκεντρο βρίσκεται ο Τίτους Μίλεχ, ένας Γερμανός ψυχίατρος που έχει περάσει τη ζωή του απαρνούμενος την καταγωγή του. Συντετριμμένος από το σκοτεινό παρελθόν της χώρας του, ο Μίλεχ κατέφυγε στη Γαλλία δεκαετίες πριν, αποφεύγοντας ακόμη και να μιλάει στη μητρική του γλώσσα. Σε μια προσπάθεια να κατανοήσει τη ναζιστική κληρονομιά που έχει στιγματίσει ένα ολόκληρο έθνος, επιστρέφει στην πατρίδα του και επισκέπτεται άδεια και σιωπηλά μνημεία, συνομιλεί με παλιούς φίλους, καλλιτέχνες και Εβραίους που είδαν τις οικογένειές τους να χάνονται στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Καθοδηγούμενος από μια υπαρξιακή ντροπή, o Μίλεχ οικειοποιείται ένα διαγενεακό τραύμα που δεν έχει λύση, ένα παρελθόν που δεν είναι ακριβώς δικό του, αλλά του οποίου το βάρος κουβαλάει.
Με φόντο την άνοδο της ακροδεξιάς στην Ευρώπη, η "Επιστροφή" μοιάζει με μια αναγκαία και ψύχραιμη τοποθέτηση που υπενθυμίζει πως η συζήτηση γύρω από τη λευκή ενοχή δεν έχει εξαντληθεί. Το ντοκιμαντέρ έκανε την πρεμιέρα του στο 27ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ της Θεσσαλονίκης, αποσπώντας το βραβείο καλύτερης ταινίας από την Πανελλήνια Ένωση Κριτικών Κινηματογράφου.
Ελλάδα. 2025. Διάρκεια: 125΄.
Περισσότερες πληροφορίες
Επιστροφή στην Πατρίδα
Ο Τίτους Μίλεχ, ένας Γερμανός ψυχίατρος που έχει απαρνηθεί την καταγωγή του, επιστρέφει στην πατρίδα του μετά από δεκαετίες, σε μια προσπάθεια να συμφιλιωθεί με τη σκοτεινή ιστορία της.
