Δυο Θεσσαλονικείς δημιουργοί, οι οποίοι εγκατέλειψαν νεαροί τη γενέτειρά τους, ενώνουν τις δυνάμεις τους για να μας διηγηθούν μερικές ιστορίες που την –και μας– αφορούν. Θέτοντας τα δάχτυλά τους επί τον τύπον των ήλων που έχουν αφήσει μερικά "απαγορευμένα", μελανά γεγονότα του πρόσφατου ελληνικού παρελθόντος, ο καταξιωμένος κινηματογραφικός δημιουργός Σύλλας Τζουμέρκας ("Η Έκρηξη", "Το Θαύμα της Θάλασσας των Σαργασσών") και ο ηθοποιός ("Κυνόδοντας") και θεατρικός σκηνοθέτης ("Έκλειψη") Χρήστος Πασσαλής αναβιώνουν της περιπέτειες της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης από τον προηγούμενο αιώνα μέχρι σήμερα – περιπέτειες που έχουν να κάνουν με προσωπικά δράματα, συλλογικές ρατσιστικές συμπεριφορές, συγκρούσεις οικονομικών συμφερόντων, ανθρώπινη μισαλλοδοξία και πολιτικά παιχνίδια.
Το εγχείρημά τους θα είχε πιθανότατα ενδιαφέρον ακόμα κι αν επρόκειτο για μια καθαρά ντοκιμαντερίστικη προσέγγιση ή αν επέλεγαν ένα μυθοπλαστικό στόρι το οποίο θα συμπύκνωνε όλη αυτή την πολύπαθη διαδρομή. Το "Η Πόλη και η Πόλη", όμως, είναι ένα πρωτότυπο και τολμηρό μείγμα φαντασίας, ιστορικής έρευνας και αποσπασματικής, σχεδόν συνειρμικής αφήγησης, το οποίο ακολουθεί μια εναλλακτική πορεία που συνδέει τη μία πόλη, τη Θεσσαλονίκη των αρχών του προηγούμενου αιώνα με το κυρίαρχο εβραϊκό στοιχείο, με την άλλη πόλη, τη σημερινή συμπρωτεύουσα των απωθημένων μνημών που ξεπηδούν επιτακτικά στο ιστορικό προσκήνιο.
Πρόκειται για τη χαλαρή συρραφή έξι μεγάλων σεκάνς-κεφαλαίων, με έναν πρόλογο κι έναν επίλογο, οι οποίες δεν υπακούουν σε μια γραμμική, αυστηρά δομημένη εξέλιξη "ιδεών". Αυτόνομα η καθεμία τους αγγίζουν έμμεσα και λοξά μια άκρη από μια ακανθώδη, γεμάτη αμαρτίες, μυστικά και ψέματα κοινωνικοπολιτική πραγματικότητα. Αποκαλύπτουν θραύσματα μιας αλήθειας που δεν μπορεί να αναπαρασταθεί στο σύνολό της, με την ευρηματική σκηνοθεσία (αριστουργηματική η σκηνογραφική ενοποίηση αστικού παρελθόντος και παρόντος) να μας ταξιδεύει στο χρόνο, να μας γεμίζει ερωτήματα και να μας θέτει προ των ευθυνών μας. Επιτακτικά για όσους είναι πρόθυμοι να τις αναγνωρίσουν, υπερβολικά ελλειπτικά για εκείνους που απαιτούν να τους τις αποδείξουν.
Ελλάδα, Γερμανία, ΗΠΑ. 2022. Διάρκεια: 87΄. Διανομή: WEIRD WAVE
Περισσότερες πληροφορίες
Η Πόλη και η Πόλη
Οι περιπέτειες της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης από τον προηγούμενο αιώνα μέχρι σήμερα.
