Το φετινό επετειακό 20ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ της Θεσσαλονίκης είναι αποφασισμένο να γιορτάσει δύο δεκαετίες ζωής με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
Όπως έγινε και στο φεστιβάλ - αδερφάκι του, το 58ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου, γνώμονας για την επιλογή των ταινιών του διεθνούς διαγωνιστικού τμήματος ήταν ένα εμβληματικό λογοτεχνικό έργο. Πρόκειται για το έκτασης 600 σελίδων βιβλίο «Ζωή, Οδηγίες Χρήσεως» του Ζορζ Περέκ (μετάφ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ύψιλον), στο οποίο συγγραφέας προκαλεί τον αναγνώστη σε ένα διανοητικό παιχνίδι πάνω στις έννοιες του χρόνου, της ματαιότητας, της ευτυχίας, της μνήμης, της ζωής και του θανάτου με πρωταγωνιστές τους ένοικους μίας τεράστιας πολυκατοικίας σε διάστημα ενός αιώνα.
Ο Περέκ ήταν μέλος του Εργαστηρίου Δυνητικής Λογοτεχνίας (OuLiPo) ενός συναρπαστικού λογοτεχνικού κινήματος το οποίο ερμηνεύει και εφαρμόζει με διαφορετικούς και συχνά πειραματικούς τρόπους τις πολλαπλές ερμηνείες της έννοιας «παιχνίδι».Καθώς η επιλογή των ταινιών που διαγωνίζονται σε ένα φεστιβάλ είναι κατά μία έννοια μια αλληλουχία αυτοπεριορισμών, οι άνθρωποι του φεστιβάλ Θεσσαλονίκης βασίστηκαν στη λογική του OuLiPo και όρισαν το δικό τους «παιχνίδι» περιορισμών που στην ουσία τους απελευθέρωσαν, καθώς όρισαν οι ίδιοι τους κανόνες.
Προτού σας παρουσιάσουμε τις φετινές επιλογές του διεθνούς διαγωνιστικού τμήματος, σας υπενθυμίζουμε πως το επετειακό φεστιβάλ «ανοίγει» η υποψήφια για Όσκαρ ταινία της σπουδαίας Ανιές Βαρντά «Πρόσωπα και Ιστορίες», ενώ στη Θεσσαλονίκη θα βρεθεί η «ιέρεια» του αμερικάνικου ανεξάρτητου σινεμά Σάρα Ντράιβερ.
Δείτε παρακάτω τις ταινίες του διεθνούς διαγωνιστικού:
Las cinephilas της Μαρία Άλβαρες (Αργεντινή)
Έξι ηλικιωμένες γυναίκες από την Ισπανία, την Αργεντινή και την Ουρουγουάη, μοιράζονται ένα κοινό πάθος-τρόπο ζωής: το σινεμά. Εξαιρετικά αφοσιωμένες, ζουν και αναπνέουν καθημερινά γι’ αυτό, σαν αντίδοτο στη μοναξιά και το χρόνο που περνά. Οι πιο αξιολάτρευτοι χαρακτήρες σε έναν απίστευτα feelgood ύμνο στην έβδομη τέχνη και στη ζωή.
Meteors του Γκιουρτζάν Κελτέκ (Ολλανδία-Τουρκία)
Τι κοινό έχουν ένα κοπάδι αγριοκάτσικα σε απόκρημνα βουνά, μια ολονύχτια γιορτή και μια βροχή από μετεωρίτες που φωτίζουν τον νυχτερινό ουρανό σε ένα χωριό της Τουρκίας; Μια διαδρομή στη μνήμη, ένα δυνατό πολιτικό σχόλιο που διατυπώνεται σε αυτό το εικαστικά πανέμορφο πειραματικό ντοκιμαντέρ.
Awaken του Τζιαγουέι Νινγκ (Κίνα)

Οι πάγοι λιώνουν και η άνοιξη έρχεται ξανά σε ένα μικρό χωριό της Κίνας. Ένας ψαράς ετοιμάζεται να ψαρέψει και πάλι. Πρέπει να πάει κόντρα στις δυνάμεις της φύσης, να επιβιώσει μέσα στο απέραντο λευκό. Το μεγαλείο της φύσης –και η θέση του ανθρώπου μέσα σε αυτή- αποτυπώνεται με σπάνια δεξιοτεχνία από έναν νεαρό σκηνοθέτη, σε ένα ντοκιμαντέρ όπου μιλούν μόνο οι πανέμορφες εικόνες.
Angkar της Νίρι Αντελίν Χάι (Γαλλία)

Ο πατέρας της σκηνοθέτιδας, επιζών της γενοκτονίας των Ερυθρών Χμερ στην Καμπότζη επιστρέφει στο χωριό όπου έζησε τις πιο φρικαλέες στιγμές της ζωής του. Συναντά εκείνους που τον βασάνισαν, προσπαθεί να συμφιλιωθεί με τον εφιάλτη. Ένα ταξίδι μνήμης και επούλωσης και ταυτόχρονα η προσωπική αναζήτηση της σκηνοθέτιδας που γεννήθηκε σε ένα τέτοιο μέρος, κατά τη διάρκεια μιας μελανής σελίδας της σύγχρονης ιστορίας.
Hotel Jugoslavija του Νικολά Βανιέρ (Ελβετία)
Υπήρξε το μεγαλύτερο ξενοδοχείο των Βαλκανίων, ένα μυθικό μέρος-πόλος έλξης της πολιτικής και καλλιτεχνικής αφρόκρεμας. Ένα μνημείο των αλλαγών που υπέστη η χώρα, από τη Γιουγκοσλαβία του Τίτο ως τη Σερβία του Μιλόσεβιτς και έπειτα. Οι άνθρωποι που έζησαν σε αυτό με τον ένα ή τον άλλο τρόπο αφηγούνται μοναδικές ιστορίες από το εμβληματικό «Ξενοδοχείο Γιουγκοσλαβία».
The Distant Barking of Dogs του Σιμόν Λέρεν Βίλμοντ (Δανία)
Πώς επιβιώνει και μεγαλώνει ένα παιδί εγκλωβισμένο μέσα σε έναν πόλεμο; Και τι σημάδια του αφήνει όλο αυτό στο τέλος; Ο μικρός Όλεγκ ζει μαζί με τη γιαγιά-φύλακα άγγελό του σε μια επικίνδυνη εμπόλεμη ζώνη: ένα σχεδόν ερημωμένο μικρό χωριό της Ανατολικής Ουκρανίας. Οι δυο τους δεν έχουν πού αλλού να πάνε. Όπως λέει όμως και μια ουκρανική παροιμία «κάθε σκύλος είναι λιοντάρι όταν είναι στο σπίτι του».
Baronesa της Ζουλιάνα Αντούνες (Βραζιλία)

Πόσο δύσκολο είναι να είσαι γυναίκα σε φαβέλα; Το ντοκιμαντέρ παρουσιάζει τις φαβέλες όπως δεν τις έχουμε ξαναδεί: μέσα από την καθημερινότητα δυο γυναικών που ζουν στον άγριο κόσμο τους, κάπου στα περίχωρα του Μπέλο Οριζόντε στη Βραζιλία. Το φιλμ ζουμάρει σε ένα μικρόκοσμο όπου κόντρα στη βία, τους κινδύνους και τα αδιέξοδα, η γυναικεία φύση βρίσκει τον τρόπο να επιβιώνει.
All that Passes by a Window that Doesn’t Open του Μάρτιν ΝτιΤσίκο (ΗΠΑ-Κατάρ)

Εργάτες από το Αζερμπαϊτζάν κατασκευάζουν έναν νέο σιδηρόδρομο τελευταίας τεχνολογίας. Ένας σταθμάρχης στην Αρμενία περιμένει εδώ και είκοσι χρόνια τα τρένα να περάσουν, σε σύνορα κλειστά. Η δύσκολη καθημερινότητα, τα όνειρα και οι ελπίδες τους είναι στην ουσία κοινές, παρά τις όποιες διαφορές τους.