Ο Χλίνουρ Πάλμασον έκανε μια ταινία για την "Αγάπη που Απομένει"

Ένας από τους πλέον ταλαντούχους σκηνοθέτες της Γηραιάς Ηπείρου, ο διακεκριμένος Χλίνουρ Πάλμασον ("Η Χώρα του Θεού", ) από την Ισλανδία, επιστρέφει με ένα βραδυφλεγές ψυχογράφημα που τιτλοφορείται "Η Αγάπη που Απομένει". Στο επίκεντρο, με φόντο τα επιβλητικά ισλανδικά τοπία, βρίσκεται μια αγαπημένη οικογένεια που προσπαθεί να διαχειριστεί τις λεπτές μεταξύ τους ισορροπίες, όταν οι γονείς αποφασίζουν να χωρίσουν. Περισσότερα για την ταινία μοιράστηκε ο Πάλμασον με το "α" μέσω Zoom στην κουβέντα που ακολουθεί.

Μετά τη "Χώρα του Θεού", μια παραγωγή επικής κλίμακας, με την "Αγάπη που Απομένει" επιστρέφετε σε ένα σινεμά ενδοσκοπικό και χαμηλών τόνων. Τι σας έκανε να στραφείτε προς αυτή την κατεύθυνση;
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, για περίπου δύο χρόνια κινηματογραφούσα τα παιδιά μου καθώς προσπαθούσαν να φτιάξουν ένα δεντρόσπιτο, υλικό που πήρε τη μορφή της μικρού μήκους "Nest". Εκείνη την περίοδο μου ήρθε η ιδέα για ένα κινηματογραφικό οικογενειακό πορτρέτο, το οποίο, αντί να επιδιώκει τη διατύπωση κάποιου μεγαλόπνοου σχόλιου για τις ανθρώπινες σχέσεις, θα έδινε έμφαση στα πιο αδιάφορα, καθημερινά πράγματα που, όμως, συμπυκνώνουν την ουσία της ύπαρξης. Όπως οι τελετουργίες που μοιράζεται μια οικογένεια σε ένα σπίτι, το πώς ρυθμίζει τους χρόνους της, τι συνήθειες έχει κ.ο.κ. Γιατί εάν παρατηρήσουμε τα μικρά στα οποία δαπανούμε χρόνο, τότε ίσως βρούμε μέσα μας ουσιώδεις απαντήσεις ως προς το τι είναι τελικά πολύτιμο για εμάς.

Ένας άτυπος κανόνας του κινηματογράφου λέει πως δεν πρέπει ποτέ να δουλεύεις με ανήλικους και ζώα. Εδώ όχι απλώς συμβαίνουν και τα δύο, αλλά στην παραγωγή συμμετέχουν τα δικά σας παιδιά! Πώς ήταν αυτή η εμπειρία;
Όντως, αλλά στη δική μας περίπτωση, επειδή κινηματογραφώ τα παιδιά μου από όταν γεννήθηκαν, είναι τόσο εξοικειωμένα με την παρουσία της κάμερας που δεν της δίνουν καμία απολύτως σημασία. Έτσι, κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων μπορούσαν να είναι τελείως ανεπηρέαστα και να φορτίζουν με μια ωμή ενέργεια τις λήψεις. Κάτι τέτοιο είναι αδύνατο να προκύψει με ηθοποιούς με τους οποίους δεν γνωρίζεστε. Έπειτα, δεν είναι το ίδιο ψυλλιασμένοι με τους επαγγελματίες. Αφήνουν τη φαντασία τους να εμπλουτίσει τη δράση, μια σκηνή μπορεί να αλλάξει εάν φανεί πως δουλεύει πιο σωστά μετά τις παρατηρήσεις τους. Αυτό το στοιχείο της έκπληξης είναι πραγματικά εντυπωσιακό.

Εκτός από τη σκηνοθεσία έχετε αναλάβει και τη διεύθυνση φωτογραφίας στο φιλμ. Ο διπλός ρόλος, άραγε, έκανε πιο περίπλοκη τη διεκπεραίωσή του;
Παραδόξως όχι. Αντίθετα, αποδείχθηκε πως ομαλοποίησε τη διαδικασία και ταίριαξε και στο ύφος που θέλαμε. Από τη μία, διότι τα γυρίσματα διήρκησαν πολλούς μήνες οπότε ήταν βολικό το γεγονός πως είχα πλήρη αίσθηση του υλικού. Από την άλλη, η ομάδα των συντελεστών ήταν μικρή και μπορούσε να υπάρξει αδιαμεσολάβητη επικοινωνία με τους ηθοποιούς.

Αν δεν κάνω λάθος, το εναρκτήριο πλάνο στο οποίο βλέπουμε ένα κτίριο που γκρεμίζεται, γυρίστηκε το 2017. Αναρωτιέμαι πώς καταλήξατε να το χρησιμοποιείτε στο "Η Αγάπη που Απομένει";
Αυτό που βλέπετε είναι το παλιό στούντιό μου το οποίο καταστράφηκε, παρότι πάλεψα πολύ ώστε να μην κατεδαφιστεί. Ενστικτωδώς, τότε, πήρα την κάμερά μου και άρχισα να κινηματογραφώ, δίχως να έχω σχεδιάσει να κάνω κάτι με το υλικό. Πέρασε ένας μήνας προτού το δω ξανά και διαπίστωσα έκπληκτος πως είχε μια ομορφιά που με ηρεμούσε. Όταν, λοιπόν, μετά από καιρό άρχισα να δουλεύω αυτήν την ταινία που αφορά τη διαίρεση μιας οικογένειας, έβγαλε απόλυτο νόημα στο μυαλό μου να χρησιμοποιήσω εκείνο το πλάνο στην αρχή.

Έχετε δηλώσει πως είναι αδύνατο να γνωρίζετε ακόμα και εσείς ο ίδιος τι ακριβώς πρόκειται να συμβεί σε κάθε ταινία σας. Με αυτό το σχόλιο θέλετε να πείτε πως όταν ξεκινάτε τα γυρίσματα, αγνοείτε πώς θα ολοκληρωθεί η ιστορία σας;
Ακριβώς! Ή τουλάχιστον, έτσι έχει προκύψει να συμβαίνει ενστικτωδώς στα τελευταία πρότζεκτ μου. Γιατί αποτελούν περισσότερο εξερευνήσεις ορισμένων θεματικών, παρά συμπαγείς αφηγήσεις. Με αυτόν τον τρόπο, κιόλας, νιώθω πως είμαι πιο ειλικρινής σε αυτό που κάνω.

Συνεργάζεστε για ακόμα μία φορά με έναν εξαιρετικό ηθοποιό σαν τον Ίνγκβαρ Σίγκουρντσον. Μιλήστε μου, εάν θέλετε, για τη σχέση σας όλα αυτά τα χρόνια.
Μετά από τόσο καιρό, δύο πράγματα είναι που μου προκαλούν εντύπωση. Αφενός, το ότι απολαμβάνω τρομερά να γράφω σενάρια έχοντας εκείνον στο μυαλό μου. Αφετέρου, το πόσο ταλαντούχος αναγνώστης είναι. Όποτε ολοκληρώνω κάτι και το διαβάζει, το μελετά τόσο βαθιά ώστε οι παρατηρήσεις του βελτιώνουν δραματικά το γράψιμό μου. Δεν μπορείτε να φανταστείτε πόσο βοηθητικό είναι να έχεις ανθρώπους που να σε ωθούν να γίνεσαι καλύτερος. Επιπλέον, η επιθυμία μου να δουλεύουμε μαζί με προκαλεί να εμπνέομαι ιστορίες τις οποίες θα βρει αρκετά ενδιαφέρουσες ώστε να θέλει να συμμετάσχει. Και ακόμη, κάτι εξίσου σημαντικό, ο Ίνγκβαρ συντονίζεται πλήρως με το πώς γυρίζονται οι ταινίες μου. Δεν υπάρχει καμία πολυτέλεια στις παραγωγές μου. Συνήθως είμαστε ένα μικρό συνεργείο που τριγυρνάει με σακίδια στην ύπαιθρο, οπότε δεν είναι σπάνιο να δουλεύουμε υπό απαιτητικές συνθήκες. Αλλά εκείνος όχι απλώς παίρνει μέρος στη διαδικασία, αλλά συνδράμει καθοριστικά στη δημιουργία της ταινίας. Είναι παρών, σε υποστηρίζει συναισθηματικά και υλικά, δεν διστάζει να δώσει τα πάντα για σένα.