Οι ταινίες του Στίβεν Σπίλμπεργκ στη σωστή σειρά

Με αφορμή τη νέα ταινία του Στίβεν Σπίλμπεργκ που μόλις έφτασε στις αίθουσες, επιστρέφουμε στη φιλμογραφία ενός από τους σημαντικότερους δημιουργούς στην ιστορία του κινηματογράφου και την τοποθετούμε στην σωστή σειρά

Στίβεν Σπίλμπεργκ

Καλοκαίρι σημαίνει θερινό σινεμά και λίγοι σκηνοθέτες έχουν συνδεθεί τόσο στενά με τη μεγάλη κινηματογραφική οθόνη όσο ο Σπίλμπεργκ. Από τα "Σαγόνια του Καρχαρία" και τον "E.T." μέχρι τη "Λίστα του Σίντλερ" και το "Jurassic Park", η καριέρα του εκτείνεται σε περισσότερες από πέντε δεκαετίες και περιλαμβάνει μερικές από τις πιο επιδραστικές ταινίες που γυρίστηκαν ποτέ.

Με αφορμή την επιστροφή του, επιχειρούμε το σχεδόν ακατόρθωτο: να βάλουμε τις ταινίες του σε μια σειρά, από τις λιγότερο αγαπημένες μέχρι τα αδιαμφισβήτητα αριστουργήματα. Φυσικά, όταν μιλάμε για έναν δημιουργό με τέτοιο εύρος και τόσες κλασικές στιγμές, κάθε κατάταξη είναι αναπόφευκτα υποκειμενική. Γιατί, στην πραγματικότητα, πώς συγκρίνεις τη "Λίστα του Σίντλερ" με τον "E.T." ή τα "Σαγόνια του Καρχαρία" με τις "Στενές Επαφές Τρίτου Τύπου";

28. Amistad (1997)

Από τις λιγότερο συζητημένες ταινίες του Σπίλμπεργκ, το "Amistad" αφηγείται την αληθινή ιστορία μιας εξέγερσης Αφρικανών σκλάβων πάνω σε ισπανικό δουλεμπορικό πλοίο το 1839. Αυτό που ξεκινά ως περιπέτεια επιβίωσης μετατρέπεται γρήγορα σε μια δικαστική μάχη γύρω από την ελευθερία, τη δικαιοσύνη και τον ρατσισμό.

Παρότι διαθέτει όλες τις αρετές ενός μεγάλου χολιγουντιανού δράματος, ο Σπίλμπεργκ μοιάζει να ταλαντεύεται ανάμεσα στο ιστορικό έπος και την πολιτική καταγγελία. Το αποτέλεσμα είναι άνισο, χωρίς όμως να στερείται δύναμης ή συγκίνησης. Δεν ανήκει στα αριστουργήματά του, αλλά παραμένει μια φιλόδοξη και συχνά υποτιμημένη στιγμή της φιλμογραφίας του.

27. The Terminal (2004)

Ένας άνδρας φτάνει στο αεροδρόμιο JFK για να ανακαλύψει πως η πατρίδα του έχει βυθιστεί στο χάος και πως τα ταξιδιωτικά του έγγραφα δεν έχουν πλέον καμία ισχύ. Χωρίς να μπορεί να μπει στις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά ούτε και να επιστρέψει πίσω, μετατρέπει το αεροδρόμιο σε προσωρινό σπίτι.

Βασισμένο σε πραγματική ιστορία, το "The Terminal" είναι από τις πιο γλυκόπικρες ταινίες του Σπίλμπεργκ. Ο Τομ Χανκς χαρίζει έναν αξιολάτρευτο πρωταγωνιστή, όμως η ταινία δεν αξιοποιεί πλήρως τις πολιτικές και κοινωνικές προεκτάσεις της ιδέας της. Αντί για μια αιχμηρή αλληγορία πάνω στη γραφειοκρατία και την ξενοφοβία, επιλέγει τον δρόμο του αισιόδοξου παραμυθιού. Ευχάριστη, ανθρώπινη, αλλά όχι από τις πιο εμπνευσμένες στιγμές του δημιουργού της.

26. Ready Player One (2018)

Στο μέλλον, εκατομμύρια άνθρωποι καταφεύγουν καθημερινά σε έναν τεράστιο ψηφιακό κόσμο εικονικής πραγματικότητας. Όταν ο δημιουργός του πεθαίνει, αφήνει πίσω του ένα παιχνίδι-γρίφο που υπόσχεται αμύθητη περιουσία στον νικητή.

Ο Σπίλμπεργκ βουτά με ενθουσιασμό στη νοσταλγία των '70s και των '80s, στήνοντας ένα ξέφρενο λούνα παρκ γεμάτο αναφορές στην ποπ κουλτούρα. Το θέαμα είναι ακαταμάχητο και η σκηνοθεσία διατηρεί αμείωτο τον ρυθμό, όμως πίσω από τον καταιγισμό εικόνων και ψηφιακών εφέ λείπει η συναισθηματική βαρύτητα που χαρακτήριζε τις σπουδαιότερες ταινίες του. Διασκεδαστικό και θεαματικό, αλλά περισσότερο επίδειξη τεχνολογίας παρά σπουδαίο σινεμά.

25. Ο Μεγάλος Φιλικός Γίγαντας (The BFG, 2016)

Ο Ρόαλντ Νταλ συναντά τον Στίβεν Σπίλμπεργκ σε ένα από τα πιο τρυφερά παραμύθια της ύστερης περιόδου του σκηνοθέτη. Η μικρή Σόφι μεταφέρεται στη Γιγαντοχώρα από έναν καλοκάγαθο γίγαντα, ο οποίος διαφέρει από τους υπόλοιπους του είδους του: δεν τρομοκρατεί παιδιά, αλλά συλλέγει όνειρα.

Ο Σπίλμπεργκ σκηνοθετεί με την ίδια παιδική περιέργεια που χαρακτήριζε τον "E.T.", όμως εδώ η μαγεία δεν αποκτά ποτέ την ίδια συναισθηματική δύναμη. Το αποτέλεσμα είναι ένα πανέμορφο οπτικά φιλμ, με εντυπωσιακή χρήση motion capture και έναν εξαιρετικό Μαρκ Ράιλανς, που όμως δεν κατορθώνει να μετατρέψει τη γοητεία του σε αληθινή κινηματογραφική απογείωση.

24. Η Αυτοκρατορία του Ήλιου (Empire of the Sun, 1987)

Πριν γίνει ο Μπάτμαν, ο Κρίστιαν Μπέιλ ήταν ο μικρός Τζιμ, ένα προνομιούχο αγόρι που χάνει τα πάντα όταν η Ιαπωνία εισβάλλει στη Σαγκάη κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ένα έπος ενηλικίωσης που ισορροπεί ανάμεσα στην παιδική αθωότητα και τη φρίκη του πολέμου, χωρίς να καταφεύγει εύκολα στον συναισθηματικό εκβιασμό. Ο σκηνοθέτης ανακαλύπτει εδώ πολλά από τα θέματα που θα τον απασχολήσουν αργότερα στη "Λίστα του Σίντλερ" και στη "Διάσωση του Στρατιώτη Ράιαν", παραδίδοντας μια ταινία μεγαλύτερης αξίας απ' όση της αναγνωρίστηκε όταν πρωτοβγήκε στις αίθουσες.

23. Η Γέφυρα των Κατασκόπων (Bridge of Spies, 2015)

Στην καρδιά του Ψυχρού Πολέμου, ένας συνηθισμένος δικηγόρος αναλαμβάνει να υπερασπιστεί έναν Σοβιετικό κατάσκοπο και καταλήγει στο επίκεντρο μιας ιστορικής ανταλλαγής κρατουμένων.

Ο Σπίλμπεργκ απομακρύνεται από την κατασκοπική δράση και εστιάζει στους ανθρώπους που κινούνται μέσα στους μηχανισμούς της Ιστορίας. Με τη βοήθεια ενός στιβαρού Τομ Χανκς και ενός εξαιρετικού Μαρκ Ράιλανς, χτίζει ένα κομψό πολιτικό δράμα που θυμίζει το κλασικό Χόλιγουντ. Ίσως να μην ρισκάρει ποτέ πραγματικά, αλλά η ακρίβεια της αφήγησης και η υποδειγματική σκηνοθεσία αρκούν για να το κάνουν υποδειγματικό στο είδος του.

22. Μόναχο (2005)

Λίγες ταινίες του Σπίλμπεργκ υπήρξαν τόσο πολιτικά τολμηρές όσο το "Μόναχο". Με αφετηρία τη σφαγή των Ισραηλινών αθλητών στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1972, ακολουθεί μια ομάδα πρακτόρων της Μοσάντ που αναλαμβάνει να εκτελέσει τους υπευθύνους. Αυτό που αρχίζει ως ιστορία εκδίκησης μετατρέπεται σταδιακά σε μια σκοτεινή μελέτη πάνω στη βία, την κρατική τρομοκρατία και το ηθικό κόστος του πολέμου. Ο Σπίλμπεργκ δεν δίνει εύκολες απαντήσεις και γι' αυτό το "Μόναχο" παραμένει μία από τις πιο σύνθετες και ώριμες ταινίες της φιλμογραφίας του, ακόμη κι αν δεν διαθέτει τη συναισθηματική αμεσότητα άλλων έργων του.

21. Το πορφυρό χρώμα (1986)

Η ιστορία της Σίλι, μιας μαύρης γυναίκας που μεγαλώνει στον αμερικανικό Νότο των αρχών του 20ού αιώνα, αποτέλεσε την πρώτη σοβαρή απόπειρα του Σπίλμπεργκ να αποδείξει ότι μπορούσε να κινηθεί πέρα από τα όρια του blockbuster.

Παρά τις ενστάσεις που διατυπώθηκαν τότε για τον υπερβολικό συναισθηματισμό της, η ταινία παραμένει μια βαθιά ανθρώπινη ιστορία χειραφέτησης, γεμάτη σπουδαίες ερμηνείες και ειλικρινή συγκίνηση. Ίσως να μην έχει την αυστηρότητα ενός μεγάλου κοινωνικού δράματος, διαθέτει όμως μια ζεστασιά που την κρατά ζωντανή τέσσερις δεκαετίες αργότερα.

20. Indiana Jones και το Βασίλειο του Κρυστάλλινου Κρανίου (2008)

Η επιστροφή του Ιντιάνα Τζόουνς μετά από σχεδόν είκοσι χρόνια αποδείχθηκε πολύ πιο δύσκολη απ' όσο φανταζόταν κανείς. Ο ήρωας βρίσκεται πλέον στην εποχή του Ψυχρού Πολέμου και κυνηγά ένα μυστηριώδες κρανίο με εξωγήινη προέλευση. Παρά ορισμένες απολαυστικές σκηνές δράσης και μια απολαυστικά σατανική Κέιτ Μπλάνσετ, η ταινία μοιάζει περισσότερο με αναπαράσταση της παλιάς μαγείας παρά με πραγματική αναβίωσή της. Ο Σπίλμπεργκ διατηρεί τον ρυθμό και τη δεξιοτεχνία του, όμως το σενάριο δεν καταφέρνει ποτέ να δικαιολογήσει την επιστροφή ενός από τους πιο αγαπημένους κινηματογραφικούς ήρωες όλων των εποχών.

19. Ο Χαμένος Κόσμος: Jurassic Park (The Lost World, 1997)

Η επιτυχία του "Jurassic Park" έκανε αναπόφευκτη τη συνέχεια. Αυτή τη φορά, μια αποστολή επιστρέφει στο νησί όπου οι δεινόσαυροι ζουν πλέον ανεξέλεγκτοι, με επιστήμονες, κυνηγούς και εταιρικά συμφέροντα να συγκρούονται πάνω από την τύχη τους.

Παρότι δεν διαθέτει το στοιχείο της έκπληξης που έκανε την πρώτη ταινία ιστορική, ο Σπίλμπεργκ παραδίδει ένα από τα πιο σκοτεινά και βίαια blockbuster της δεκαετίας του '90. Η ατμόσφαιρα τρόμου είναι εντονότερη, οι σκηνές δράσης υποδειγματικές και η διάσημη σεκάνς με το τροχόσπιτο που κρέμεται στο κενό παραμένει μία από τις καλύτερες της καριέρας του. Μια άνιση αλλά εξαιρετικά διασκεδαστική συνέχεια.

18. Indiana Jones και η Τελευταία Σταυροφορία (1989)

Αφού πέρασε από τη σκοτεινή περιπέτεια του "Ναού του Χαμένου Θησαυρού", ο Ιντιάνα Τζόουνς επιστρέφει στην πιο ανάλαφρη και απολαυστική εκδοχή του. Αυτή τη φορά αναζητά το Άγιο Δισκοπότηρο έχοντας στο πλευρό του τον πατέρα του, τον οποίο υποδύεται απολαυστικά ο Σον Κόνερι. Ο Σπίλμπεργκ ξαναβρίσκει την αίσθηση περιπέτειας που έκανε θρυλικούς τους "Κυνηγούς της Χαμένης Κιβωτού", προσθέτοντας μια απρόσμενα συγκινητική σχέση πατέρα και γιου. Το χιούμορ, η δράση και η χημεία των δύο πρωταγωνιστών λειτουργούν αβίαστα, σε μια ταινία που ίσως να μην ξεπερνά το πρωτότυπο, αλλά στέκεται επάξια δίπλα του.

17. Minority Report (2002)

Στο μέλλον τα εγκλήματα εξιχνιάζονται πριν ακόμη συμβούν. Όταν όμως το ίδιο το σύστημα κατηγορεί έναν αστυνομικό για έναν φόνο που δεν έχει διαπράξει ακόμη, όλα αρχίζουν να καταρρέουν. Βασισμένος στον Φίλιπ Κ. Ντικ, ο Σπίλμπεργκ σκηνοθετεί ένα από τα πιο ευφυή science fiction της νέας χιλιετίας. Το "Minority Report" είναι ταυτόχρονα θρίλερ καταδίωξης, πολιτική αλληγορία και στοχασμός πάνω στην ελεύθερη βούληση. Η αισθητική του επηρέασε δεκάδες ταινίες και σειρές που ακολούθησαν, ενώ πολλές από τις τεχνολογίες που φαντάστηκε μοιάζουν σήμερα ανατριχιαστικά οικείες.

16. Το Άλογο του Πολέμου (War Horse, 2011)

Η ιστορία ενός αλόγου που περνά από χέρια σε χέρια κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου θα μπορούσε εύκολα να μετατραπεί σε ένα υπερβολικά γλυκερό μελόδραμα. Ο Σπίλμπεργκ, όμως, επιλέγει έναν διαφορετικό δρόμο. Με εμφανείς αναφορές στο κλασικό χολιγουντιανό σινεμά του Τζον Φορντ και του Ντέιβιντ Λιν, δημιουργεί ένα παλιομοδίτικο αλλά γοητευτικό πολεμικό έπος. Η ταινία μοιάζει συχνά να έρχεται από μια άλλη εποχή, χωρίς αυτό να αποτελεί μειονέκτημα. Αντιθέτως, η πίστη της στη δύναμη της αφήγησης και του συναισθήματος την κάνει μία από τις πιο υποτιμημένες δουλειές της ύστερης περιόδου του.

15. Ο Πόλεμος των Κόσμων (War of the Worlds, 2005)

Ο Σπίλμπεργκ επιστρέφει στους εξωγήινους, μόνο που αυτή τη φορά αφήνει πίσω του τη θαυμαστή αθωότητα των "Στενών Επαφών" και του "E.T.". Η εισβολή που περιγράφει εδώ είναι ένας εφιάλτης. Γυρισμένο λίγα χρόνια μετά την 11η Σεπτεμβρίου, το φιλμ μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη το συλλογικό άγχος μιας κοινωνίας που ζει υπό τη σκιά της καταστροφής. Οι σκηνές πανικού και μαζικής φυγής είναι από τις πιο τρομακτικές που έχει σκηνοθετήσει ποτέ ο δημιουργός, ενώ ο Τομ Κρουζ δίνει μία από τις πιο προσγειωμένες ερμηνείες της καριέρας του. Ίσως το φινάλε να αποδυναμώνει κάπως το συνολικό αποτέλεσμα, όμως μέχρι τότε πρόκειται για κινηματογραφική εμπειρία πρώτης γραμμής.

14. Οι Περιπέτειες του Τεν Τεν: Το Μυστικό του Μονόκερου (2011)

Ο Τεν Τεν, ο δημοφιλέστερος ήρωας των ευρωπαϊκών κόμικς, περνά στα χέρια του Σπίλμπεργκ και αποκτά την κινηματογραφική περιπέτεια που του άξιζε. Όταν ένας μυστηριώδης χάρτης πέφτει στα χέρια του νεαρού δημοσιογράφου, ξεκινά ένα κυνήγι θησαυρού που εκτείνεται από τις Βρυξέλλες μέχρι την έρημο της Σαχάρας.

Αξιοποιώντας την τεχνολογία performance capture, ο Σπίλμπεργκ δημιουργεί ένα από τα πιο συναρπαστικά adventure films του 21ου αιώνα. Η περίφημη σεκάνς καταδίωξης στους δρόμους μιας αραβικής πόλης είναι ένα μικρό μάθημα κινηματογραφικής σκηνοθεσίας. Ο Τεν Τεν μπορεί να μην απέκτησε ποτέ τη συνέχεια που του άξιζε, όμως η μοναδική του κινηματογραφική εμφάνιση παραμένει ένα κρυφό διαμάντι της φιλμογραφίας του δημιουργού.

13. Lincoln (2012)

Ο Αβραάμ Λίνκολν θα μπορούσε εύκολα να γίνει ένα ακόμη αγιογραφικό βιογραφικό δράμα. Ο Σπίλμπεργκ επιλέγει κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον: να αφηγηθεί τις τελευταίες εβδομάδες της πολιτικής μάχης για την κατάργηση της δουλείας. Εστιάζοντας στις διαπραγματεύσεις, τους συμβιβασμούς και τα παρασκήνια της εξουσίας, παραδίδει μια ταινία που μοιάζει περισσότερο με πολιτικό θρίλερ παρά με ιστορικό έπος. Στο κέντρο της βρίσκεται ο ανεπανάληπτος Ντάνιελ Ντέι-Λιούις, βραβευμένος με Όσκαρ, Χρυσή Σφαίρα, BAFTA και SAG, σε μία από τις σπουδαιότερες ερμηνείες του σύγχρονου αμερικανικού κινηματογράφου.

14. The Post (2017)

Όταν η Washington Post αποκτά στα χέρια της τα απόρρητα έγγραφα που αποκαλύπτουν τα ψέματα της αμερικανικής κυβέρνησης γύρω από τον πόλεμο του Βιετνάμ, η εκδότρια Κάθριν Γκράχαμ καλείται να πάρει μια απόφαση που μπορεί να αλλάξει την ιστορία.

Γυρισμένο με τον ρυθμό και την αυτοπεποίθηση των μεγάλων δημοσιογραφικών θρίλερ της δεκαετίας του '70, το "The Post" αποτελεί μια υπενθύμιση της σημασίας του Τύπου σε περιόδους πολιτικής κρίσης. Ο Σπίλμπεργκ αποφεύγει τις φωνασκίες και αφήνει το σενάριο, τη Μέριλ Στριπ και τον Τομ Χανκς να κάνουν τη δουλειά τους. Το αποτέλεσμα είναι ένα από τα πιο απολαυστικά ώριμα φιλμ της τελευταίας του περιόδου.

13. West Side Story (2021)

Ελάχιστοι πίστευαν ότι υπήρχε λόγος να ξαναγυριστεί το "West Side Story". Ο Σπίλμπεργκ απέδειξε το αντίθετο. Χωρίς να προδώσει το πνεύμα του κλασικού μιούζικαλ του 1961, επανασυστήνει την ιστορία του Τόνι και της Μαρίας σε μια νέα γενιά θεατών, δίνοντάς της ταυτόχρονα μεγαλύτερη κοινωνική και ιστορική βαρύτητα. Οι χορογραφίες, η φωτογραφία και η κινηματογράφηση των μουσικών σκηνών θυμίζουν γιατί ο Σπίλμπεργκ παραμένει ένας από τους σπουδαιότερους αφηγητές εικόνων στην ιστορία του μέσου. Ένα μιούζικαλ γεμάτο ενέργεια, ρομαντισμό και κινηματογραφική δεξιοτεχνία.

12. Μονομαχία (Duel, 1971)

Πριν από τα "Σαγόνια του Καρχαρία", πριν από τον E.T. και πριν από την παγκόσμια δόξα, υπήρξε η "Μονομαχία". Μια απλή ιστορία: ένας συνηθισμένος οδηγός βρίσκεται στο στόχαστρο ενός τεράστιου βυτιοφόρου σε έναν έρημο αμερικανικό αυτοκινητόδρομο.

Από αυτή τη σχεδόν ασήμαντη ιδέα, ο νεαρός Σπίλμπεργκ δημιουργεί ένα αριστούργημα αγωνίας. Με ελάχιστους διαλόγους και υποδειγματική χρήση του χώρου, μετατρέπει έναν δρόμο σε πεδίο εφιάλτη και ένα φορτηγό σε κινηματογραφικό τέρας. Πάνω από πενήντα χρόνια μετά, η "Μονομαχία" παραμένει ένα από τα πιο καθαρά δείγματα σκηνοθετικής ιδιοφυΐας που έχουν περάσει ποτέ από την τηλεόραση στη μεγάλη οθόνη.

11. The Fabelmans (2022)

Στην πιο προσωπική ταινία της καριέρας του, ο Στίβεν Σπίλμπεργκ επιστρέφει στα παιδικά του χρόνια για να αφηγηθεί την ιστορία ενός αγοριού που ανακαλύπτει τη μαγεία του κινηματογράφου την ίδια στιγμή που η οικογένειά του αρχίζει να διαλύεται. Το The Fabelmans είναι ένα γράμμα αγάπης στο σινεμά, αλλά και μια τρυφερή εξομολόγηση για τη μνήμη, τη δημιουργία και τις πληγές που μας διαμορφώνουν. Χωρίς τις μεγάλες σκηνές θεάματος που τον έκαναν διάσημο, ο Σπίλμπεργκ υπογράφει μια ώριμη και βαθιά συγκινητική αυτοβιογραφία, γεμάτη σοφία και ανθρωπιά.

10. Στενές επαφές τρίτου τύπου (1977)

Ένας συνηθισμένος οικογενειάρχης έρχεται σε επαφή με κάτι που ξεπερνά κάθε ανθρώπινη κατανόηση και αφιερώνει τη ζωή του στην αναζήτηση της αλήθειας. Πολύ πριν οι εξωγήινοι γίνουν απειλή ή τέρατα, ο Σπίλμπεργκ τους αντιμετώπισε ως μια υπόσχεση επικοινωνίας και θαυμασμού. Οι Στενές Επαφές Τρίτου Τύπου είναι ίσως η πιο αγνή έκφραση της αισιοδοξίας του δημιουργού: μια ταινία για την περιέργεια, την πίστη στο άγνωστο και την ανάγκη του ανθρώπου να κοιτάζει προς τα αστέρια. Το φινάλε της παραμένει ένα από τα πιο μαγευτικά στην ιστορία της επιστημονικής φαντασίας.

9. Πιάσε με αν μπορεις  (2002)

Ένας πράκτορας του FBI βάζει σκοπό της ζωής του να συλλάβει τον Φρανκ Αμπαγκνάλ, σπεσιαλίστα στις πλαστογραφήσεις επιταγών, ο οποίος σε ηλικία μόλις 21 ετών άσκησε τα επαγγέλματα του πιλότου, του γιατρού και του δικηγόρου! Ο Σπίλμπεργκ μετατρέπει μια απίθανη αληθινή ιστορία σε ένα απολαυστικό παιχνίδι γάτας και ποντικιού, γεμάτο χιούμορ, στυλ και μελαγχολία. Ο Λεονάρντο ΝτιΚάπριο και ο Τομ Χανκς έχουν εξαιρετική χημεία, ενώ η αναπαράσταση της Αμερικής των ’60s είναι υποδειγματική. Κάτω από την ανάλαφρη επιφάνεια, όμως, κρύβεται μια ταινία για τη μοναξιά, την απώλεια και την ανάγκη να ανήκεις κάπου.

8. Jurassic Park (1993)

Λίγες ταινίες άλλαξαν τον κινηματογράφο όσο το Jurassic Park. Μια ομάδα επιστημόνων επισκέπτεται ένα πάρκο, όπου έχει γίνει γενετική αναπαραγωγή δεινοσαύρων. Κάτι όμως πάει στραβά και οι δεινόσαυροι επιτίθενται στους επισκέπτες. Η ταινία έκανε το επόμενο βήμα στα οπτικά εφέ, με τους ψηφιακούς δεινοσαύρους του να είναι όχι μόνο αληθοφανείς αλλά και τρομακτικοί. Ο Σπίλμπεργκ, βασισμένος σε ένα βιβλίο του Μάικλ Κράιτον, αποδεικνύει για μια ακόμη φορά τη σκηνοθετική του βιρτουοζιτέ σε μία ταινία με ξεκάθαρο σκοπό να μας κόψει την ανάσα, ξανακάνοντας μόδα τις ταινίες καταστροφής, καθώς και τα διαφόρων ειδών τέρατα ως απειλή. Τρία τεχνικά Όσκαρ.

7. The Sugarland Express (1974)

Πριν γίνει ο βασιλιάς των blockbusters, ο Σπίλμπεργκ παρέδωσε ένα από τα πιο παραγνωρισμένα αριστουργήματά του. Ένα νεαρό ζευγάρι ξεκινά μια απελπισμένη φυγή για να πάρει πίσω το παιδί του, παρασύροντας πίσω του δεκάδες περιπολικά. Το Sugarland Express συνδυάζει το σινεμά του Νέου Χόλιγουντ με την αφηγηματική δεξιοτεχνία που θα χαρακτήριζε αργότερα τον δημιουργό του. Τρυφερό, αστείο και βαθιά ανθρώπινο, αποκαλύπτει έναν σκηνοθέτη που ήδη καταλάβαινε πώς να μετατρέπει το θέαμα σε συναίσθημα.

6. Indiana Jones Οι κυνηγοί της χαμένης κιβωτού (1981)

Ο Ιντιάνα Τζόουνς, παρέα με μια όμορφη σύντροφο, συγκρούεται με Γερμανούς πράκτορες για ν' αποκτήσει την κρυμμένη σε μια αρχαία αιγυπτιακή πόλη κιβωτό του Νώε, που χαρίζει τη δύναμη στον κάτοχό της. Επιστροφή στις παλιές κινηματογραφικές επεισοδιακές ταινίες. Πρώτη εμφάνιση του ήρωα που δημιούργησε ο Τζορτζ Λούκας αντλώντας την έμπνευσή του από τις σειρές που προβάλλονταν στους κινηματογράφους τη δεκαετία του 1930 πριν την κανονική ταινία (film serials ή chapter plays). "Οι Κυνηγοί της Χαμένης Κιβωτού" είναι μια άκρως απολαυστική εξωτική περιπέτεια, με στοιχεία του φανταστικού, άφθονο χιούμορ, άψογη σκηνοθετική φροντίδα κι έναν Χάρισον Φορντ που ζωντανεύει ιδανικά έναν κόμικ ήρωα. Αυτό το κλασικό δείγμα κινηματογραφικού ενήλικου παραμυθιού βραβεύτηκε με τέσσερα Όσκαρ.

5. Η διασωση του στρατιωτη Ράιαν (1998)

Μετά την απόβαση στη Νορμανδία, ο λοχαγός Μίλερ και έξι άνδρες του αναζητούν στην κατεχόμενη Γαλλία έναν στρατιώτη, του οποίου τα τρία αδέλφια σκοτώθηκαν ήδη σε μάχες και το επιτελείο διέταξε τη δική του σωτηρία. Εντυπωσιακή και σοκαριστική η ντοκιμαντερίστικη αναπαράσταση του πρώτου 20λεπτου που απομυθοποιεί τον ηρωισμό της D-Day, χωρίς να παραλείπει τις ενοχλητικές λεπτομέρειες, όπως η εν ψυχρώ εκτέλεση Γερμανών αιχμαλώτων από τους Συμμάχους. Ωστόσο, στο μυθοπλαστικό συμβάν που ακολουθεί δύσκολα διακρίνεις έναν ευρύτερο αντιμιλιταριστικό προβληματισμό. Πέντε Όσκαρ και δύο Χρυσές Σφαίρες – ο Σπίλμπεργκ τιμήθηκε για τη σκηνοθεσία και στις δύο απονομές.

4. Τεχνητη νοημοσυνη  (2001)

Ίσως η πιο παρεξηγημένη ταινία του Σπίλμπεργκ και ταυτόχρονα μία από τις πιο σπουδαίες. Στο κοντινό μέλλον, μια οικογένεια "υιοθετεί" τον Ντέιβιντ, το πρώτο ρομπότ-παιδί που έχει προγραμματιστεί να αγαπά τους γονείς του. Ωστόσο η συμβίωσή τους αποδεικνύεται προβληματική και ο Ντέιβιντ, εγκαταλελειμμένος σ' ένα δάσος, ξεκινά τη δική του περιπλάνηση στον κόσμο των ενηλίκων, ο οποίος αποδεικνύεται εφιαλτικός.

Βασισμένη σε ένα σχέδιο που ανέπτυσσε επί χρόνια ο Στάνλεϊ Κιούμπρικ, η Τεχνητή Νοημοσύνη αφηγείται την ιστορία ενός ρομπότ-παιδιού που θέλει απελπισμένα να αγαπηθεί. Ξεκινά σαν σκοτεινό παραμύθι επιστημονικής φαντασίας και καταλήγει σε μια υπαρξιακή οδύσσεια για τη φύση της αγάπης, της μνήμης και της ανθρώπινης ύπαρξης. Όσο περνούν τα χρόνια, τόσο περισσότερο μοιάζει με ένα από τα αληθινά αριστουργήματα του 21ου αιώνα.

3. Et 3 1982

Ο μικρός Έλιοτ και οι φίλοι του παίρνουν υπό την προστασία τους ένα εξωγήινο επισκέπτη, για τον οποίο ενδιαφέρονται και πράκτορες της Ασφάλειας των ΗΠΑ, όχι με τις ίδιες φιλικές διαθέσεις. Ακούγεται απλό, αλλά στα χέρια του Σπίλμπεργκ μετατρέπεται σε ένα από τα πιο συγκινητικά παραμύθια που γυρίστηκαν ποτέ.

Ο E.T. μιλά για τη μοναξιά, την παιδική ηλικία, το διαζύγιο, την αποδοχή του διαφορετικού και την ανάγκη για επικοινωνία. Κάθε καρέ είναι ποτισμένο με συναίσθημα, χωρίς ποτέ να γίνεται εκβιαστικό. Σχεδόν μισό αιώνα μετά, εξακολουθεί να συγκινεί με την ίδια δύναμη. Ο Σπίλμπεργκ κάνει μια θαυμάσια αλληγορία συμφιλίωσης με την εικόνα του "Άλλου", που δεν είναι απαραίτητα κάτι το τρομακτικό ή το ειδεχθές, όπως το παρουσιάζει η μυθολογία της επιστημονικής φαντασίας.  Τέσσερα Όσκαρ (μουσική, ήχος, ηχητικά εφέ, οπτικά εφέ) και δύο Χρυσές Σφαίρες (δραματική ταινία, μουσική).

2. Τα σαγόνια του καρχαρία (1975)

Όταν ένας γιγαντιαίος λευκός καρχαρίας σπέρνει τον τρόμο στις παραλίες μιας αμερικανικής κωμόπολης, ο τοπικός σερίφης, ένας ωκεανολόγος και ένας βετεράνος θαλασσόλυκος αναλαμβάνουν να τον εξοντώσουν. Υποδειγματικό θρίλερ, σκηνοθετημένο με δεξιοτεχνία που κόβει την ανάσα. Πρωτοφανής εμπορική επιτυχία, η οποία άλλαξε τα δεδομένα του χολιγουντιανού σινεμά.

1. Η λίστα του Σίντλερ (1993)

Η κορυφαία στιγμή της φιλμογραφίας του Στίβεν Σπίλμπεργκ δεν θα μπορούσε να είναι άλλη. Η αληθινή ιστορία του Όσκαρ Σίντλε - ενός Γερμανού βιομηχάνου, που έσωσε 1.300 Εβραίους από το γκέτο της Βαρσοβίας, παρουσιάζοντάς τους ως απαραίτητους για το Τρίτο Ράιχ ειδικευμένους εργάτες- μετατρέπεται σε μια συγκλονιστική καταγραφή της φρίκης του Ολοκαυτώματος, αλλά και της δυνατότητας του ανθρώπου να αντισταθεί στο κακό.

Η ασπρόμαυρη φωτογραφία, η λιτή σκηνοθεσία, η μουσική του Τζον Γουίλιαμς και οι συγκλονιστικές ερμηνείες συνθέτουν ένα έργο που ξεπερνά τα όρια του κινηματογράφου. Δεν είναι απλώς η καλύτερη ταινία του Σπίλμπεργκ· είναι μία από τις σημαντικότερες ταινίες που γυρίστηκαν ποτέ.

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Σινεμά

Κάρλα Σιμόν: "Μπορείς να κατασκευάσεις τις αναμνήσεις σου, άρα και την πραγματικότητα"

Βραβευμένη με Χρυσή Άρκτο, η Ισπανίδα σκηνοθέτιδα του "Ρομερία" μιλάει για το εναλλακτικό και τρυφερό road movie της στο Βίγο και στη δεκαετία του ‘80, το οποίο βασίζεται στη δική της ιστορία ενηλικίωσης.

ΓΡΑΦΕΙ: ΧΡΗΣΤΟς ΜΗΤΣΗς
26/06/2026

Αθανάσιος Τόμμυ Σκλάβος: Ο άνθρωπος πίσω από τη "Μεγάλη Σφαγή των Β΄ ΚΑΠΗ Αλίμου"

Ανατινάζοντας τη δραματική σοβαροφάνεια του ελληνικού σινεμά, ένας πρωτοεμφανιζόμενος σκηνοθέτης κάνει την ξεκαρδιστική έκπληξη με μια απολαυστική, ανατρεπτική μαύρη κωμωδία. Ο ίδιος μας εξηγεί το πως και το γιατί.

Οι καλύτερες ταινίες που παίζουν τώρα στα σινεμά (25-01/07)

Όλες οι κορυφαίες ταινίες που δεν θέλετε να χάσετε στη μεγάλη οθόνη αυτή την εβδομάδα.

"Lafcadio Hearn Disappeared from the World": Η ελληνική animated ανθολογία παρουσιάστηκε στο Annecy

Με ιδιαίτερα θερμή ανταπόκριση παρουσιάστηκε στο Annecy International Animation Film Festival 2026 η υπό ανάπτυξη animated σειρά ανθολογίας "Lafcadio Hearn Disappeared from the World", σε σενάριο του Πάνου Βούλγαρη και σκηνοθεσία του Σέργιου Κοτσόβουλου (Sergio Ko).

Ποιες είναι οι 4 ταινίες που θα δούμε στο νέο θερινό σινεμά της Αθήνας

Τέσσερις νύχτες χωρίς φεγγάρι. Το event Summer Nights Horror Things παρουσιάζει τέσσερις εμβληματικές ταινίες τρόμου κάτω από τον καλοκαιρινό ουρανό της Αθήνας.

5ο Evia Film Project: Τι αξίζει να δεις αν το επισκεφτείς για ΠΣΚ;

Με φετινή θεματική το "Δάσος", το πρόγραμμα του 5ου Evia Film Project για άλλη μια χρονιά δεν απογοητεύει. Διαβάστε όλα όσα ξεχωρίσαμε από τις 3 τελευταίες ημέρες διεξαγωγής του.

Όλες οι κριτικές των νέων ταινιών της εβδομάδας

Η άποψη του "α" για τις πρεμιέρες που παίζονται στους κινηματογράφους από τις 25 Ιουνίου.