Ιστορικά τραύματα, καταπιεσμένες μνήμες και χαμένες εκδοχές του μέλλοντος: αυτά φαίνονται να είναι τα συστατικά του Ethno☰hauntology vol1, ενός φεστιβάλ που ήρθε για να γεφυρώσει την Αθήνα με την Λατινική Αμερική. Ο Ραφαέλ Ραμίρεζ και ο Ιάκωβος Βρούτσης σχεδίασαν ένα πρόγραμμα που συμπεριλαμβάνει εκθέσεις τέχνης, κινηματογραφικές προβολές και συζητήσεις με ερευνητές και δημιουργούς, προσπαθώντας να παρουσιάσουν μία εναλλακτική θεώρηση του σύγχρονου πολιτισμικού γίγνεσθαι.
Από τις 21 έως τις 28 Ιανουαρίου θα παρακολουθήσουμε περισσότερες από 30 ταινίες από δημιουργους από όλη τη Λατινική Αμερική, με επίτιμους καλεσμένους τους Καμίλο Ρεστρέπο και Αλεχάντρο Αλόνσο. Στη Δημοτική Αγορά Κυψέλης, επισκεπτόμαστε μία διευρυμένη έκθεση τέχνης με επίκεντρο την υπερμεσική εγκατάσταση Pabellón de Melancólicos υπό την επιμέλεια των Oderay Ponce de León και Άννας Γράδου.
Ζητήσαμε από τον Ιάκωβο Βρούτση να μας φτιάξει έναν οδηγό επιβίωσης για το φεστιβάλ, επιλέγοντας τις δέκα προβολές που δεν πρέπει να χάσουμε με τίποτα. Δείτε τις ταινίες αναλυτικά:
Παρασκευή 23
21.15 "Ξερή Γη που Φλέγεται" (Mato Seco em Chamas) των Ζοάνα Πιμέντα & Αντιρλέι Κερός
Βραζιλία, Πορτογαλία | 2022 | 153 λεπτά
Η Λέα θυμάται πώς, μόλις βγήκε από τη φυλακή, μπλέχτηκε στο "τρελό" σχέδιο της αδελφής της, Σιτάρα, στο Sol Nascente: ένας χάρτη υπόγειων αγωγών πετρελαίου, ένα οικόπεδο ακριβώς από πάνω και μια αυτοσχέδια εγκατάσταση που μετατρέπει το πετρέλαιο σε βενζίνη. Με δίκτυο πωλήσεων σε motoboys και πάγκους στην αγορά, οι Gasolineiras κερδίζουν χρήματα και δύναμη και μπλέκουν με την πολιτική, μέχρι που όλα ξεφεύγουν. Η ιστορία τους αντηχεί μέσα από τους τοίχους της Colmeia, της γυναικείας φυλακής της Μπραζίλια, ως ένα ωμό πορτρέτο επιβίωσης, εξουσίας και γυναικείας χειραφέτησης. Ένα γκανγκστερικό έπος στα όρια μυθοπλασίας και ντοκιμαντέρ στη Βραζιλία του Μπολσονάρου με πινελιές γουέστερν, heist film και sci-fi ενέργεια.
"Το υβριδικό γουέστερν των Πιμέντα & Κερός μας μεταφέρει στο δυστοπικό σύμπαν της Σεϊλάντια όπου οι Gasolineiras της Τσιτάρα στήνουν τη δική τους συμμορία και κατεβαίνουν στην πολιτική σκηνή. Μια ταινία αισθητηριακής εθνογραφίας που φέρνει το περιθώριο στην πρώτη γραμμή μιας πρότασης για αντίσταση και κοινωνική αλλαγή."
Σάββατο 24
18:30 Πρόγραμμα: Ectoplasms
"Φόρος τιμής στο έργο του Φίλιπ Χένρυ Γκος" (Homenaje a la obra de Philip Henry Gosse) του Πάμπλο Μαρτίν Βέμπερ
Αργεντινή | 2020 | 22 λεπτά
Το βιντεο-δοκίμιο του Πάμπλο Μαρτίν Βέμπερ σφυρηλατεί μια σύνδεση ανάμεσα στη δημιουργική αφθονία της υπολογιστικής απεικόνισης και της τεχνητής νοημοσύνης με τις εικαστικές κοσμολογίες του Φίλιπ Χένρυ Γκος, φυσιοδίφη του 19ου αιώνα και υπέρμαχου της επιστήμης. Όπως ο Γκος εμμονικά επιδίωξε να συμφιλιώσει το γεωλογικό αρχείο με τη βιβλική αφήγηση για τη δημιουργία της Γης, έτσι και ο Βέμπερ επιχειρεί να κατανοήσει τον νέο κόσμο της ψηφιακής εικόνας, ένα πεδίο άπειρα εύπλαστων δεδομένων.
"Σε μια εποχή κορεσμένη από πληροφορία, το ποιητικό αυτό δοκίμιο του Πάμπλο Μαρτίν Βέμπερ ξεκινά με αφορμή έναν φυσιοδίφη του 19ου αιώνα για να καταλήξει στις επιχειρήσεις του Isis στη Συρία. Μια πολύ σημαντική ταινία για το τώρα και το αύριο."
"Κουρσάρος" (Corsario) του Ραούλ Περόνε
Αργεντινή | 2018 | 65 λεπτά
Ένας σωσίας του Παζολίνι εμφανίζεται στο Ituizangó. Αρχικά σε μια ακρόαση, όπου οι υποψήφιοι απαγγέλλουν Ντίλαν Τόμας, και στη συνέχεια σε περιπάτους στο κέντρο της γενέτειρας του σκηνοθέτη, περιτριγυρισμένος από μια ομάδα νεαρών ανδρών, μερικές φορές συνοδευόμενος από ένα ποίημα του Βερλαίν ως ηχητικό υπόβαθρο.
"Ο Ραούλ Περόνε με μια ψηφιακή κάμερα δημιουργεί ένα μαγικό - υπνωτιστικό ποίημα για έναν σωσία του Παζολίνι στην Αργεντινή. Καραβάτζιο, Βερλέν και Ντύλαν Τόμας συναντιούνται σε ένα σπάνιο διαμάντι ενός σημαντικού δημιουργού."
21:15 "Μια Τριλογία της Γλώσσας" (Trilogia del lenguaje) του Ραφαέλ Ραμίρεζ
Κούβα | 2017 – 2025 | 138 λεπτά
Τρεις ταινίες διαπραγματεύονται ένα μεγάλο σχήμα: μια εκτεταμένη δραματουργική δομή που περιέχει μια εσωτερική πλευρά της Κούβας που δεν έχει ποτέ παρουσιαστεί πριν. Τα φασματικά και υλικά στοιχεία του νησιού συγχωνεύονται σε μια ενιαία αφήγηση σεάνς - μυθοπλασίας πέρα από τον παγωμένο μύθο του Κουβανικού Έθνους-Κράτους. Παρών στην προβολή θα είναι ο σκηνοθέτης Rafael Ramírez για να συνομιλήσει με το κοινό.
"Οι τρεις ταινίες του συνδημιουργού του μανιφέστο στο οποίο βασίζεται το φεστιβάλ, Ραφαέλ Ραμίρεζ, αποτελούν ένα κλειδί για την κατανόηση ολόκληρου του προγράμματος. Ένα ταξίδι σε μια διαφορετική, μυστικιστική Κούβα."
Κυριακή 25
19:00 "Θραύσματα" (Esquirlas) της Νατάλια Γκαραγιάλντε
Αργεντινή | 2020 | 70 λεπτά
Στις 3 Νοεμβρίου 1995, το Στρατιωτικό Εργοστάσιο Πυρομαχικών του Río Tercero στην Αργεντινή εκρήγνυται και μετατρέπει την πόλη σε εμπόλεμη ζώνη, με νεκρούς και εκατοντάδες τραυματίες. Η Νατάλια Γκαραγιάλντε ήταν τότε 12 ετών και κατέγραψε με την κάμερα του πατέρα της τις πρώτες εικόνες της καταστροφής. Είκοσι χρόνια μετά, επιστρέφει σε αυτές τις κασέτες και τις διασταυρώνει με άλλα αρχεία, ξεδιπλώνοντας μια προσωπική ιστορία μνήμης και οικογένειας που συναντά την πολιτική διάσταση μιας επίμονης κρατικής συγκάλυψης και τη σκιά της στρατιωτικο-βιομηχανικής απειλής στο παρόν.
"Μια ταινία τρομακτικά επίκαιρη και συγκλονιστική. Η Νατάλια Γκαραγιάλντε με μέσο τα home videos της οικογένειάς της μιλάει για μια πολιτική θανάτου η οποία μας αφορά.
21:00 Πρόγραμμα: Hallowed bodies
"Τα Βαμπίρ της Φτώχειας" (Agarrando Pueblo) των Λούις Οσπίνα & Κάρλος Μαγιόλο
Κολομβία | 1977 | 28 λεπτά
Δύο κινηματογραφιστές ταξιδεύουν σε υποβαθμισμένες περιοχές των πόλεων Μπογκοτά και Κάλι, αναζητώντας τις εικόνες εξαθλίωσης που χρειάζονται για να ολοκληρώσουν ένα ντοκιμαντέρ που έχει παραγγείλει γερμανικό τηλεοπτικό κανάλι. Την ίδια στιγμή, μια άλλη κάμερα καταγράφει αυτούς τους "βαμπίρ" κινηματογραφιστές να τρέφονται από τη δυστυχία των περιθωριοποιημένων υποκειμένων τους.
"Μια πραγματικά απολαυστική σάτιρα για τη δυτική ματιά πάνω στον λεγόμενο τρίτο κόσμο. Το εμβληματικό για το κολομβιανό σινεμα δίδυμο των Λούις Οσπίνα & Κάρλος Μαγιόλο παραδίδει ένα φιλμ που αποδομεί την, όπως την ονόμασαν οι ίδιοι, "pornomiseria", δηλαδή την ένοχη απόλαυση του να παρακολουθείς τα βάσανα των άλλων."
"Η Εντύπωση Ενός Πολέμου" (La Impresión de una Guerra) του Καμίλο Ρεστρέπο
Κολομβία, Γαλλία | 2015 | 27 λεπτά
Σε μια Κολομβία όπου ο εσωτερικός πόλεμος διαρκεί δεκαετίες και τα όριά του έχουν θολώσει, ο Καμίλο Ρεστρέπο συνθέτει ένα πυκνό, προσωπικό κινηματογραφικό δοκίμιο από "ίχνη" βίας στην καθημερινότητα - εκούσια ή τυχαία, ορατά ή συγκαλυμμένα. Η ταινία παρατηρεί τις λεπτές εγγραφές του φόβου στους δρόμους και αφήνει τη διάχυτη σύγκρουση να πάρει μορφή μέσα από θραύσματα εικόνων, χειρονομίες και σιωπές, σαν άσκηση μνήμης απέναντι στη λήθη, την αδιαφορία και την ατιμωρησία.
Παρών στις προβολές του προγράμματος Lessons of h_story θα είναι ο σκηνοθέτης του για να συνομιλήσει με το κοινό. Την Τρίτη 27/1 στις 16:30 θα πραγματοποιηθεί το μάστερκλας του Καμίλο Ρεστρέπο στο NEWMAN Cinema.
"Ένας σημαντικός σύγχρονος δημιουργός, ο Καμίλο Ρεστρέπο, δημιουργεί με θραύσματα εικόνων μια ταινία για τη βία στην Κολομβία, βρίσκοντας την ελπίδα μέσα σε μικρές πράξεις αντίστασης."
Δευτέρα 26
21.00 "Καθαρό Aίμα" (Pura Sangre) του Λουίς Οσπίνα
Κολομβία | 1982 | 90 λεπτά
Ο Ρομπέρτο Χουρτάδο πάσχει από μια σπάνια ασθένεια που απαιτεί μαζικές μεταγγίσεις αίματος από παιδιά ή εφήβους. Για να προμηθευτεί αίμα, εκβιάζει τρεις υπαλλήλους, οι οποίοι θα καταφύγουν σε ανήθικες μεθόδους για να το αποκτήσουν. Σε νυχτερινές επιδρομές παγιδεύουν τα θύματά τους και τα υποβάλλουν σε σεξουαλικές διαστροφές πριν τα σκοτώσουν.
"Ο Λουίς Ουσπίνα αντλεί έμπνευση από την αληθινή ιστορία του Τέρατος του Μανγκόνες, ενός σίριαλ κίλερ που τρομοκράτησε το Κάλι της Κολομβίας για δύο δεκαετίες, για να φτιάξει μια διασκεδαστική ταινία με διαφορετικούς βρικόλακες. Μια ευθεία βολή στον καπιταλισμό που θα μπορούσε να αφορά την μετεμφυλιακή Ελλάδα."
Τρίτη 27
19.00 Πρόγραμμα: Children of the Hurricane
"Η Aυταπάτη" (The Illusion) της Σουσάνα Μπαρίγκα
Κούβα | 2009 | 24 λεπτά
Ύστερα από 26 χρόνια που φανταζόταν πώς είναι ο πατέρας της, η Σουσάνα ξεκινά από την Κούβα για την Αγγλία για να τον συναντήσει για πρώτη φορά από κοντά. Προσπαθεί να ανακαλέσει αναμνήσεις από το πρόσωπό του, όμως το μόνο που της έχει απομείνει είναι λίγα θολά καρέ που κινηματογράφησε κρυφά και η επιθυμία να ξαναφτιάξει την ψευδαίσθηση που είχε πριν από τη συνάντησή τους.
"Μια στοιχειωτική ταινία ακριβώς στο κέντρο της θεματικής του φεστιβάλ. Ένα μικρό, συγκλονιστικό, ντοκιμαντέρ για τη σχέση ενός πατέρα και κόρης του γίνεται, για λίγα λεπτά, η πιο σημαντική ιστορία στη Γη."
Τετάρτη 28
21:15 "Βασιλιάς" (Rey) του Νάιλς Ατάλα
Γαλλία, Χιλή, Ολλανδία, Γερμανία, Κατάρ | 2017 | 90 λεπτά
Το 1860, ένας Γάλλος περιηγητής ίδρυσε ένα βασίλειο σε μια ανεξάρτητη περιοχή της νότιας Χιλής, ενώνοντας τους ιθαγενείς Μαπούτσε. Η αντίδραση του χιλιανού στρατού ήταν καταστροφική. Τουλάχιστον, αυτή είναι μια εκδοχή αυτής της αληθινής ιστορίας. Ήταν μήπως Γάλλος κατάσκοπος; Εξορίστηκε; Πέθανε αλλά επέστρεψε με κάποιον τρόπο; Στον "Βασιλιά", η ένταση ανάμεσα στην ιστορία και τη μνήμη υλοποιείται μέσα από τη φθορά της εικόνας και του ήχου. Η ταινία αποτελεί μια οδύσσεια σε μια γη γεμάτη φαντασίες και όνειρα.
"Οι προβολές του φεστιβάλ κλείνουν με ένα ψυχεδελικό ταξίδι σε μια Χιλή μεταξύ μύθου και πραγματικότητας. Ο Νάιλς Ατάλα φτιάχνει ένα ονειρικό σύμπαν με έμπνευση την αληθινή ιστορία του Γάλλου δικηγόρου Αντουάν ντε Τουνέν που έπεισε τους ιθαγενείς Μαπούτσε να τον ανακυρήξουν βασιλιά του Βασιλείου της Αραουκανίας και της Παταγονίας."
