Ο Ιβάν Ίλιτς Γκολόβιν ζούσε μια ζωή η οποία ήταν "η πιο απλή και πιο συνηθισμένη, επομένως και η πιο τρομερή". Όταν, εντελώς απροειδοποίητα, καθηλωθεί στο νεκροκρέβατό του, θα έρθει αντιμέτωπος με τις αξίες, τις προτεραιότητες και το παρελθόν του, αναθεωρώντας ριζικά το νόημα όλων όσων έζησε. Είναι ο ήρωας της νουβέλας του Λέον Τολστόι "Ο θάνατος του Ιβάν Ίλιτς", η οποία αποτελεί τη βασική έμπνευση για τον "Καταδικασμένο" (1952) του Ακίρα Κουροσάβα, το κορυφαίο σύγχρονο κοινωνικό δράμα του διάσημου Ιάπωνα σκηνοθέτη.
Τη δημιουργικά επεξεργασμένη αγγλόφωνη σεναριακή διασκευή του ασπρόμαυρου ασιατικού αριστουργήματος, απόλυτα πιστή στο πνεύμα του, ανέλαβε ο Ιαπωνοβρετανός νομπελίστας Καζούο Ισιγκούρο. Ο ίδιος έχει γράψει για τη μεγάλη οθόνη τα πρωτότυπα σενάρια των "Η Κοντέσα της Σαγκάης" του Τζέιμς Άιβορι (2005) και "The Saddest Music in the World" του Γκάι Μάντιν (2003), ενώ σε μυθιστορήματά του έχουν βασιστεί τα "Μη μ' Αφήσεις Ποτέ" του Μαρκ Ρόμανεκ (2010) και "Τ’ Απομεινάρια μιας Μέρας" του Τζέιμς Άιβορι (1993). Ο ήρωας της τελευταίας ταινίας, ο αυτοκαταστροφικά αφοσιωμένος στο καθήκον τού υπηρετείν μπάτλερ Στίβενς (Άντονι Χόπκινς), μοιάζει πολύ με τον πρωταγωνιστή του "Καταδικασμένου" Κάντζι Γουατανάμπε. Και φυσικά με τον κύριο Γουίλιαμς του "Αισθάνομαι Ζωντανός", ένα μεσήλικα δημοτικό υπάλληλο του Λονδίνου ο οποίος πληροφορείται πως πάσχει από καρκίνο του στομάχου. Μια ζωή μετρημένος σε όλα του, τυπικός και μετρημένος, προσπαθεί να εκμεταλλευτεί το λίγο χρόνο που του μένει, αναζητώντας τρόπους να τον γεμίσει με νόημα.
Ο 40χρονος Νοτιοαφρικανός σκηνοθέτης Όλιβερ Ερμάνους, του υποψήφιου για BAFTA πολεμικού δράματος "Moffie" (2019), υπηρετεί με αυστηρή λιτότητα τη σεναριακή προσαρμογή του Ισιγκούρο, ο οποίος παραμένει στο 1952 του "Καταδικασμένου". Μεταφέρεται όμως στη μεταπολεμική Μεγάλη Βρετανία της οικονομικής ανάπτυξης, αλλά και του τέλους της αποικιοκρατίας, της άκαμπτης γραφειοκρατίας, μα και της αναζήτησης μιας ποιοτικής καθημερινότητας (η δημιουργία της παιδικής χαράς). Όλα αυτά θα συνδυαστούν στην ταραγμένη ψυχολογία του κ. Γουίλιαμς, ο οποίος μετά από το πρώτο μεγάλο και μια σειρά μικρών σοκ που θα ακολουθήσουν (η συνειδητοποίηση της απόστασης από το γιο και τη νύφη του, η γνωριμία του με την εξωστρεφή Μάργκαρετ) θα αναθεωρήσει τις προτεραιότητες μιας ζωής. Αυτές αντανακλούν στις αξίες μιας ολόκληρης κοινωνίας, στις οποίες πρώτα ο Κουροσάβα και κατόπιν οι Ισιγκούρο – Ερμάνους ασκούν βιτριολική κριτική, σχολιάζοντας ταυτόχρονα τις έννοιες του βιωμένου χρόνου, των κοινωνικών μας ευθυνών και της σχέσης ιδιωτικής και δημόσιας εικόνας μας. Με έναν Μπιλ Νάι εκθαμβωτικά λιτό και αφοπλιστικά συγκινητικό, σε μια απόλυτα κινηματογραφική ερμηνεία (το βλέμμα, οι ανάσες, το στήσιμο του σώματος, οι σιωπές…) αναφοράς.
Μ. Βρετανία, Ιαπωνία. 2022. Διάρκεια: 102΄. Διανομή: ODEON
Περισσότερες πληροφορίες
Αισθάνομαι Zωντανός
Στο Λονδίνο της δεκαετίας του ’50 ένας μοναχικός, τυπικός και μετρημένος δημοτικός υπάλληλος αποφασίζει να ζήσει όσο πιο έντονα μπορεί το χρόνο που του απομένει όταν διαγιγνώσκεται με καρκίνο του στομάχου.
